15 januari 2010

6 of 8% groei in vierde kwartaal VS?



Er is een sterk verband tussen de groei van de eerste aanvragen voor werkloosheid (initial claims) en de economische groei in de VS (zelfs sterker dan ISM en groei BNP). De initial claims dalen nu zo hard dat 8% groei normaal zou zijn.
Andere indicatoren om de groei over het kwartaal te meten zijn de ISM (vertrouwen bedrijfsleven) en de groei van de indicators zoals ECRI die bijhoudt. Als je naar de combinatie ISM+ECRI kijkt, zou je 6% groei moeten voorspellen voor de groei in het vierde kwartaal (en eesrte kwartaal 2010).
Ik ben een lafbek en voorspel slechts 4,5% groei in het vierde kwartaal en 5% in het eerste kwartaal.

14 januari 2010

De biotechrevolutie is al gestart: het wordt een bubbel volgens Mauldin

John Mauldin behandelt afgelopen week de biotechrevolutie in zijn newsletter "out of the box". Hij zegt dat hij met zijn particuliere vermogen biotechaandelen aan het kopen is, omdat hij denkt dat deze geweldig veel omhoog kunnen gaan: het zou best wel eens een bubbel kunnen worden en nu sta je pas heel in het begin van de biotechbubbel.
De vorderingen van biotechbedrijen komen slechts heel beperkt in de pers, omdat de biotechbedrijven niet te veel willen weggeven van hun ideeën.
Mauldin haalt zijn adviseur aan die aangeeft dat je al betrekkelijk simpel 5-8 levensjaren kunt winnen door het vitamine D niveau optimaal te houden (vitamine D is een hormoon, niet te krijgen via voedingspreparaten. Je krijgt van zelf voldoende vitamine D binnen door wat zonlicht te vangen). Dit is volgens Mauldin onomstreden in de medische pers.

Men is al veel verder met gentechnologie dan men denkt. De belangrijke octrooien zijn al lang vergeven (aan bedrijven met lage beurswaarde). Er wordt heel veel ontwikkeld via nanotechnolgie (met nanorobots).
De medische behandeling zal veel individueler worden. Nu zijn veel goed werkende medicijnen niet toegelaten voor de bijwerkingen voor een deel van de mensen. Nu kun je snel uitmaken dat een individu niet tot dat deel hoort en dus bepaalde medicijnen wel kan hebben.
Gentechnolgie is al snel heel individu specifiek (ruim een jaar geleden stond in the economist hier een uitgebreid artikel over). Daar komen heel krachtige medische toepassingen uit voort die heel wat kankers moeten kunnen bestrijden.
Men is al veel verder met klonen dan men denkt. Het regeneren van organen moet mogelijk kunnen worden.

Mijn commentaar: Biotech is al jaren krachtig, de belangrijkste leverancier van nieuwe medicijnen. Grote farmaciebedrijven zijn daardoor gedowngen regelmatig biotechbedrijven te kopen om de pijplijn aan nieuwe producten niet te snel leeg te laten lopen.

Biotech is duur, men moet betalen voor de droom (men kan zo maar een heel winstgevend medicijn etc. vinden). De sector is redelijk volwassen geworden. Momenteel profiteert men van de combinatie technologie en gezondheidszorg. De kansen om interessante zaken te ontwikkelen zijn nu beter dan ooit. Dit betekent dat Mauldin als hij een goed gespreide portefeuille koopt een goede kans heeft enkele grote winnaars te kopen. Voor beleggers met veel geduld kan biotech interessant zijn, maar men moet accepeteren dat menig bedrijf de gehoopte droom niet waar kan maken.
De stijging van de levensduur kan gemakkelijk flink toenemen in de komende jaren: voor de komende twintig jaar begint het duidelijk te worden dat er een versnelling op aan het treden is van de levensduur: niet 1 jaar erbij in elke zeven jaar (waar je actuarissen al benauwd maakt) maar tijdelijk eerder 1 jaar in 4 jaar zoals Vaupel stelt.

ASR ziet zelfs in New Normal scenario goede opbrengsten van aandelen


Volgens berekeningen van ASR (Absolute Strategy Research) is nominale groei van 3-12% in het verleden het beste geweest om goede opbrengsten van Amerikaanse aandelen te krijgen. Gearceerd is wat ASR denkt dat gaat gebeuren, een range van 2,5-7,5% nominale groei in de VS voor de komende 5 jaar. Minder dan 3% gaf vaak slechte resultaten (vaak deflatie) en veel meer dan 12% ook, omdat die hoge cijfers vooral door hoge inflatie veroorzaakt worden. 5-8% nominale groei gaf altijd gemiddeld positieve rendementen voor aandelen. Als de nominale groei betrekkelijk laag maar niet te laag is, stijgen vaak de waarderingen zoals koerswinstverhoudingen waardoor de opbrengsten beter zijn dan de winststijgingen plus dividend. Als de nominale economische groei door inflatie te hoog is verslechteren de waarderingen meestal aanzienlijk, waardoor de opbrengsten van aandelen vaak tegenvallen (vooral in reële termen). ASR stelt dat zelfs als het steeds vaker gepropageerde scenario van “the new normal” van deleverage, belastingverhogingen en lage groei consumptie zich gaat voordoen, de opbrengsten van aandelen normaal gesproken toch behoorlijk zullen zijn.

13 januari 2010

Jolts, productiviteit betekent banengroei VS


Strategas had vandaag een lyrisch stuk over de komende groei van de werkgelegenheid in de VS. Als de productiviteit met meer dan 8% in een kwartaal stijgt, zoals in het derde (en misschien vierde nauwelijks minder) kwartaal gebeurde, (omdat de recessie voorbij is maar men nog een of weinig mensen aanneemt), dan was in 13 van de 15 keer in de drie kwartalen erna een stevige werkgelegenheidsgroei. Gemiddeld over alle 15 keren zelfs 2,6%. Deze hoge productiviteitsstijging leidt tot liquiditeit die ingezet gaat worden voor het aannemen van nieuw personeel en investeringen.
Het Jolts report over november (het duurt helaas een tijdje voor het beschikbaar is)geeft nu een wat overtuigendere trend dat men in de VS meer mensen aan het aannemen is. Tot op heden klaagde men dat het aantal ontslagen wel aan het verminderen was, maar dat men niemand extra aannam (less firing and less hiring). Dat gaat nu beter, zie plaatje.

Emerging Markets rukken op




(Uit: Global Economics Weekly 6 januari 2010 van Goldman Sachs).
Nederland zit niet in de top 20 qua groei BNP, maar is nog wel de 16e economie.
Op basis van de voorspellingen van GS zakt Nederland een plaatsje (we worden ondanks de protesten van Wilders ingehaald door Turkije). Ik denk dat we ook door Indonesië ingehaald worden. Valuta-invloeden zijn belangrijk. De val van het pond heeft het VK teruggeworpen.

De meeste EM zullen het volgens mij beter doen. China zal moeite hiermee krijgen, omdat de demografie na 2015 snel verslechtert. Rusland kan ook tegenvallen. Daarentegen denk ik dat India, Indonesië, Turkije en Vietnam het 1 tot 2,5% beter kunnen gaan doen dan deze voorspelling van GS. [vreemd: Mexico lijkt vergeten]. De VS moet bij normalisering werkloosheid gemakkelijk 3.5% kunnen halen in het huidige decennium.

De relatieve opmars van India is groot en zou nog onderschat kunnen zijn. De BRIC’s zitten nog niet allemaal in de G7 qua omvang volgens verwachtingen GS, maar wel allemaal in de G10.
Nu maken Emerging Markets 15% van de wereldindex aandelen uit, terwijl ze het komend decennium volgens mij 70% van de groei gaan genereren. Geen wonder dat zo veel mensen adviseren om Emerging Markets te kopen.

12 januari 2010

eerste week en maand van het jaar als signaal voor het hele jaar



Je leest nu veel commentaren dat de rest van het jaar de beurs goed zal zijn, omdat de eerste week positief was. Dat helpt helaas maar een beetje. Bianco heeft zittem rekenen aan de stijging van de S&P500 in de rest van het jaar als de eerste week en maand positief dan wel negatief is. Zoals te verwachten was geeft de opbrengst aan het begin van het jaar geen krachtige signalen. Negatieve opbrengsten geven inderdaad iets slechtere kansen aan op goede opbrengsten. Positieve opbrengsten zeggen nog minder. De eerste week positief zegt niets meer dan welke andere week van het jaar ook, je blijft net iets minder dan 70% kans hebben op positieve opbrengsten in de rest van het jaar. Na een maand stijgt die kans naar 80%. Het maandeffect van januari is kennelijk niet helemaal te verwaarlozen.

De maandagrallies bepalen de beurs


Vroeger was maandag de slechtste beursdag van de week. Grote crashes vonden bij voorkeur plaats op maandag: de beruchte Black Mondays van 1929 en 1987 bijvoorbeeld. Gelukkig kreeg je na de vaak slechte maandag de Turnaround Tuesday.
In de weekenden werden vaak vervelende maatregelen aangekondigd of ander slecht nieuws. Daar mocht de belegger het hele weekend over nadenken en op maandag was hij door het dolle heen en verkocht hij zijn aandelen.
De laatste kwartalen is het kennelijk omgekeerd. Het blog Bespoke (zie tabel) berekende dat de beursrally de laatste tijd allen gedragen wordt door de maandagen. 14 van de laatste 16 maandagen waren positief in de VS, de rest van de week was gemiddeld negatief.
De huidige beursrally is voor een groot deel veroorzaakt door een geforceerd herstel via ongekend grote fiscale en moneatiare stimuli. Elke keer werd er iets uitgedacht en vaak gelanceerd in het weekend. Belegeers waren daar blij mee en sloegen aan het kopen op maandag.
Misschien zullen enkele verliezen op maandag een correctie kunnen inluiden. Misschien, maar inzetten op bewegingen op maandag blijft gevaarlijk.

11 januari 2010

Chinese consument gaat zijn best doen

Van CLSA: Het beschikbare inkomen in de 40 grote steden gaat 11,5% groeien. Op het plateland stimuleert de Chinese regering het inkomen van de booeren via een rural rebate regeling waardoor boeren eindelijk snel meer kunnen gaan consumeren. Dit zal leiden tot een nog grotere stijging van de consumptie in duurzame goederen. Een en ander zal resulteren in een flinke daling van het overschot op de lopende rekening van China. D.w.z. flink veel minder aankopen van Amerikaanse staatsleningen. Als de Bank of Japan en de FED dat gat niet vullen, moet de rente in de VS flink gaan stijgen (het omgekeerde dreigt van het conundrum van Greenspan die er zich over verbaasde warom de Amerikaanse lange rente zo laag bleef ondanks de renteverhogingen van de FED toen).
Voorlopig is de Chinese consument met $ 1,75 triljoen klein vergeleken met de Amerikaanse ($10 triljoen) en de Europese ($8 triljoen). Maar de groei ligt in China vele malen (5*?) hoger dan in het westen en daardoor is de groei in China net zo belangrijk geworden voor de wereld als die in de VS en Europa.

Goldman Sachs cashflow consument verbetert


De cashflow van de consument is volgens Tilton (GS) flink verbeterd ten opzichte van 2007/2009. Dit komt vooral door minder financieringslasten. Als de werkgelegenheidsgroei 1% meevalt levert dat 0.86% meer cashflow voor de consument op. 1% daling van de kerninflatie levert 1% extra cashflow op.
Zelfs rekening houdend met een toenemende spaarzin van de consument is er volgens GS 2-2,5% consumptiegroei mogelijk in 2010 en 2011.
Consumptiegroei zou dus best kunnen meevallen.
Ook als je kijkt naar consumptie/beschikbaar inkomen dan zie je een enorme correctie naar een niveau vergelijkbaar met het gemiddelde van de jaren 90. Meer correctie is niet nodig vind ik.
Deze grafiek kan ik nu niet toevoegen omdat ik niet bij data stream kan vanwege mijn flinke val gisteren waarbij ik mijn enkel verzwikte en ik nog even te immobiel ben om me naar mijn werk te slepen.

10 januari 2010

trend verbetering werkgelegenheidsgroei VS intact



Met -85.000 viel de werkgelegenheidsgroei vorige maand iets tegen. De trend is nog intact zoals de de bovenstaande grafieken laten zien uit de NYT en van Steinbeck. De cijfers waren op het moment dat de initial claims voor werkloosheid 468.000 waren, nu liggen deze aanzienlijk lager en geven dus een betere groei van de werkgelegenheid aan. Ook het aantal uitzendkrachten groeit nu snel, een goede leading indicator voor groei werkgelegenheid. De ISM surveys geven aan dat het herstel in de industrie sterker is dan in de dienstensector, eigenlijk zou het iets te vroeg zijn om nu al groei te zien in de werkgelegenheid (het niveau van activiteit moet minstens 2% boven het dieptepunt van de recessie liggen voor er groei werkgelegenheid kan komen). Maar in januari moet het toch echt kunnen lukken.

De vorige maand stak The Onion nog de draak met de werkgelegenheidscijfers (http://www.theonion.com/content/news/labor_dept_available_labor_rate):
Hoe wrang ook, het onderstaande deel eruit geeft precies aan waarom de winstcijfers zo aan het meevallen zijn:"This is such an exciting time to be an employer in America," said Labor Secretary Hilda Solis, adding that every single day 6,500 more citizens join America's growing possible workforce. "There's such a massive and diverse pool of job-ready Americans to choose from. And each month the number only gets higher."
"While our current available labor rate of 10.2 percent isn't quite as robust as it was in 1982 or 1933, we're happy to say that reaching that benchmark is no longer out of the realm of possibility,"

vriest het herstel in?

De plotselinge strenge winter drukt de economische groei een beetje via de bouw en iets lagere detaihandelverkopen (vreemd eigenlijk dat dit nooit wordt meegenomen in voorspellingen voor de groei van een kwartaal). Het is niet alleen koud in Europa maar ook in delen van de VS waar het niet zo koud moet zijn als Miami (+2 graden slechts) (je ziet de prijs van sinaasappelsap weer stijgen vanwege nachtvorst in Florida), New Orleans -4 (gevoelstemperatuur -12). Daarentegen is het warm voor de tijd van het jaar in Oost Siberië (in Jakoetsk was het afgelopen week af en toe slechts -30 graden, nu gaat het overigens weer meer richting de meer normale -40 graden (maximum temperatuur). In Australië gaat het uiteraard andersom. In Adelaide is het +41 graden en zou de komende dagen het nog warmer kunnen worden (dan heb ik liever -2 graden en zon). In Bathurst is het weer wat rustiger aan het worden. Vorige maand is dit Australisch stadje eerst geteisterd door bosbranden en een paar weken daarna door een fikse overstroming (dat had dus andersom gemoeten).

Commentaar 14/1: Matthews van RBS berekende dat veel te koude winters 0,4% van de groei van eerste kwartaal in Duitsland aftrokken (vooral door de bouw). Daarna wordt in het tweede kwartaal die daling van 0,4% bijna geheel goed gemaakt. D.w.z. groei in europa gaat in het eerste kwartaal van 2010 iets tegenvallen en dan in het tweede kwartaal meevallen

9 januari 2010

zonnevlekken veroorzaken strenge winter



Op een blog van Elsevier schuift Simon Rozendaal (http://www.elsevier.nl/web/Opinie/Simon-Rozendaal/254952/Deze-winter-bewijst-het-belang-van-zonnevlekken.htm) de schuld van de strenge winter in de schoenen van de zonnevlekken. De door hem vorig jaar aangehaalde weerkundige Corbyn voorspelt hiermee het weer. Om de circa 11 jaar zouden de andere activiteiten van de zonnevlekken strenge winters en misoogsten veroorzaken. In de 19de eeuw zag men wel wat in de cyclus van de zonnevlekken als uitleg voor cycli. In de 19de eeuw zag men (bijvoorbeeld Clarke) cycli vooral veroorzaakt worden door hongersnoden.
Jevons, vooral bekend als ontwikkelaar van de economische nutstheorie, pakte in de jaren 1880 de gedachten van Clarke weer op van denken in hongersnoden en gaat het denken in lange economische golven uitdragen. Hij dacht nog aan de raarste dingen om de lange golf te verklaren, zoals het periodiek terugkeren van zonnevlekken. Maar wat de een te gek voor woorden vindt is een aansprekende theorie volgens anderen. Zo noemde Nobelprijswinnaar Tinbergen de zonnevlekkentheorie elegant omdat zonnevlekken in de pas zouden lopen met golven in de oogst en daarmee met landbouwprijzen. Deze prijzen zouden weer leidend zijn op andere prijzen. Zo komt men toch nog een heel eind met het verzinnen van een verklaring van cycli met zonnevlekken.

de tien coolste gadgets


CNN money (http://money.cnn.com/galleries/2010/technology/1001/gallery.ces_gadgets/10.html)ziet voor 2010 tien nieuwe gadgets populair worden:
1. 3D TV. Dit wordt vast populair na Avatar.
2. Video op je mobiel met extra toepassingen: Vphone. (een "androide"mobiel met extra toepassingen om data op te slaan (cloud computing)
3. Live TV in de auto
4. E-krant(groot formaat E-boek voor kranten)
5. E book eDGe: E boek linker bladzijde, rechts note book
6. Touchscreen om met tien vingers te kunnen rekenen etc.
7. iPod met navigatie
8. Polk: beter geluid bij computerspelletjes
9.iTunes op meerdere plaatsen
10. geprojecteerd toetsenbord op elke plek die je maar wilt.

Heel veel touchscreen toepassingen komen op ons af.

De NRC had een halve bladzijde over allerlei soorten e-readers (of wordt het e-boek in het nederlands)

Tsja, we zullen nog heel wat nieuwigheid in de komende jaren gaan aankopen. Toen Ter Veer en ik het verloop van innovaties door de cycli gingen beschrijven à la van Duijn eind jaren 80 hadden we het over de videorecorder. Dat was zo ongeveer het enige nieuwe ding dat je kon kopen op gebied van elektronica. Nu hebben een heel scala aan nieuwe producten. Als we al die dingen massal gaan kopen, dan is de crisis van slechte verkopen van duurzame consumptiegoedren die de groei voor vele jaren zou moeten tegenhouden snel voorbij.

8 januari 2010

60ste sterfdag Schumpeter


Vandaag 60 jaar geleden stierf Joseph Alois Schumpeter (1883-1950). Hij was de uitvinder van de term creatieve vernietiging. Daarmee was hij de eerste econoom die uitlegde dat er structureel economische groei hoorde te zijn in een democratisch kapitalistische e conomie.
Hij was de namgever van de belangrijke golven: Kitchin, Juglar en Kondratieffgolf.
Joseph Schumpeter vertelde zijn studenten dat hij drie doelen in het leven had: hij wilde de beste minnaar van Wenen zijn, de beste paardrijder van Europa en de grootste econoom van de wereld.
Toen hij oud werd vertelde hij dat dat met die paarden niet gelukt was. Of hij de grootste minnaar was valt te bezien. Maar dat hij een van de grootste economen van deze eeuw was lijdt geen twijfel.