15 april 2012

Grootste voedselconsumenten: per land en uitgedrukt in Big Macs




In het artikel Grocers' green signaleerde The Economist dat China in alweer een markt het grootste is geworden: de voedselmarkt (China overtakes America to become the world's largest grocery market)
Dat China de grootste markt is komt alleen door het enorme aantal inwoners, niet door de hoge uitgaven per inwoner (die staan keurig rechts in de tabel van The Economist). Zo komt India ook hoog in de ranglijst, ook al geeft men daar maar heel weinig aan voedsel uit per inwoner.

Ik heb een tabel toegevoegd wat de ranglijst zou zijn van die grote landen als ze al hun geld dat ze aan voedsel besteedden hadden opgemaakt via het oppeuzelen van Big Macs. Dan krijg je een beetje de voedselconsumptie qua koopkrachtpariteit.
Dan zie je per hoofd dat Frankrijk bovenaan staat met een hypothetische consumptie van 1070 big macs, gevolgd door Engeland met 958 en Australië met 909. Rusland staat op een verrassend hoge vierde plaats met 874, nog voor Amerika (698) en Japan (745).
In Duitsland heeft men overduidelijk niet veel over voor voedsel (het is leven als God in Frankrijk, niet in Duitsland).
De andere BRIC's bungelen met Indonesië onderaan. Omdat big macs in Brazilië extreem duur zijn en in Mexico goedkoop, staat Mexico toch hoger dan Brazilië, ook al geeft men in Mexico heel wat minder uit aan voedsel per hoofd dan in Brazilië.


bron: • http://www.economist.com/blogs/graphicdetail/2012/04/daily-chart-3 en The Economist tabel voor Big Mac prijzen uit post van januari dit jaar op mijn blog http://beleggenopdegolven.blogspot.com/2012/01/big-mac-zwitserse-frank-meest.html

14 april 2012

omvang obligatiemarkt/ staatsleningen in wereld volgens IMF




Het IMF had een hoofdstuk over veilige vastrentende beleggingen in de wereld. Voorzichteidshalve noemen ze het potentieel veilige beleggingen. Curieus is dat ze goud meetellen.
Het gaat alleen om de beursgenoteerde obligaties, niet de onderhandse Amerikaanse staatsobligaties aan sociale instellingen en niet de gewone bankleningen en hypotheken.
De onderste tabel geeft staatsleningen in enkele belangrijke landen/gebieden en wie die krengen in handen hebben. De Eurozone heeft nauwelijks meer genoteerde staatsleningen dan Amerika en Japan. Pensioenfondsen hebben eigenlijk niet zo veel, dankzij de verzekeraars lijkt het nog wat. De Japanse Postbank is een enorme speler in Japan en men heeft het daar Spaans benauwd dat die geen staatsleningen meer koopt.
De centrale banken van Amerika, Japan en het VK staan bol van de staatsleningen, de ECB heeft nog bijna niets.

bron http://www.imf.org/external/pubs/ft/gfsr/2012/01/pdf/c3.pdf

zijn we te pessimistisch geworden?



We lijden toch wel heel erg snel aan de Spaanse griep, ach wat piepen we toch als die banken een dikke € 300 miljard even bijlenen bij de ECB.
Het plaatje van Bespoke laat zien dat er toch wel heel erg veel mensen als bij toverslag pessimistisch zijn geworden door de twijfel aan Spanje en een slecht werkgelegenheidscijfer in de VS. Waar is ons geloof in de Bernanke put van QE3?
Ook zonder Bernanke put zou de Amerikaanse belegger moed kunnen putten uit de weer mooi stijgende winstverwachtingen voor de winst een jaar vooruit, zoals het ook hoort als er geen recessie komt. Men is te pessimistisch geworden over de Amerikaanse winsten (en de Duitse winsten, de Japanse winsten maar niet de PIGS winsten).
Ach en die Chinezen met hun armetierige groei van 8,1%? Door alle cijferbrei eromheen zijn diverse bearishe brokers zoals Nomura tot de conclusie gekomen dat de groei voor de rest van het jaar omhoog moet worden bijgetseld. Dit was ongeveer de bodem.
Volgens A naar Beter staan de Hurstsignalen voor de AEX weer op groen, is de daling even te hard gegaan (al is er wel behoorlijk wat ruimte ingetekend voor verdere daling).

rapport de Wit: iedereen een sukkel, grote fouten gemaakt: wat een onfaire conclusie

Na anderhalf jaar noeste arbeid die Dion Graus ver boven de pet werd geacht te gaan kwam de commissie de Wit met zijn conclusies. Iedereen was dom geweest, niet een beetje zoals Willem Alexander, maar echt heel erg, met Bos voorop als kluns.

Zo'n conclusie is broddelwerk, houdt volstrekt niet rekening met de kennis op het moment dat gehandeld moest worden en de urgentie van handelen.
Het lijkt op de mensen die achteraf precies weten hoe je had moeten beleggen en je verwijten dat je niet exact zo hebt belegd. Vreselijk hoe dom je bent geweest!

Dat laatste is waar en daarom moet je je nederig opstellen en niet iedereen tot de grond afbranden. Toen de kredietcrisis losbarstte was er absoluut geen adequate kennis wat er aan de hand was. Dat was een ramp die de ramp verergerde , maar zo lag de situatie nu eenmaal. Met de kennis nu weten we al beter wat we hadden moeten doen (Lehman niet failliet laten gaan o.a.), maar we weten eigenlijk nog steeds niet hoe we in 2008 en 2009 hadden moeten handelen (we hadden al in 2006 en 2007 moeten handelen).
De commissie de Wit oordeelde dat de tweede kamer meer op de hoogte had moeten worden gesteld door o.a. Bos. Gelukkig is dat niet gebeurd, anders hadden we waarschijnlijk een run op de Nederlandse banken gehad. Nee, de betrokken kamerleden hadden expliciet gevraagd geen insider te worden zodat ze nog van alles konden rondtoeteren op dat moment. Vreselijk, dat de commissie de Wit zo iets met droge ogen met de kennis van 2012 heeft kunnen opschrijven. De mattenklopper zouden ze hiervoor moeten krijgen! Je handelt in zo'n situatie nooit 100% correct, als je meer dan 50% correct doet is dat al heel goed. Nu zeggen dat je niet 100% goed handelde, zelfs niet bij benadering 100% is broddelwerk. De beoordeling had moeten zijn of meer dan 50% goed is gegaan. en die 50% is overdudielijk behaald.

Het basisscenario was eigenlijk in die tijd dat de politiek te laat gehandeld zou hebben, zoals gebruikelijk, dat ze eerst à la kabinet Balkenende eerst 100 dagen door het land moesten trekken voordat ze tot enig plan konden komen. In 2009 trad dankzij Bos Balkenende Wellink het basisscenario niet op, er werd kordaat gehandeld, er werden vele fouten gemaaakt maar met de kennis van toen werd er een vele malen betere uitkomst verkregen dan het basisscenario (de redding van ABN Amro was stukken voordeliger dan de redding van Dexia, een kleinere bank).

Heeft Bos ABN Amro te duur gekocht? Uiteraard met de kennis van nu. De werkelijke waarde was negatief op dat moment, zo weten we nu. Tegen die prijs had men nooit kunnen kopen op het moment dat het absoluut nodig was. Stel je toch eens voor dat Bos zich hard had opgesteld en had gezegd: met de kennis van 2012 weet ik zeker dat de prijs van ABN Amro meer dan 10 miljard negatief is, dus dat is mijn uiterste prijs. No way dat Bos ABN Amro dan had kunnen kopen. De gevolgen van die dan mislukte deal zouden verschrikkelijk zijn geweest (niet alleen voor Nederland). Het Nederlandse bankwezen zou definitief door de grond zijn gegaan, het financiële stelsel in Nederland zou afgegleden zijn naar derde wereld niveau. Nederland zou uitgeteld zijn als financiële natie (en dat met al die schatrijke pensioenfondsen (ja, die zijn schtrijk, zo weet het buitenland dat geen pensioenfondsen van betekenis heeft, maar Nederland rekent zich graag arm, zodat we ons verder te pletter sparen, Nederland heeft niet voor niets zo'n idioot hoog overschot op de lopende rekening)).

Gezien door de bril van een belegger die een benchmark moet verslaan met de kennis van dat moment heeft Bos een ongelooflijk goede prestatie geleverd. Nee, niet 100% gehaald van wat mogelijk was, maar wel veel meer dan 50%. Zijn prestatie zou ik waarderen op een 9 en niet de schandelijke onvoldoende die de commissie de Wit uitdeelde. Stuur de commissie de Wit maar in de zak van Sinterklaas naar Spanje, daar kunnen ze een heel nieuwe realiteit zien wat er ook had kunnen gebeuren bij rampzalig handelen van Bos.

bankencrisis in Europa afgelopen weken nauwelijks verslechterd Simons)


Het plaatje van Simons, aangesloten bij het netwerk van Bianco Arbor Research, laat zien dat de stress bij de Europese banken weer iets aan het toenemen is, maar ook weer niet zo veel dat je er al van wakker moet liggen.
In 2011 zijn de cds-en van banken in Europa woest opgelopen en door de 3 jaars deposito's van de ECB zijn die cds spreads lekker veel ingekomen. Dat lijkt achter de rug, maar de slechte oude tijd van eind 2011 lijkt nog niet te zijn teruggekomen.
Vandaag was de markt nogal ontdaan van het enorme beroep van de Spaanse banken (meer dan € 300 miljard) op de ECB, of die maar eens even dat wilde voorschieten aan die banken (en de ECB willigt uiteraard zo'n nietig verzoekje) mar al te graag in).

13 april 2012

Schaliegas rukt op: voorraden in wereld/ lagere VS gasprijzen



In de VS zijn de aardgasprijzen bezig aan een spectaculaire duikeling. Nergens is aardgas zo goedkoop. Dat komt allemaal door de snel groeiende schaliegasproductie in de VS. Die arme luitjes in Noord Dakota, waar het meeste schalieaardgas de grond uitspuit, betalen daardoor dit jaar al 42% meer belasting dan vorig jaar.
Die lage aardgasprijs zorgt voor eengroeiende belastingstelling van speculanten in grondstoffen. Ze geloven steeds sterker in stijgende aardgasprijzen en ze handelen erin dat het een lieve lust is. Het lijken wel particuliere beleggers in staatsleningen.

Het onderste plaatje laat de geschatte voorraden van schaliegas in de wereld zien. China staat bovenaan en ook Amerika heeft zeer veel schaliegas. Latijns Amerika heeft ook een heleboel en de rest van de werld zit er maar schameltjes bij. In Europa heeft Polen behoorlijk veel, zelfs na de nieuwe schatting waarbij 85% van de oude schatting werd afgehaald. Polen probeert wanhopig meer schaliegas te winnen, maar is daarin niet zo succesvol als noord dakota, ook al voelt Putin een bedreiging vanuit Polen in de positie van Rusland als hofleverancier van aardgas in Europa.

Trulia: huizenprijzen in VS gaan stijgen



Trulia signaleert dat de vraagprijzen van huizen aan het stijgen zijn in de VS. Die vraagprijzen schijnen duidelijk voor te lopen op de transactieprijzen van huizen, die wel tot zes maanden achter kunnen lopen in de Case Shiller indices. Trulia gaf ook nog een plaatje van de 100 grote stedelijke gebieden in de VS. In veel gebieden gaat het nu beter in de VS qua huizenprijzen. Nog lang niet overal, zie bijvoorbeeld de Westkust.

12 april 2012

Nederlandse huizenprijzen kwetsbaar (OECD André)



Hoe harder de huizenprijzen stijgen, des te meer er gebouwd wordt. Gevolg: veel te hoge prijzen én veel te veel nieuw aanbod. De uiterste ellende slaat dan toe, zoals we in Ierland en Spanje zagen. Wat dat betreft, staat de huizenmarkt in Nederland er niet zo slecht voor: de schaarste neemt nog steeds toe in de Randstad en enkele andere regio’s. Nederland is de outlier in het bovenste plaatje.

Het andere plaatje laat zien waar de particulier het meeste schuld vergeleken met zijn inkomen heeft. Dat is in de landen waar de huizenprijzen het meeste gestegen zijn. Nederland staat samen met Denemarken fier bovenaan, maar gecorrigeerd voor opgebouwde uitgestelde spaarbedragen via verzekeringen/ spaarhypotheken ziet een en ander er vermoedelijk al beter uit.
De Nederlandse huizenmarkt is kwetsbaar door de veel te hoge hypotheekschuld en huizenprijzen die 40% te hoog zijn in relatie tot het inkomen en 30% ten opzichte van de huren (daar zijn hier niet getoonde plaatjes van in de onder aan stukje aangehaalde OECD presentatie van Cristophe André) . Er is gelukkig niet te veel gebouwd en de hypotheekrente is laag genoeg om een iets hoger dan normale prijs versus het inkomen te rechtvaardigen. Dat is niet genoeg om een verdere daling van de huizenprijzen te voorkomen op korte termijn, vooral niet bij eindeloos morrelen aan de hypotheekrenteaftrek zonder dat de inkomens stijgen.

bron: http://www.frbatlanta.org/documents/news/conferences/12fmc/12fmc_andre_pres.pdf (via Lukas Daalder)

Chinese huizenmarkt verbetert: geen harde landing China



Via Catalpa de bovenstaande plaatjes. De huizenprijzen dalen geleidelijk minder in China. De onroerend goed ondernemingen doen het helemaal niet slecht op de Chinese beurs de laatste tijd. De koerswinstverhoudingen zijn erg goedkoop en ze maken naar verwachting meer winst dit jaar.

Catalpa meldt via http://blogs.reuters.com/globalinvesting/2012/04/10/no-hard-landing-for-chinese-real-estate/: Sales and earnings figures indicate some of the gloom is lifting as developers have enjoyed a second straight month of rising sales. Vanke, China’s biggest developer by sales, said last week that March sales had risen 24 percent year on year, while 2011 profits rose 30 percent. Another firm, China Overseas Land, posted a 21.5 percent profit rise last year. The mood is reflected in stock prices. While the Shanghai shares index has risen less than 5 percent this year, a sub-index of Chinese property companies has risen 13 percent.

Club van Rome: na 30 jaar volgens plan naar afgrond


Lukas Daalder had gisteren een plaatje van Smithonian Magazine (http://www.smithsonianmag.com/science-nature/Looking-Back-on-the-Limits-of-Growth.html#ixzz1riJDM6WT) waarbij de onheilsvoorspellingen van Meadows nagetrokken werden tot 2000 (door Graham turner). De conclusie was dat de Club van Rome een en ander betrekkelijk goed had voorspeld.

Op het plaatje is geen schaal te bekennen en hoe een en ander gemeten is, is ook volkomen onduidelijk. Maar laten we de grafiek geloven.
Een en ander is beter gegaan dan de Club van Rome verwachtte, maar niet zo veel beter tot 2000. Vooral is er veel meer voedsel per hoofd van de bevolking dan gedacht. De dienstensector is ook wat harder gegroeid en de industriële productie minder hard. Dat is op zich gunstig voor de vervuiling van het milieu.
De groei van de wereldbevolking is goed ingeschat.

Wat er na 2000 tot heden is gebeurd, is me niet helemaal duidelijk. De versnelling van de milieuvervuiling is duidelijk niet opgetreden in het Westen en de industriële productie is ook niet zo veel gestegen. In de Opkomende Landen is de vervuiling wel flink toegenomen, al wordt daar ook goed gewerkt aan minder vervuiling. Daar is de industriële productie wel flink gegroeid, maar door de kredietcrisis toch ook minder dan gedacht.
De hoeveelheid winbare, niet vernieuwbare energie is minder afgenomen dan de Club van Rome aangaf. Dat komt dan sinds enige jaren vooral door niet conventionele nieuwe energie uit teerzanden en schaliegas/olie.
De komende decennia zal men vermoedelijk nieuwe methoden uitvinden om meer vernieuwbare energie te produceren. Zonne-energie wordt snel goedkoper en hopelijk komen er doorbraken met andere energiebronnen.

Mensen leven veel langer en er lijkt geen dramatische krimp van de wereldbevolking door de vervuiling te komen in 2030. Wel daalt de bevolkingsgroei bijna overal juist door de gestegen levensverwachtingen waardoor het aantal kinderen per vrouw afneemt, juist ook buiten de OECD.

De neergang die rond 2030 voorspeld wordt komt vrij goed overeen met de door Ter Veer en mij voorspelde neergaande deel van de huidige Kondratieffgolf.

De basisconclusie van de Club van Rome dat de wereld te veel grondstoffen verbruikt en dat dit een onhoudbare situatie is op lange termijn, staat nog steeds overeind. De opwarming van het klimaat is, afgezien van born again Christenen in de Amerikaanse Bible Belt, onomstreden. Toch gaat het met de milieuverontreiniging beter dan aangegeven en daarom is de krimp van de wereldbevolking na 2030 niet waarschijnlijk is ,maar wel mogelijk. Sommige ziektes zijn steeds moeilijker te bestrijden, dus wie weet.

10 april 2012

De minicyclus van de SP500 : 2012=2011=2010


In het plaatje staat geïndexeerd de S&P500 met de S&P van 13 en 26 maanden geleden.
Je ziet en minicyclus: wat lijkt het op 2010 en 2011!
Het betere berenwerk krijg je pas in augustus, misschien al eind mei/ juni als het verband zo sterk blijft.
Nu richt de aandacht zich heel erg op de vergelijking van nu met vorig jaar, maar de vergelijking zou volgens mij beter zijn met 2010.
Overigens, gezien 2010 zou de huidige correctie wel eens snel voorbij kunnen zijn.

het onheil van de regel van 4%


Strategas had de regel van 4% als een van de redenen dat de economische groei in de VS gaat afzwakken. Als de nominale BNP groei in de VS onder de 4% kwam, dan gleed de economie altijd maar dan ook altijd af naar een recessie. Nu lijkt dit weer te zijn gebeurd. Misschien is ECRI daarom zo hardnekkig in het voorspellen van een recessie.
This time is different?
Nee, de economische groei van 2011 wordt bij de herzieningen in de komende jaren waarschijnlijk naar boven bijgesteld.

9 april 2012

Samenvatting financieel economisch nieuws van de afgelopen week (2-11 april)

Het belangrijkste economische nieuws was de tegenvallende banengroei in de VS: 120.000 waar men op > 200.000 had gehoopt. De tegenvaller wordt toegeschreven aan een echocorrectie op het milde winterweer, dat de banengroei ongeveer 72.000 extra opstuwde tot februari. Ook de ISM’s de barometers voor het wel en wee voor industrie en diensten kwamen los. De industrie viel mee, de diensten een tikje tegen, maar beide waren goede cijfers. Ook het onderdeel werkgelegenheid was goed en samen met de initial claims lijkt de tegenvallende banengroei niet een nieuwe trend te worden.
De werkloosheid daalde een fractie van 8,3% naar 8,2%, maar er waren problemen met het bestand van het Household Survey waarmee dat bepaald werd (er waren ineens 287.000 ambtenaren zoek).
De autoverkopen waren iets omlaag in maart, maar de chain stores deden erg goede zaken in maart.
Zorgelijk in de VS was vooral ook dat de Citigroup Economic Surprise Index flink daalde richting negatief gebied: het economisch nieuws valt even niet meer mee in de VS.

De PMI’s, barometers van de industrie in de diverse landen waren weinig schokkend, nauwelijks anders dan vorige maand. In Europa stegen de PMI’s voor de diensten in Duitsland, Italië en Frankrijk, voor de industrie was er een daling in Frankrijk en een stijging in Italië. Verrassend was de positieve Chinese PMI.

In Europa mislukte een veiling van Spaanse staatsleningen, Spaanse banken vertikten het om fors in te slaan. De Spaanse rente steeg bedenkelijk veel. De tweejaars CDS protectie rate staat weer boven de tienjaars rente, een teken van stress. De Eurocrisis is weer terug op de agenda. Deze week moet Italië weer vol aan de bak. De zelfmoord van een Griekse apotheker laat de wanhoop aldaar goed zien.

De Chinese yuan was de afgelopen week zwak. De inflatie viel 0,2% tegen. De PMI’s voor de industrie en de diensten waren beter. De Chinese beurs houdt zich eindelijk relatief goed.

Update vierjaarscyclus


Ik denk dat de groene lijnen het gaan houden. Vorige week zijn we bijna op de bovenkant gestoten. Net als vorig jaar lijkt de stijging te groot te worden om de oude indeling van de vierjaarscyclus vast te houden, tenzij er een correctie komt.
Die correctie lijkt al gaande, maar hoeft niet zo groot te worden als vorig jaar (geen grote aardbeving in Japan, Amerikaanse groei zit wat degelijker in elkaar en lijkt niet zo negatief te gaan verrassen als vorig jaar (er is meer banengroei, de huizenmarkt herstelt), de Eurocrisis zit in iets beter vaarwater (we weten nu dat de ECB oneindig met geld strooit voor banken)).

Ik denk dat we in een lange fase FG zit, waarbij de Amerikaanse economie ongeveer volgens trend groeit (dat kan lang aanhouden), maar er af en toe wat kleinere schokken zijn die voor correcties kunnen zorgen (Eurocrisis etc).
Na deze periode lijkt de winstgroei weer te gaan versnellen en kan de fase GH optreden waarin aandelen fors stijgen (all time high S&P500 in 2013)