Posts tonen met het label tijdgeest. Alle posts tonen
Posts tonen met het label tijdgeest. Alle posts tonen

5 juni 2016

Mary Meeker (1): de tijdgeest van de generaties

In een presentatie http://www.recode.net/2016/6/1/11826256/mary-meeker-2016-internet-trends-report van 213 slides (net iets minder dan waar Patrcik arthus altijd mee komt aanzetten) geeft Mary Meeker enigszins beknopt weer wat er allemaal speelt in het internetwereldje, de auto als computer etc.

Net zo fanatiek als men vroeger de babyboomgeneratie trachtte te doorgronden, zo is men nu aan de slag met de millennials. ook wel generatie Y genoemd. En ja hoor, de generatie daarna is generatie Z
Generatatie X wordt ook wel de lost generation genoemd.
Millennials onderscheiden zich door een lager percentage mannen dat werkt, door een opleiding van mannen die slechter is dan die van vrouwen (voor het eerst). En millennials onderscheiden zich doordat ze zo veel minderheden kennen. 

Ik communiceer, dus ik besta. Millennials doen dat niet langer in de eerste plaats bij voorkeur via de gewone telefoon. Ze chatten en facebooken etc liever, vinden dat fijner, bellen is zo on-2016.

Bij internet kijk je naar de jeugd en dan komt Generatie Z al om de hoek kijken.
In tegenstelling tot de harde individualistische millennials zijn de mensen van generatie Z lieverds, zij willen samenwerken en zien weer wat in flower power., Generatie Z is nog beter voorbereid op de nieuwe informatietijd dan generatie Y. Millennials zullen het daarmee moeilijk krijgen.
Je kunt van mening verschillen. Zijn millennials optimisten? Ik denk het niet als je gelooft dat je het niet beter gaat krijgen dan je ouders. Zal de generatie Z harder werken dan andere generaties? Ik moet het nog zien. 

29 mei 2016

schuld is vies

bovenstaand plaatje geeft ongeveer de problemen van de huidige tijd aan. Na 1990 is de reële loonstijging veel minder geworden (dat is al lang aan de gang, niet ineens op komen zetten na 2008). De consumptie kon op peil gehouden worden door meer op de pof te gaan leven. De schulden zijn nu veel te groot geworden. Het trucje van meer schulden maken werkt niet meer.  

Dit plaatje van groei reëel loon loopt in de pas met het percentage millennials dat getrouwd is/samenwoont
Consumentenkrediet is het cyclische deel van de schulden van de particulieren. De hypotheekschulden zijn veel groter. De studieschuld is ook groot aan het worden.
De lage rente heeft het consumentenkrediet vleugels gegeven. Daardoor is consumptie toch op peil gebleven. Overigens is een en ander nog niet zo’n ramp als het plaatje suggereert. De spaarquote is na 2008 gestegen en de schuldenlast is door de lage rente goed draagbaar. Bij wat meer inflatie daalt de reële waarde van de schulden, maar de rente wordt dan veel hoger waardoor de schuldenlast dan ondraagbaar wordt. Centrale banken weten dit en dat betekent dat ze de rente nauwelijks kunnen verhogen, ook al zien ze inflatiegevaar.

Millennials zijn sinds kort de grootste generatie, groter dan de babyboomers in de VS. . Millennials zijn een minder homogene groep dan vorige generaties. Veel meer Hispanics bijvoorbeeld en de blanken zijn veel minder dominant.
Ze zijn niet zo veel anders dan andere generaties, maar toch, de tijdgeest is dat zij minder schuld willen/ moeten hebben, iets minder religieus zijn, meer tolerant naar minderheden (een logisch gevolg van de grotere omvang van allerlei minderheden samen). Hun vergelijkingskader is anders: ze zien geen toename van inkomen, rijkdom, ze zien geen steeds hogere inflatie, snel stijgende bevolking. Ze zien steeds meer ouderen, minder kinderen.
Ze hebben niet het litteken van de jaren dertig, maar wel dat van de kredietcrisis/ great recession. Schuld is vies..  

22 mei 2016

John Mauldin en de tijdgeest versus Deirdre McCloskey

John Mauldin (Protected vs. Unprotected
Inflation Lives)
ging vorige week (ook) uitgebreid in op het verhaal van Peggie Noonan over de "unprotected" in de Amerikaanse samenleving. 

(om maar eens het stuk aan te halen dat Mauldin aanhaalde, omdat het denk ik zo belangrijk is en Peggy daarmee inderdaad de opkomst van Trump verklaart:
"Peggy Noonan says the current unrest is the logical progression of trends that began long ago. The upper stratum of society is increasingly “protected” from sharing, and often even from seeing, the travails of daily life as most people experience them. Here is how she describes our situation (the boldface emphasis is mine):
There are the protected and the unprotected. The protected make public policy. The unprotected live in it. The unprotected are starting to push back, powerfully.
The protected are the accomplished, the secure, the successful – those who have power or access to it. They are protected from much of the roughness of the world. More to the point, they are protected from the world they have created. Again, they make public policy and have for some time.
I want to call them the elite to load the rhetorical dice, but let’s stick with the protected.
They are figures in government, politics and media. They live in nice neighborhoods, safe ones. Their families function, their kids go to good schools, they’ve got some money. All of these things tend to isolate them, or provide buffers. Some of them – in Washington it is important officials in the executive branch or on the Hill; in Brussels, significant figures in the European Union – literally have their own security details.
Because they are protected they feel they can do pretty much anything, impose any reality. They’re insulated from many of the effects of their own decisions.
This insulation is now so common we don’t even notice it – and not just in government. Business executives meet in a nice office, tweak a few numbers, and somewhere down the line people lose their jobs. Those folks are thousands of miles away, and the decision-makers never even see them. This is what it means to be “protected.”
Peggy goes on to explain why immigration is such a watershed issue.
Many Americans suffered from illegal immigration – its impact on labor markets, financial costs, crime, the sense that the rule of law was collapsing. But the protected did fine – more workers at lower wages. No effect of illegal immigration was likely to hurt them personally.
It was good for the protected. But the unprotected watched and saw. They realized the protected were not looking out for them, and they inferred that they were not looking out for the country, either.

The unprotected came to think they owed the establishment – another word for the protected – nothing, no particular loyalty, no old allegiance.")


Het vreemde is dat men denkt dat rechtse populisten deze onbeschermde zwakkeren beter zouden beschermen dan de democraten. Hillary is immers het boegbeeld van de gevestigde orde (nu Jeb Bush is uitgebannen van het verkiezingstoneel) en zou daarom het slecht voor hebben met de "unprotected" en Trump zou door het probleem te benoemen al de helft van de oplossing gebracht hebben.  De conservatieven moeten voor de verandering zorgen, net zoals Reagan deed. Een goede president creëert hoop (maar toch vinden republikeinen dat Obama de slechtste president aller tijden is natuurlijk). 

Mauldin schat dat ongeveer 70%, misschien iets meer,  van de Amerikanen "unprotected" zijn door de gevestigde belangen. 
De helft van de Amerikanen kan geen $400 ophoesten voor een noodgeval zonder te lenen. De 47% van Romney die geen belasting betaalt/ de hand ophoudt bij de overheid is een veeg teken.
Ongeveer slechts de helft van de volwassenen heeft een baan van meer dan 30 uur per week. Het mediane gezinsinkomen staat al decennia onder druk. Het thema van Piketty natuurlijk, dat het BNP per hoofd groeit, maar het mediane inkomen niet.

http://www.advisorperspectives.com/dshort/updates/Employment-Wages-and-Hours-since-1964

19 mei 2016

Gaat de tijdgeest van globalisatie, individualisering, helpen van bedrijfsleven naar protectionisme en schuld is vies?

Sinds 1981, het akkoord van Wassenaar, het ingrijpen van Volcker met torenhoge rente, is er een lange periode gekomen waarbij kapitaal een steeds groter deel van de koek kreeg. (westerse) Wereldwijd ging men de lonen matigen. Die waren sinds de loonexplosie begin jaren zestig te lang harder gestegen dan de productiviteit, waardoor de winstmarges zo laag werden dat er grote werkloosheid moest ontstaan.  Er kwam door Volcker (decennia lang) disinflatie, heel gunstig voor de waarde van kapitaal zoals aandelen en onroerend goed.  Uiteindelijk leidde dit tot analyses à la Piketty dat kapitaal een altijd stijgend deel van het BNP dreigt te krijgen omdat het rendement op kapitaal hoger zou zijn dan de nu zo schamele groei van het (nominale) BNP. Netto valt dit overigens te betwijfelen (zoals Philip Menco (VBA journaal voorjaar 2015) aantoonde). Piketty vindt de trend van steeds grotere inkomensongelijkheid onhoudbaar en schadelijk.

De tijdgeest gaat hem waarschijnlijk gelijk geven en de trend keert dan voor de factor kapitaal en daarmee ook voor de beurzen. Een en ander moet dan wel eerst hoog op de politieke agenda komen en zo ver is het nog niet. De politieke agenda is wel fors aan het veranderen. We vangen dit onder de noemer populisme. Dat laat ook (voorlopig) enig kop in het zand steken zien voor de verandering van de tijdgeest. De populisten zijn niet dom, hebben reële zaken waar ze zich druk over maken. Ze zondigen wel vaak zwaar tegen compassie, gaan soms veel te ver om hun doelen te bereiken.

Curieus is dat ze vaak zeer rechts beginnen en al snel om hun kiezers te blijven binden veel te veel overheidsgeld uitgeven: Peronisme is dat, genoemd naar de dictator, die vooral door zijn betoverende vrouw zeer populair werd  (totdat het land geruïneerd was).

De opkomst van Trump laat zien dat de politiek aan het veranderen is. Men keert zich af van de gevestigde belangen en gaat voor de populist die kan duiden waar de in het nauw gebrachte middenklasse werkelijk mee zit: een stagnerend inkomen of nog erger, onvoldoende pensioen en onveiligheid. Wie is daarvan de schuld? De politici die het decennia voor het zeggen hebben gehad, maar de neergang van de middenklasse niet aan zagen komen, laat staan dat ze er effectief tegengif aan gaven. Verder de migranten, terreur (ten onrechte) in naam van de islam en misschien wel het meeste de graaiers, de 1% die zich tegen algemene verarming in steeds hogere beloningen toedelen. Hoge bonussen. Dijsselbloem heeft overigens die bonussen flink gekortwiekt, waardoor Amsterdam niet veel zal kunnen profiteren van een eventuele brexit.

Peggy Noonan legde in de Wall Street Journal de opkomst van Trump uit. Volgens haar (en ze zit niet ver mis denk ik)  voelt 80% zich misdeeld, niet beschermd door de gevestigde orde. Misschien nog wel erger, het lijkt steeds moeilijker te worden in o.a. de VS om door te dringen tot de goede 20% (Brookings http://www.brookings.edu/blogs/social-mobility-memos/posts/2016/05/11-glass-barrier-to-upper-middle-class-hardening-reeves? )

Jaap van Duijn legt goed uit wat er allemaal scheef gegroeid is in de afgelopen decennia met zijn boek: “Uit balans”. De lonen in de financiële sector zijn bijvoorbeeld 70% harder gestegen dan gemiddeld. Het winstmodel van de banken zorgt voor peperdure financiering van de kleine ondernemer, zelfs bij negatieve rentes op staatsleningen. Niet alles krijgt aandacht in zijn boek, er is te veel uit balans geraakt.

Vooral de wat oudere blanke mannen komen nu massaal electoraal in verzet. De jongeren, millennials, zien dat ze niet de loongroei, niet de vaste banen, krijgen die de babyboomers op hun leeftijd kregen en dat deze in problemen raakten door te veel schulden. Schuld is vies weten zij en aandelen vinden ze te gevaarlijk (ze krijgen waarschijnlijk gelijk, maar lange leningen zijn misschien nog gevaarlijker voor hen).

Populisten springen in het gat en zijn ineens geduchte politieke machten. Denk aan de onverwachte opkomst van Trump met zijn muur om Mexico, anti globalisatie, islamfobie en anti establishment retoriek. Of aan opstormende nationalistische politieke partijen in Duitsland, Frankrijk, Nederland, Oostenrijk. In het VK is het campagne voor de brexit.
Aan de linkerkant (kansrijk bij millennials, mensen die geboren zijn tussen 1980 en 1995) is het Sanders en bijvoorbeeld Jesse Klaver. Zij strijden op nieuwe wijze (zonder alleen de belangen van de wat ouderen te behartigen) voor minder ongelijkheid, betere (onbetaalbare) gezondheidszorg.

Dit kan en zal uiteindelijk grote gevolgen hebben voor de economie en beurzen. Anti globalisatie veroorzaakt protectionisme en zo minder groei van de wereldhandel en economie, hogere importprijzen en daarmee hogere inflatie. Er dreigt minder solidariteit met zwakkere landen (niet alleen minder ontwikkelingshulp maar ook gevaar voor de europeriferie). Het verzet tegen graaien zet de hoge winstmarges op de politieke agenda en daarmee hogere belastingen voor het bedrijfsleven (alleen op te lossen met globaal ingrijpen). In de globalisatiewedloop zijn de effectieve belastingtarieven voor het multinationale bedrijfsleven onvoorstelbaar veel gekelderd. Dat is te ver gegaan. De lange trend van winstgroei boven nominale groei sinds 1981 dreigt dan om te slaan.
Populisme moet de kiezer maximaal geven wat deze wil en hoeft zich niet te houden aan de ratio van de gevestigde orde (Trump en Wilders hoeven alleen maar misstanden te duiden en komen weg met onmogelijke voorstellen daar iets aan te doen. Spontane reacties mogen de dag erna recht gezet worden). Peron met zijn betoverende vrouw zag dit in en gaf met bakken overheidsgeld uit, ongeveer zoals Krugman nu voorstaat. Totdat Argentinië failliet was en Peron werd weggestuurd.

Trump meldde al dat je bij de huidige rente zo veel mogelijk schuld moet maken en Trump kan schuld maken als geen ander. De Tea Party kan hem niet afremmen, daar hij de belasting zal verlagen. Via investeren in infrastructuur kan hij de groei zelfs een degelijke basis geven. Dit kan een hele tijd goed gaan, maar de prijs zal uiteindelijk  een hoge inflatie zijn en overheidsschulden die niet terug te betalen zijn. Populisten kunnen heel linkse ideeën uitvoeren, denk aan Fleur Agema van de PVV met haar gedachten over een uiterst luxueus zorgstelsel. En Hillary? Die moet als een gematigde Sanders gaan voor meer infrastructuur, betere gezondheidszorg, minder inkomensongelijkheid, minder globalisatie. Dat kost ook veel geld.


Het veranderen van de tijdgeest gaat langzaam, duurt vele jaren. Het gaat nu wel ineens sneller, maar komend jaar is er nog geen omkeer in de macht van het bedrijfsleven (daarvoor is er te veel werkloosheid, is de macht van vakbonden nog steeds tanende (dat hoeft niet lang meer te duren)), nog geen hoge inflatie, maar wie weet is er 6% inflatie en 7% rente in 2024.

1 juli 2015

op werkvloer in de VS nemen de millennials de macht over van de babyboomers: millennials zijn individualistisch, hard, willen een bonus

via blog Peter Diamandis.http://peterdiamandis.tumblr.com/post/120473088223/most-important-generation-yet
In 2015 hebben de millennials op de werkvloer in de VS qua aantal de macht overgenomen van de babyboomers.
Die laatsten gaan in grote getalen met pensioen. Generatie X heeft het nakijken, ze zijn voorbij gestreefd. In Europa is dit overigens niet het geval, daar grijpt generatie X nog net de macht.
De macht van de millennials schiet echter omhoog, vooral in de VS.
Diamandis denkt dat millennials veel beter zijn dan zijn eigen generatie X: "I personally have a team of 5 millennials that is doing amazing things – they are more flexible, motivated, creative, and hard-working than most."
 Verder in zijn blogpost over  Meeker's rapport heeft hij een tabel met de waarden van de millennial
Dit verbaasde me zeer. Ik dacht dat de huidige jeugd zich af zou zetten tegen de harde wereld die in de laatste decennia is ontstaan, dat ze bonussen afwezen. Niets van dat al. Als ze hard werken, willen ze een bonus want dat hebben ze verdiend. Overigens is het nog een betrekkelijk normale jeugd: ze willen werk doen dat er toe doet, belangrijk is in de wereld van nu. Dat mag dan weer wel ten koste van het salaris gaan.

Dit wijst niet op de keer naar een zachtere tijdgeest die volgens de Kondratieffgolf over enige jaren op gang moet komen en dan decennia moet aanhouden.
Vreemd, maar misschien veranderen de waarden van deze ge-enquêteerde internet millennials of is de groep niet representatief (winnaars zijn denk ik oververtegenwoordigd).

10 januari 2015

tijdgeest: knuffelen, Houellebecq en de millennials in de NRC

De afgelopen week toonde veel van de tijdgeest en dat viel niet mee. Ik zag drie tekenen.
Er zijn zowel tekenen dat de tijdgeest meedogenlozer wordt als dat deze eindelijk zachter wordt.
Meedogenlozer  door de fundamentalisten en het ontstaan van meer losers bij de millennials en een voorbeeld van zachter door de opkomst van knuffelen.
Dat laatste was een van de populairste artikelen in de Wall Street Journal. Knuffelen in de WSJ voor $80 per uur, met kleren aan, want Amerika blijft preuts
http://www.wsj.com/articles/professional-cuddlers-embrace-more-clients

Deze week werd gekaapt door het moslimfundamentalisme. De nieuwe, onvoorstelbaar gruwelijke aanslag op Charlie Hebdo, krom gerechtvaardigd als terugslaan op het beledigen van de profeet. Ze winnen, want cartoonisten en columnisten kijken nog wel drie keer uit iets negatiefs over de profeet te zeggen (nodeloos beledigen is ook niet zo nobel).
Je hoort van moslimzijde dat de gewelddadigheden van Parijs kinderspel zijn bij wat gebeurt in het Islamitische Kalifaat (binnenkort ook heersend over het grootste deel van Libië) en Boko Haram (met afgelopen week het uitmoorden van een stad in Nigeria).
Gelukkig ook veel verstandige geluiden zoals van Aboutaleb en de grote meerderheid van de moslims.


De omslag van de afgelopen week van Charlie hebdo ging over het boek van Houellebecq Soumission. Daarin voorspelt hij de opkomst van het Islamitisch Kalifaat in Frankrijk door het winnen van de  kandidaat van de Moslim Broederschap uit weerzin tegen de andere kandidaat, Marine Le Pen.

26 december 2014

nog veel verder terugkijken dan 2014, samen met Cullen Roche

http://pragcap.com/three-things-i-think-i-learned-in-2014
Wat leerde Cullen Roche in 2014
1. Hoe weinig we weten, zeker als individu
2. Kapitaal moet in dienst staan van de wereld. Alleen met dat soort kapitalisme is de wereld beter af 
(Capitalism works best when capitalists serve others, een jezuïtisch principe)
3. Beleven is belangrijker dan dingen vergaren (The person who mistakes “money” for “wealth” will live a life accumulating things, all the while mistaking a life of owning for a life of living. )

Dat zijn drie standpunten die wijd omarmd worden. Dat van punt 1 wist ieder weldenkend mens al heel erg lang, maar soms denk je echt iets te weten, iets beter onder de knie te hebben dan anderen. En dan gebeuren er weer allerlei zaken waar je helemaal niet aan gedacht had.
Ik kan me nog herinneren dat ik net was begonnen te werken bij het GAK. Na een paar jaar had ik voor alle belangrijke zaken voor een pensioenfonds beleidsnota's geschreven, waarop (toen meer) gehandeld werd. Een greep uit de periode 1981-1982:

  • Het antieke hypotheekverstrekkingsbeleid werd weer helemaal up to date gemaakt, 


  • pensioenfondsen werden aangemoedigd flink in klimleningen aan woningcorporaties te beleggen (door de enorme rentedaling na 1981 kregen menige van die leningen waarderingen boven de 200% na een jaar of tien en moesten de voorwaarden versoepeld worden om de pensioenfondsen niet te veel rendement te gunnen; dat was toen de tijd dat de politiek vond dat pensioenfondsen maar eens belasting moesten gaan betalen over hun te grote beleggingswinsten, de discussie over de Brede Herwaardering),
  • we moesten de laagrentende onderhandse leningen en obligaties verkopen aan particulieren. Toen was 3% rentecoupon idioot laag en pensioenfondsen en bedrijfsverenigingen hadden van oudsher een heleboel van die dingen. De koers was vaak maar ongeveer 60% en de onbelaste koerswinst die je kon maken door aflossing op 100% aan het einde van de rit was een buitenkans voor particulieren. Die namen daardoor met een veel lagere rente genoegen dan de marktrente voor de nieuwe uit te geven leningen. Het kostte me meer dan een jaar om iedereen ervan te overtuigen dat je die leningen echt moest verkopen en herbeleggen in leningen met een hoger effectief rendement (nu zou dit sneller gaan; als in nu onder de 30 zou zijn, zou ik een beleidsnota gaan schrijven dat je bijna alle obligaties moet verkopen, omdat het risico te asymmetrisch de verkeerde kant op is.(noot: dat durf in niet, het FTK is te machtig en te lang het allerbeste beleggingsvoorschrift geweest voor pensioenfondsen dat je maar kon bedenken)).
  • Vooral natuurlijk, pensioenfondsen moesten weer in aandelen gaan beleggen. Dat was in 1982 natuurlijk een geweldig advies. Het werd schoorvoetend opgevolgd. Beleggen had toch iets te maken met onroerend goed, de rest was toch onzin, verderfelijk, verliesgevend. Aandelen zorgden alleen maar voor risico, maar niet voor extra rendement. 


Ter Veer lachte me flink uit en zei dat er de komende jaren nog volop te researchen was en hij had natuurlijk gelijk.

Het tweede en derde punt van Cullen Roche geven de tijdgeest aan: die is langzaam aan het kantelen tegen het kapitalisme in. Business wordt minder machtig over enige tijd (2018), je ziet het steeds duidelijker gaan gebeuren. Nu nog niet, vakbonden krijgen nog ongekend de wind van voren. Jongeren kunnen zich niet voorstellen hoe veel goeds vakbonden voor hen kunnen doen, het is volkomen irrationeel dat vakbonden zo in de knel zitten. Ja ze moeten zich een beetje heruitvinden, maar dan komen hun glorietijden er weer aan na 2018. (wel na een potje creatieve vernietiging).
Het tweede punt van Cullen Roche is het meest controversieel. Zeker in Amerika, maar het past bij de Broken American Dream. Lang leve de paus, een jezuiet.

Het derde punt, access instead of assets. Dat is bon ton geworden en dat blijft denk ik nog minstens een decennium,waarschijnlijk decennia, het nieuwe motto. We hebben niet meer al die boeken, CD's, platen nodig. Alles kan op een USB stick, In een smart phone zitten tig apparaten van vroeger samengebald. Waarom zou je een zelfrijdende auto willen bezitten?
De wijsheid wordt steeds meer dat als je terugkijkt op waar je echt plezier aan hebt beleefd, dan zijn het gebeurtenissen, vakanties, optredens van artiesten, gezellige samenkomsten. Steeds minder wordt dat extra huisraad, de tweede auto, een groter huis ver van de stad.

Kortom, het eerste punt is van alle tijden: we weten niets, de wereld weet straks veel meer. Het tweede en derde punt zijn belangrijke aanwijzingen dat de tijdgeest verandert. Deze wordt minder hard, maar dat gaan we nog niet onmiddellijk voelen. De harde kantjes moeten van het kapitalisme af en we moeten (net als we inde jaren 70 zo belangrijk vonden) veel meer aandacht gaan geven aan zelfontplooiing. 




4 december 2014

App verdringt internet, maar nog niet de kerstman

Van het mobiele internetverkeer gaat 86% via apps en nog 14% direct via internet. Sommigen denken dat het internet stervend is.

30 november 2014

overpeinzingen: olieprijs, staartrisico's, millennials en schuld is vies

Wat was deze week de analyse van blog 'A dash of insight'?
De val van de olieprijzen beheerste het nieuws. De omvang van de val is verbazingwekkend, omdat het niet door echt nieuw nieuws kwam:  niemand had voorspeld dat de OPEC de productie echt zou gaan verlagen (al helemaal niet na het twee dagen ervoor uitgebreid bekend worden van het standpunt van Saoedi-Arabië de productie echt niet te gaan verlagen). Alles wat met olie produceren te maken had kreeg flinke klappen, ook de drillers, de raffinaderijen en de majors die nu goedkoper velden kunnen kopen.

Er is veel eindejaars denken. Angst voor ‘complacency’, het klakkeloos volgen van de trend omhoog zonder de gevaren te zien. De beren produceren overigens genoeg nieuwe angsten, zodat de 'wall of worry' niet afgebroken wordt. Dat kreeg een impuls bij het bereiken van de all time high van de S&P in reële termen (eindelijk is de top van 2000 doorbroken; Europese beurzen als de AEX zitten hier nog mijlenver van verwijderd; geheel daartegenin: De lange rentes zetten een all time low in de Eurozone. Men weet het nu zeker: de 10-jaars rente in Spanje en Italië gaat onder de 1% zakken). En de olieprijs onder $60, wat men veronderstelt de nieuwe pijngrens is van Saoedi-Arabië.

 Het economische nieuws was niet zo best de afgelopen week, met als uitzondering de onverwachtse opwaartse bijstelling van de groei in de VS over het derde kwartaal (investeringsgroei veel sterker, consumptie sterker en de reeds gecommuniceerde schade van de netto export viel mee). Initial claims voor werkloosheid vlogen 21.000 omhoog en de neerwaartse trend werd doorbroken. Niet zo erg bij nadere analyse. Niet al te beste cijfers over de huizenmarkt, vooral pending home sales vielen tegen. Personal income, personal expenditures, dat steeg nauwelijks in oktober en dat was toch wel een teleurstelling. De lagere olieprijzen zijn niet op een of andere raadselachtige manier voor een groei-explosie aan het zorgen. Het consumentenvertrouwen is lager (maar dat geldt alleen voor de hoge inkomens, de lage inkomens profiteren relatief meer van de lage olieprijzen blogde ik gisteren al).


Dan zie je de grootste staartrisico’s. Aardgas staat er maar liefst drie keer in, zowel wie extreem long als short zat verloor het grootste deel van zijn geld. Dat was ook het geval bij de goudmijnaandelen. Aardgas en goudmijnen hebben kennelijk enorme risico’s. Russische aandelen in dollars met leverage was uiteraard ook een top loser. En voortdurend inspelen op hogere volatiliteit stond (zoals de laatste vijf jaar gebruikelijk) ook in de top tien. Volatiliteit daalt bij extreem ruim monetair beleid. Er zijn geen Amerikaanse ETF-en die inspelen op drie maal kort de 30-jaars rente in Duitsland, want dat had ook in de top tien gestaan. Fight the FED en ECB, dat leidt tot staartrisico’s. Het kan natuurlijk niet altijd slecht zijn.

       The Big Picture verwees naar verhaal Noah Smith: de beste belegging voor millennials in de VS: los je studieschuld af. Hierop zit een rente van minstens 4,66% en vaak zelfs meer dan 7%. Het valt niet mee een hoger rendement te behalen, vooral niet risicoloos. Het devies “Schuld is vies” begint in de botjes van de tijdgeest te zitten.
Daarna had je de post bij the big picture: Mortgage Lenders Set to Relax Standards die ook de schuld is vies- hypothese onderbouwt

bron: WSJ. Je ziet dat al jaren het tegenovergestelde gebeurt: alleen de mensen met de allerbeste kredietscores krijgen een hypotheek. Zelfs Bernanke kan niet herfinancieren tegen een lagere rente vanwege veronderstelde matige kredietwaardigheid.

Die tijdgeest met schuld is vies, aandelen zijn te gevaarlijk en een eigen huis is een kruis. Dat is volgens pessimist Mish http://globaleconomicanalysis.blogspot.nl/2014/11/fed-mystified-why-millennials-stay-at.html de reden waarom het aantal gezinnen zo veel minder groeit dan je demografisch zou verwachten. Ik denk dat hij gelijk heeft, maar deels ook om andere redenen: jongeren (niet de 1% top) hebben het moeilijker dan vroeger op de banenmarkt, krijgen slechtere arbeidscontracten. Dat betekent in de VS dat zelfs huren te duur is en dan blijf je maar liever bij pa en ma wonen. 

24 november 2014

Amerikanen rijden steeds minder: tijdgeest of demografie

http://www.advisorperspectives.com/dshort/updates/Gasoline-Sales.phpSinds de val van de muur dalen de benzineverkopen per hoofd in de VS. Dat gebeurt ook buiten recessies.
Daar zijn allerlei redenen voor. Niet eens zo zeer dat auto's zuiniger rijden, daarvoor worden er te veel SUV's en trucks verkocht in de VS. Ook stijging van de benzineprijzen lijkt niet de oorzaak. Het lijkt te komen door de vergrijzing, doordat jongeren veel minder dan vroeger rijden, door de verstedelijking, door meer van huis werken.

23 november 2014

Pimco beloont niet bepaald beheerst


We moeten bij PIMCO gaan werken…


$1500 miljoen aan bonussen voor de top 20 van Pimco. Gross $290 miljoen, El Erian $220 miljoen. Een en ander kon uiteraard eenvoudig betaald worden via hogere fees.
Dit is niet helemaal in lijn met de gedachten van bijvoorbeeld Dijsselbloem over beheerst belonen. Maar dat gaat alleen gelden voor Nederland, ze hoeven niet erg bang te zijn bij Pimco voor de zichtbare hand van Dijsselbloem (wel voor de onzichtbare hand van einde outperformance).
Gross had het bij de verkoop van Pimco aan Allianz prima gegeregeld: kun je plausibel maken dat je het waard bent, dan krijg je een mooie bonus,
 
De bonussen van Pimco worden veel minder goed gepubliceerd, omdat Allianz, de moeder van Pimco,  een Duits bedrijf is,niet Amerikaans.

Ter vergelijking: het salaris van alle spelers van de premier league in Engeland was $ 2,9 miljard, de Amerikaanse eredivisie (571 spelers) $130 miljoen.


15 november 2014

Politieke macht in foto's Xi Obama Poetin

Xi houdt van Poetin

Bij de recente bijeenkomsten van de APEC en G20 zijn er allerlei foto's (vooral uit FT en via WSJ) gemaakt die de macht in de wereld goed aangeven.
De opkomst van China is duidelijk.
Xi houdt van Poetin, en natuurlijk, hij bedankt hier Poetin die voor sinterklaas speelt via goedkope olie- en gasleveranties.
Xi houdt niet van Abe

Dit was een foto van een zeer langdurige fotosessie die moest vastleggen dat eindelijk China en Japan op het hoogste niveau met elkar praten. Eerst was er enig enthousisasme, Abe komt grteig op Xi afgelopen, maar na een tijdje was de lol ervan af bij de heren. En zo zijn de verhoudingen ook.
Xi vindt Obama een loser en Obama weet dat

Xi wil een soort Mao worden die kapitalistische uitwassen purgeert en daarvoor moet je een sterke leider zijn, niet zo'n watje als Obama.
Obama wordt op Chinese foto's soms gekleineerd. Dan wordt hij met militair ceremonieel gedoe ontvangen, waarbij de militairen er zo op uitgezocht zijn dat de lange Obama een kleine jongen lijkt.


Macht is weggestroomd uit Obama en hij moet zelfs nu het schouderklopje van Poetin dulden

Die arme uitgerangeerde Obama krijgt een schouderklopje van de grote Poetin. Deze foto kreeg heel wat commentaar. Obama voelde zich hoogst ongemakkelijk bij het schouderklopje van Poetin. Politici van grote landen geven bemoedigende schouderklopjes aan politici van kleinere landen. Vooral Amerika doet dit. De rollen zijn nu omgekeerd.
In de Wall Street Journal stond een veel aangeklikte column van Peggy Noonan o.a. hierover: The Loneliest President Since Nixon
Facing adversity, Obama has no idea how to respond
Ze merkte o.a. op:
Vladimir Putin delivered the unkindest cut, patting Mr. Obama’s shoulder reassuringly. Normally that’s Mr. Obama’s move, putting his hand on your back or shoulder as if to bestow gracious encouragement, needy little shrimp that you are. It’s a dominance move. He’s been doing it six years. This time it was Mr. Putin doing it to him. The president didn’t like it

The press generally allows him to ramble on, rarely fighting back as they did with Nixon. But I have noticed Mr. Obama uses a lot of words as padding. He always has, but now he does it more. There’s a sense of indirection and obfuscation. You can say, “I love you,” or you can say, “You know, feelings will develop, that happens among humans and it’s good it happens, and I have always said, and I said it again just last week, that you are a good friend, I care about you, and it’s fair to say in terms of emotional responses that mine has escalated or increased somewhat, and ‘love’ would not be a wholly inappropriate word to use to describe where I’m coming from.”
When politicians do this they’re trying to mush words up so nothing breaks through. They’re leaving you dazed and trying to make it harder for you to understand what’s truly being said
Je kunt me nog meer vertellen, zo zie je Poetin denken
Je zit te zeuren over 28 doden van MH17, terwijl de Sovjet Unie bijna 28 miljoen doden had te betreuren onder Stalin/Tweede Wereldoorlog. Daardoor wonnen we wel de Tweede Wereldoorlog. Stalin was een vent.

de Financial Times: Vladimir Putin has been accused of being a bully and trying to “recreate the lost glories of Tsarism and the Soviet Union” by his Australian host, ahead of this weekend’s G20 in Brisbane.
Tony Abbott, Australian prime minister, raised the diplomatic temperature even further with his latest comments, having already claimed he was going to “shirtfront” the Russian president at the summit

“Shirtfront” refers to an aggressive front-on charge designed to knock an opponent to the ground in Australian rules football. A public protest against Mr Putin's attendance at the summit is scheduled to take place in Brisbane city centre on Saturday.  

8 november 2014

De veranderende geldzorgen van Amerikaanse oude sokken


In Barrons stond een artikel over hoe allerlei dames hun rijke oude klanten adviseerden over hun geldzorgen bij hun oude klanten. http://online.barrons.com/articles/retirement-living-the-good-life-1415437544. Retirement: Living the Good Life


Having a satisfying lifestyle after retirement involves lots more than just hitting the right numbers. Advice from our panel of experts


Dat gaat heel anders dan vroeger, toch wel anders dan in Nederland (deels hetzelfde natuurlijk). Men gaat zich instellen op veel ouder worden dan men vroeger dacht. Standaard is nu, dat ze plannen dat ze 95 worden.

Dat ouder worden is vooral in de VS ongelooflijk dure zaak. Men heeft niet alleen zorgen om de kinderen die men extra financieel moet steunen, maar tegenwoordig moet men de kinderen ook helpen om de kleinkinderen te laten studeren. Ze zijn bezorgd over hun kinderen en kleinkinderen, die veel vaker werkloos zijn, hun huis verloren hebben/ betalingsmoeilijkheden hebben.

Men moet voor veel meer dingen plannen. Gezondheidszorg is duur. Een gezond iemand van 65, daarvoor telt met $4600 per jaar en wat minder gezond, dan kom je al snel op $10.000 extra kosten voor medicaid (die iedereen wel krijgt in de VS boven 65).

Aan de andere kant hun eigen zorgen. $ 5000 gemiddeld aan kosten gezondheidszorg, verder hebben ze $150.000 nodig voor levenslange afkoop van zorg. De long term care

Dan zijn er mensen van 75 die eindelijk geloven dat ze 87 gaan worden

Mensen erven later van hun ouders, als ze 60-70 zijn vaak.
Wat voorbeelden van opmerkingen van de adviserende dames:

Weber: We plan for about $10,000 a year, per person. That’s typical; for healthy people it could be less. It’s also worth noting that many people get healthier in retirement -- they eat better, exercise more, lose weight, manage their stress, all of which can mitigate or eliminate many chronic conditions

Pell: If you put $6,500 a year away when you’re 45 and $7,500 when you’re 55, by the time you are in your 80s, you’re going to have $660,000, assuming a 4% rate of return, to spend on medical expenses, tax-free.

How much does long-term care cost?

Pell: It depends where you live. The median cost for a private room in New York City is $170,000 a year. In Florida, the median is $90,000.

When should people start thinking about long-term care insurance? Their 40s? 50s?

Oberlander: They don’t want to think about it in their 40s.

Brede: Their 50th birthday is when I start talking to them about it.

Oberlander: And the conversation can take years to make a decision.

 
Sommigen zijn nog van die jaren 30 miljonairs die met geen geweld meer dan $3000 per maand uitgeven. (d.w.z. dat zijn de restanten van de greatest generation, niet de babyboomers). Ze willen geen geld uitgeven voor hun zorg en de kinderen weten vaak niet dat hun ouders zo rijk zijn en zijn later in tranen als ze na hun dood ineens horen dat ze makkelijk alle zorg die ze nodig hadden konden betalen.

En Alzheimer is duur.

Pell: Clients of mine have a $10 million portfolio. They don’t have long-term care. He got Alzheimer’s a couple of years ago. They are going to spend an enormous amount of money on care-giving for him. But they have a $3 million second-to-die policy, so no matter how much they bleed through, there will be something left for the kids.

Pff, als je ouders $10 miljoen hebben blijft er kennelijk toch nog iets over, ook al krijgt pa Alzheimer.

24 oktober 2014

internet vernietigt niet de middenklasse (Schumpeter: Pointers to the future)

Pointers to the future
Forecasting the internet’s impact on business is proving hard
Oct 18th 2014 |
http://www.economist.com/news/business/21625801-forecasting-internets-impact-business-proving-hard-pointers-future

Dit artikel in The Economist zette me aan het denken. Columnist onder de naam van Schumpeter gaf mooie voorbeelden hoe de toekomst bijna altijd anders is dan je verwacht op basis van nieuwe technologie. Het elektrische scheerapparaat heeft de baarden niet uitgebannen. Alle automatisering heeft ons veel werk uit handen genomen, maar men heeft het drukker dan ooit. Het nirwana dat ons voorgehouden is dat over enige tijd machines al ons werk uit handen nemen en wij lekker al luierend op onze krent kunnen blijven zitten, komt maar niet naderbij.

Zo is het ook met internet aan het gaan. We zouden de ‘death of distance’ zien en ‘the world is flat’ was enige jaren geleden een populaire slogan. Je zou anoniem zijn op internet en grote ondernemingen zouden het lastig krijgen als de nieuwe dinosaurussen van deze tijd.

Het lijkt wel Orwell’s 1984 als je ziet wat Facebook en Google van ons weten.

Internet zou de adviseur overbodig maken, want je kunt alle adviezen opzoeken op internet. De tussenmensen zouden uitsterven. Winkels zouden verdwijnen, want je zou alles online gaan kopen. Globalisatie was een ramp, want iemand uit India kan je even goed adviseren op internet als iemand in je eigen woonplaats. Kortom we zijn af aan het stevenen naar de Piketty-maatschappij waarbij een paar mensen het steeds beter krijgen en een steeds groter deel het steeds slechter in het Westen.

Internet zou onze keuzes makkelijker maken. Helemaal niet dus, het vergroot de keuzemogelijkheden zo exponentieel dat we helemaal de bomen door het bos niet meer zien. Wij hebben mensen nodig die ons helpen bij die overmaat aan keuzes. Mensen waarop je kunt vertrouwen en die niet te dom zijn. Mensen die vlakbij zijn, in je woonplaats liefst. De middenklasse adviseur dus meestal.
En de e-commerce (Bonobos, Screwfix straks zelfs Amazon, begint nu winkels te openen, vooral bij kleding, maar het worden st)eeds meer winkels. Er is dus nog hoop voor de beleggers in winkels.


Nu denken we dat door internet veel banen gaan verdwijnen bij onderwijs en zorg. Nee, dat gaat niet gebeuren, want er is een enorm groeiende vraag naar goede zorg en onderwijs, liefst ondersteund met internet, robots.
 
Schumpeter eindigt met de opmerking dat we nog een heel eind weg zijn van totale vernietiging door creatieve vernietiging:
There is a world of difference between disruption and destruction.
Net als je denkt dat de middenklasse weggevaagd wordt en er alleen veel verdiendende individuen en miserabele minimumloners over blijven komt dit verhaal van Schumpeter. Er is nog steeds een grote middenklasse nodig!]

13 september 2014

een boterham met tevredenheid

Soms moet je ook dankbaar zijn voor de dingen die niet gebeuren. Er was de afgelopen week geen aanslag à la 9/11 ook al zouden er wel volop martelaren op pad gestuurd zijn die met het bedrijven van terreurmisdaden een goede voorspraak zouden krijgen na hun leven bij Allah, want je kunt idioten alles wijs maken.

Verder is de mode van de facekini’s nog niet komen overwaaien uit China. http://blogs.ft.com/beyond-brics/2014/08/18/facekini-is-chinas-latest-cultural-export/. 
 
 De boerka’s zijn kennelijk met wat betere marketing wel te promoten.

Met Prinsjesdag krijgen we in Nederland eindelijk weer eens een toename van de koopkracht voorgeschoteld, alleen niet voor speciale groepen zoals graaiende bejaarden en zorgbehoevenden.

Geen ijsemmer over me heen, ik hoefde de dag van de echtscheiding afgelopen week niet te vieren, maar wel de enige echte beroemde Bossche bol ter ere van de verjaardag van Berrie,
Geen druilerig herfstweer, we zaten niet op de vlucht MH17, of 370, geen cobra in de achtertuin.
En een blikje bier hoort niet slechter te smaken dan een flesje http://www.businessinsider.com/beer-actually-tastes-better-from-a-can-2014-9

30 augustus 2014

The decline of Work. Demografie veroorzaakt nieuwe somberheid Epstein over de dalende participatie van 25-54jarige mannen

Barron’s The Decline of Work,Works for squares, is het hoofdartikel van deze week: het slechte nieuws van de lage arbeidsparticipatiegraad in de VS (en in de nodige landen is het verhaal nog slechter, maar dat krijgt om duistere redenen weinig aandacht

Je ziet Gene Epstein ineens een somber verhaal schrijven over de toekomst, terwijl hij het afgelopen decennium zo vaak verguisd werd als onverbeterlijke optimist. Ik herken daar in veel terug bij me zelf. Het bombardement van sombere verhalen begint te groot te worden, de tegenvallers van 2014 zijn te groot en te onverwachts. Weg is het vertrouwen in escape velocity, dat de groei in de VS zo hoog wordt dat het BNP uiteindelijk weer terugkomt op het oude pad, weg is de Arabische Lente en terug is de Koude Oorlog.

Volkomen onverwacht viel de groei in een diep gat in het eerste kwartaal in de VS, genoeg om alle groeivoorspellingen fors naar beneden te brengen voor zelfs de verre toekomst en iets navenants gebeurde na de kleine krimp van de Duitse economie in het tweede kwartaal. Dat had men absoluut niet verwacht bij het begin van het jaar en natuurlijk gaat men dan snel ook onheil voorspellen voor zwakke broeders als Italië en Frankrijk. Je moet er toch niet aan denken dat de eurocrisis weer  in volle omvang terugkomt. En toch kan dit als er een lange nieuwe recessie in de zwakke landen komt, deze keer met deflatie als extra blok aan de been.

De lage rente van Duitsland geeft eigenlijk aan dat dit zelfs het basisscenario moet zijn, maar daar wil ik nog niet aan. De rente wordt deels kunstmatig naar beneden gedrukt door ook andere redenen dan lage nominale groei. De ECB moet met geld gaan strooien en zich aansluiten bij de landen die gewoon een lage valutakoers willen hebben. Men koopt gewoon buitenlandse leningen totdat de valutakoers laag genoeg is en men maakt dan nog winst ook. De verwachtingen beginnen somber te worden, maar hoeven niet uit te komen.

De demografie leidt ineens tot enorme somberheid. Waarom dat nu ineens gebeurt, is niet zo duidelijk, het was al langer bekend dat de babyboomers met pensioen zouden gaan. We wisten ook wel dat de Amerikanen hiervoor niet genoeg gespaard hadden. Een groter deel werkt nu na 65 door tot ze erbij neervallen. De participatiegraad van 25-54 jarigen is gedaald, ook sinds 2013, en Epstein denkt dat men dit als structureel gaat zien.


Het is niet zo duidelijk wat achter die daling van de particpatiegraad van mannen die niet studeren, niet met pensioen zijn zit. In ieder geval is een deel te verklaren uit het groeiende aantal dat een invaliditeitsuitkering krijgt. Die wil men niet riskeren te verliezen, vooral ook omdat je met die uitkering ook je medische verzekering hebt die anders nogal onbetaalbaar zou zijn.

Het symposium van de centrale bankiers in Jackson Hole heeft een nieuwe golf van pessimisme op gang gebracht.

Summers, Gross/El Erian en zelfs Krugman brengen me in vertwijfeling: was de kredietcrisis sterk genoeg om als chaotisch neergangscenario te zien, met als gevolg een soort kwakkelscenario zoals we dat in de jaren 70 noemden en daarna nog ergere tijden?
Ik ga dit intekenen op de Pessimistische kaart van de Kondratieffgolf: 2007-2009 chaotische neergang en daarna een nieuw scenario, dat van bubbelstagnatie.

Dat scenario was tot op heden zeer goed voor aandelen, de rente op staatsleningen is bezig met een verdwijningsproces maar economische groei is lager dan gehoopt, maar niet echt lager dan de tijdgeest aangaf, want die was somber, die gaf aan dat de meerderheid van de mensen vindt dat we in een crisis zitten, dat de recessie van 2008 niet voorbij is. Monetair beleid is onvoorstelbaar ruim, maar zorgt niet voor hoge inflatie op Main Street, alleen op Wall Street.
En natuurlijk, wat komt er na de tijd van bubbelstagnatie? Zoiets hoort maar een Juglar, investeringscyclus van 7-12 jaar, te duren? Uiteraard minder mooie aandelenbeurzen, maar misschien wel een betere tijd voor de werkenden of misschien ook niet, de lasten van de ouderen worden immers snel zwaarder. Alhoewel, dat is lang niet zo'n zekerheid als ik vijf tot tien jaar geleden dacht.
http://www.nytimes.com/2014/08/28/upshot/medicare-not-such-a-budget-buster-anymore.html
De groei van de medische kosten is veel minder hard gegaan dan gevreesd. Sinds 2012 is er zelfs een daling. Als deze trend aanhoudt, is de demografische last voor Amerika eenvoudig op te brengen in de toekomst en blijft de overheidsbegroting betaalbaar. Het heeft overigens wel sinds 2012 voor een afremming van de groei van het BNP gezorgd. Een deel van de lage 2% groei in de VS is hiermee te verklaren en een ander deel door het peace dividend, minder defensieuitgaven. Kwalitatief was die 2% groei sinds 2012 in de VS heel wat beter dan 2,5-3% daarvoor zou zijn geweest.