13 september 2026

lange geschiedenis beleggen in lange obligaties VS, via Bianco en The Long View

Die eerste jaren tot ongeveer 1870 was de VS nog geen echt belangrijk ontwikkeld land, pas na de burgeroorlog en afschaffing slavernij gebeurde dit, in razendsnel tempo. Voor Europa zijn er nog langere reeksen zoals ik al eerder blogde, maar ook daar geldt dat de oude cijfers problematisch zijn. Ook volgens die cijfers is de lange golf van de obligaties ongeveer 60/70 jaar, langer dan wat men aanneemt voor de Kondratieffgolf, ongeveer 45/60 jaar.

In reele termen is de cyclus duidelijker.

In 1981 kwam de keer door Volcker. Warsh is geen Volcker, maar er is wel enigszins gegronde hoop dat de opbrengsten beter worden. 

Overigens, in 1981 had men de hoop op lage inflatie opgegeven, men verbaasde zich wel nog steeds waarom de rente zo veel hoger was geworden dan ooit voor mogelijk werd gehouden. In 2020 hadden we ons erbij neergelegd dat de rente altijd laag zou blijven. Pensioenfondsen etc bleven lange leningen kopen, zelfs tegen negatieve rente in Europa. Het kon immers tientallen jaren duren die lage rente zo leerde Japan ons en dat zou je kunnen verklaren uit de demografie die nu vergelijkbaar is met Japan twintig jaar geleden..



En komt het goed met een lagere rente? Weinig kans zeggen de bond vigilantes, want de inflatie is niet onder controle. We hoeven alleen maar te luisteren naar Dr. Copper

En via The Long View

De lange rente beweegt mee met de normale groei van het nominale BNP (dat is een geaccepteerde theorie voor de lange termijn, ik gebruikte vroeger wel het tienjaars gemiddelde van het nominale BNP en inflatie voor de 10 jaars rente, en uiteraard zijn de verbanden dan heel sterk en dat hoort zo te blijven)
. The Long View onderscheidt drie fases: 1958-1981, waarin de rente steeg met dee inflatie en de FED werd overvallen door meer inflatie dan gedacht bij minder groei, stagflatie uiteindelijk. Daarna de periode vanaf Volcker waarin het inflatiemonster beteugeld moest worden via een zeer hoge reële rente tot ongeveer 2000, het moment waarop de strijd tegen de inflatie gewonnen werd. Daarna volgde tot 2022 een periode met zeer lage inflatie en enorme vraag naar vastrentende waarden waardoor de rente veel te laag werd, o.a. door negatieve termijnpremies, d.w.z. men werd gestraft voor het aanhouden van lange obligaties, maar die straf kwam pas toen die termijnpremies weer gingen stijgen naar normale waarden. The Long View vindt dat de rente nu in lijn is met wat je mag verwachten van nominale groei van het BNP en dat de rente daarom niet verder hoeft op te lopen. Dat is zo als je in een gemiddeld regiem zit, niet in een regiem dat de regie over de inflatie kwijt raakt of waar de schulden oncontroleerbaar worden. Dan moet de rente hoger worden dan de gele stip. Maar het zou goed kunnen dat men gelooft in een tamelijk stabiele groei van het nominale BNP over wat langere periodes. Scott Grannis heeft hier inzichtvolle grafieken over met een plausibel verhaal dat als de geldgroei op het normale pad blijft van de afgelopen tig jaar van 6 à 7 % en de nominale groei op 5 à 6% dat de markt dat best wel eens zou kunnen geloven
De zorgen van de markt zijn nu vooral dat fiscal dominance het thema is voor de komende jaren, de schulden worden veel te groot, afgedwongen door populistische groepen en andere partijen die voor sinterklaas willen spelen, met als gevolg dat de inflatie uit de hand loopt omdat de centrale banken de rente niet te veel mogen verhogen en steeds meer leningen moeten opkopen. AI drukt waarschijnlijk de inflatie, maar grondstoffenprijzen lijken structureel te gaan stijgen en vergrijzing leidt tot te hoge zorgkosten. 

6 september 2026

groei trekt aan, loongroei rechtvaardigt lagere rente en olie ook wel, maar it is complicated

 Het lijkt rop dat de groei in o.a. de VS weer gaat herstellen. De service PMI is sterk. de loongroei lijkt iets aan te gaan trekken (leading indicator hiervoor BCA en sterke PMI services)  na een betrekkelijk lange daling tot laag genoege niveaus om de rente te verlagen in plaats van te verhogen.


Maar de dienstensector is te sterk en dat betekent toch banengroei en niet zo veel reden om de rente te verlagen, eerder om te verhogen

De FED is er nog niet uit of men de hogere olieprijzen door Iran wel zo lang kan negeren, ook al is de invloed van de FED hierop gering.  De ECB vindt dit wel reden om de rente te verhogen, al vind ik het niet zo'n beste reden. Er is enige onduidelijkheid over hoeveel olie er door de Straat van Hormuz stroomt. Wel 17 miljoen vaten per dag onder begeleiding van de VS vlak langs de kust van Oman, waar af en toe tankers worden beschoten, maar die dan enigszins beschadigd toch wel uiteindelijk in veiliger water komen met de kostbare lading (er zijn wel doden gevallen op schip van Saoedi-Arabië). Volgens de oliespotters is het duidelijk minder, maar toch behoorlijk veel. Samen met de pijpleiding door midden Saoedi-Arabië en die door de VAE komt er toch wel weer  heel wat olie uit het Midden- Oosten. China teert echter niet langer erg in op de kort geleden te grote voorraden. Volgens Bessent kan China nu niet meer aan olie uit Iran komen (=Iran gaat weer praten met VS aldus Trump). 


Per saldo hoeft de olieprijs niet te exploderen en kan hij omlaag als Iran en VS het onverwachts toch tot een akkoord komen over veilig olie door Hormuz. 

Geen garantie want de volgens onderzoek volgens zijn republikeinse fans grotere, meer bewonderde,  president dan Lincoln en Reagan, DJT heeft altijd onverwachtse mogelijkheden om de olieprijzen great gain te maken. 

Impeachment dreigt na een flinke overwinning van democraten in november, want DJT voldoet aan vele voorwaarden hiervoor, zoals corruptie, beïnvloeding uitslag verkiezingen, etc etc. En het is deze keer gemakkelijk voor de democraten om te winnen


En wordt AI deflatoir? Het zou goed kunnen


Maar het kost eerst een paar cent en daarmee hogere lange rente


Dit geheel tegen de opdrachten in van Trump, die steeds duidelijker maakt dat de obligatiemarkt gebombardeerd moet worden om een en ander te financieren om VS weer groot te maken. Er is bijval, want AI is maar tijdelijk inflatoir en volgens de alternatieve economische theorie moet je de rente lager maken als de vraag naar leningen groter wordt, want dat is goed voor de economie en veroorzaakt echt geen inflatie.(voor degenen die denken of eerder tegen beter weten in hopen dat fiscal dominance is uitgesteld door de ferme uitlatingen van Warsh in Jackson Hole).. Of de FED de rente verhoogt is onduidelijk door de aanpak van Warsh. Het lijkt nu op 7-5 voor een renteverhoging, maar het zou ook 6-6 kunnen worden (=geen verandering van rente).

 

2 september 2026

Baarle Nassau Baarle Hertog

Ik was vorige week een dagje in Baarle Nassau Baarle Hertog Zo veel is er niet te zien in Baarle behalve overal die grens indicatie tussen Nederland en België. Winkels deels in Nederland en deels in België, idem voor terrasjes. Verder is er nog een kerk met St Remigius, die in 992 al melding maakte van Baarle en er een kerk bouwde die vervangen werd door een nieuwe die gerestaureerd is. En het stadhuis van Baarle dat prachtiger moest zijn dan dat van Nassau. En de VVV waar je uiterst vriendelijk en enthousiast over alles een stortvloed van informatie kan krijgen (over enclaves en exclaves, Het stadhuis van Baarle Hertog dat mooier moest zijn dan dat van Baarle Nassau en natuurlijk ook over de kliko moord in een huis dat deels in Nederland en deels in België lag wat alles complex maakte omdat de Nederlandse politie geen onderzoek in België mag doen en omgekeerd. Er was een vrouw door haar vriend omgelegd en haar lijk was met een soort schuim opgelost in een kliko waarvan de romp in Nederland stond. Daardoor werd hij in Nederland berecht en kreeg hij minder straf, want slechts doodslag overtuigend bewezen. In België beslist een jury in het Assisensysteem en daar  kan men wel tot moord oordelen of doodslag met zeer erge randvoorwaarden, zodat hij daar tot levenslang veroordeeld zou hebben kunnen worden)

Dat gedoe met de grens  leidt natuurlijk tot smokkel. Tegenwoordig niet meer zo rendabel, maar je kunt natuurlijk in Baarle Hertog goedkoop benzine tanken. En vuurwerk kopen. Overal vuurwerkwinkels, want vuurwerk mag niet meer in Nederland verkocht worden..

Na de afscheiding van België in 1839 werd de grens definitief vastgelegd in 1843, behalve in Baarle, daar kon men het niet eens worden. Nederland of België, dat veroorzaakte herverdeling van rechten en percelen en daar kwam men niet uit. Men besloot dan maar de eigendomsverhoudingen van de middeleeuwen te respecteren tussen wat toen de Baronie van Breda was en dus van de Nassaus en wat van het hertogdom Brabant. Dat was buitengewoon chaotisch met overal verspreid stukjes grond van die twee. Uiteindelijk werd in 1995  de grens definitief vastgesteld waardoor de grenzen toch weer iets veranderden. 

In sommige gevallen leidde dit tot ineens in een ander land wonen. Een dame kreeg een totale hartverzakking toen de definitieve vaststelling duidelijk maakte dat haar voordeur in Nederland lag en niet meer in België. En dat ze dus ineens jaarlijks een smak vermogensbelasting moest betalen. Maar de burgemeester van Baarle Hertog wist raad. Het linker deel van de hal had een ondoorzichtig glas, ze moest alleen de deur plaatsen waar het glas was en dat glas naar rechts verzetten. Aldus geschiedde en ze bleef zo woonachtig in België. .

Dan was er nog de bakker die stopte met zijn bakkerij en op zijn grond appartementen wilde bouwen. Nederland zei dat er maar een appartement mocht komen, maar dan was het niet rendabel. Maar er was een achterdeurtje in België en ja hoor, de Belgen wisten raad. Naast het Nederlandse appartement kon via de Belgische achterdeur ook Belgische appartementen gebouwd worden. dat creëerde de 3 d grens. Begane grond, dan ben je in Nederland, eerste verdieping, dan ben je in België

 

En dan nog de beroemde schommel bij de bushalte heen en weer tussen Nederland (rug) en België (voeten)