Haalt China de VS in in 2016 zoals Ferguson voorspelt? Of nooit?

John Mauldin had bovenstaand plaatje van Niall Ferguson (http://www.businessinsider.com/mauldin-a-graphic-presentation-on-the-sorry-state-of-the-global-economy-2012-5) over de aandelen van diverse landen in het wereld BNP en hoe Ferguson dat voorspelde tot 2016. D.w.z. het is beslist nog geen zekerheid.

China is met zevenmijlslaarzen de VS aan het inhalen. De reële groei van China is denk ik zo’n 6% hoger, de inflatie is wellicht 2 tot 3% hoger en de yuan was ongeveer aan het appreciëren met 3 tot 5%. Bij elkaar opgeteld gaat dat dus razendsnel en haalt China rond 2020 de VS in. Ferguson ziet het nog iets sneller gaan.

Maar gaat dat wel gebeuren? China krijgt het middle income trap probleem voor de kiezen: China moet overschakelen van een investerings- en exportgedreven economie naar een consumptiemaatschappij. Vooralsnog zijn de tekenen betrekkelijk gunstig, de lonen stijgen voorspoedig en dat gaat echt wel tot meer consumptie leiden.

Maar China is verschrikkelijk aan het overinvesteren en dat gaat nog maar enkele jaren goed. De overheid ziet dit overigens en neemt nu al maatregelen maar het is bijna een onmogelijke opgave. Rond 2018-2020 moeten die overinvesteringen hun tol gaan eisen. De demografie is dan ook zeer ongunstig: het aantal werkenden in de industrie etc krimpt dan na decennia van enorme stijging. De Chinese economie komt dan in een recessie (negatieve groei, niet minder dan 6% groei) en net als Japan na 1990 moeten de investeringen erg fors afgebouwd worden. China is niet flexibel genoeg om dit op te kunnen vangen en dan dreigt naast een wereldrecessie een decennium van heel lage groei in China.

 De groei van de VS in dollars zal dan al snel hoger zijn dan in China. De bevolking van de VS groeit snel, de VS is veel innovatiever, winstgevendheid is beter en degelijker. Als die teruggang in China te lang doorzet en de VS het heel goed doet, kan het misschien zelfs gebeuren dat het BNP in de VS in 2100 groter is dan dat van China. De bevolking van China krimpt van 1300 miljoen tot 950 miljoen of erger, terwijl in de VS de bevolking groeit van 320 miljoen tot ongeveer 500-550 miljoen. Het is beslist niet ondenkbaar dat het BNP per hoofd in de VS het dubbele is van dat in China in 2100.

N.B. de post http://beleggenopdegolven.blogspot.com/2011/05/geschiedenis-bevolkingsgroei-wereld.html behandelde  met een mooi kleurig plaatje vanaf het jaar 0 het relatieve belang van landen in de wereld

4 miljard menen wonen in land met meer dan 6% groei (supercyclus VI)

Bovenstaand plaatje werd door hendrik jan Tuch gemaakt op basis van de voorspellingen en gerealiseerde groeicijfers van de IMF per land. Wat je daarin ziet is dat sinds 2003 ongeveer 4 miljard mensen (van de wereldbevolking van een dikke 6 miljard) in een land leven waar de economische groei 6% of meer is, alleen in 2008 was het veel minder.
Het aantal mensen dat leeft in een land met een krimp van meer dan 1% was na 2003 met uitzondering van 2008 gering, zal na 2010 verwaarloosbaar zijn tot 2014.

De IMF houdt er niet van een recessie te voorspellen en ook niet om erg hoge groei te voorspellen, daarom zullen de uitkomsten na 2010 iets extremer zijn dan aangegeven .
D.w.z. iets meer, maar veel minder dan voor 2003, mensen zullen leven in een krimpland (je voorspelt oorlogen in Afrika etc slecht) en meer dan 4 miljard in een land met meer dan 6% groei.
De wereld zit in een voorspoedscenario, maar een stel kniesoren in Europa en de VS vindt alleen de groei in eigen land belangrijk en komt zo tot de conclusie dat de hele wereld te gronde aan het gaan is. De cijfers geven anders aan: het leeuwendeel van de wereld leeft in landen met ongekend hoge groei, in een voorspoedscenario.

Supercyclus (5)

De wereldgroei is na 2002 versneld door de opkomst van een flink aantal opkomende landen. Omdat daar ook juist de landen met de grootste bevolking in de wereld bij horen is in deze kondratieffgolf de totale groei erg hoog, alleen al hierdoor.
Het is de derde keer dat er wereldwijd een flinke versnelling van de wereldgroei optreedt volgens Standard Chartered, hiervoor was dat ook het geval van 1870-1913 en van 1946-1973 en nu dus van 2003 tot minstens 2030. Zelf zou ik de periode na 1800, het begin van de Industriële Revolutie er ook bijtellen.

Standard Chartered schetst voor bijna elk derde wereld land een mooie toekomst.
Azië heeft het beste verhaaal, met de demografie, hoge spaarquote en urbanisatie als steun in de rug, maar men heeft ook opbeurende verhalen voor Latijns Amerika en Afrika.
Azië krijgt de plaats in de wereld terug die het voor 1800 al innam (zie plaatje Standard Chartered/ Maddison). Zo machtig als ze rond het jaar 1000 waren, zit er niet in, daarvoor wonen nu te veel mensen buiten China en India. Om relatief zo rijk te worden moeten de donkere middeleeuwen terugkeren in Europa en de VS. Dat wordt wel voorspeld door enkele pessimisten die je aanraden je daar op voor te bereiden door zo veel mogelijk goud op te potten, maar zo'n pessimisme heeft weinig kans van slagen (vinden zelfs de normale Nieuw Normalen). Het is echter niet helemaal ondenkbaar. De echte pessimisten halen Batra aan die de wereldgeschiedenis indeelt naar periodes met 500 jaar vooruitgang en 200 jaar achteruitgang. Je kunt het al raden, volgens hem staan we op het punt zo'n periode van 200 jaar achteruitgang in te gaan.
Dat lijkt erg irrealistisch als de mens geen rampzalige dingen doet (niet op grote schaal met atoombommen gaat gooien en wel voldoende gaat doen aan global warming).



Groei is niet zo van zelf sprekend als we tot voor de kredietcrisis dachten. Daarbij wordt het voorbeeld van Argentinië aangehaald dat in 1920 het op 7 na rijkste land was en rond 2000 nummer 77 was na al dat corrupte en peronistische verspillingsbeleid.

Je kunt je totaal verkijken op vooruitgang. Een quizvraag die ik wel eens stel is: Wat waren de die rijkste landen van Azië vlak na 1945? De meeste mensen moeten een flink aantal landen opnoemen voor ze de juiste drie hebben gevonden (de Filippijnen, ri Lanka en Birma). De relatieve achteruitgang van die landen zou je beslist niet voorspeld hebben, net zo min als de fenomenale opkomst van Singapore en Zuid Korea (Japan was nog enigszins te raden).

Dat India doorgaat met zijn ontbureaucratisering is wel waarschijnlijk, maar beslist geen zekerheid. China krijgt te maken met een demografisch onvermijdelijkegroeiafzwakking na ongeveer 2018 en de vraag is hoe men dat opvangt: komt men in een soort Japanscenario terecht omdat de groei langdurig wegzakt door een enorm dalend deel dat investeringen gaat uitmaken van het BNP, dat wellicht in 2018 maximaal boven trend zit? dat kan zo maar gebeuren.
We rekenen nu op 4,5 of 5% groei in Afrika en Latijns Amerika, terwijl de geschiedenis heeft geleerd dat deze gebieden om de zo veel tijd te maken krijgen met zeer ernstige problemen. Worden Nigeria en Egypte echt landne met structureel mer dan % groei op basis van hun veronderstelde komende politieke stabiliteit? het kan, maar het kan ook een teleurstelling worden.

Vooralsnog heb ik goede moed dat nog meer landen dan nu al het geval is (China, India, Angola, Mozambique, Peru, Indonesië, Vietnam) gaan aansluiten bij de club landen met meer dan 7% groei zoals Ghana, Bangladesh, Colombia.
Het aantal landen met 5%+ groei is ook heel groot. Belangrijk is of Nigeria, Pakistan en de Filippijnen bij deze groep blijven.

Supercyclus (4): De opkomst van Azië

De tabel hierboven (dubbelclicken maakt hem wat groter) is van Standard Chartered uit hun publicatie The Super Cycle Report. Hier staat de omvang en de geschatte omvang van de grootste economieën in de wereld. Opvallend is dat China al voor 2020 de VS inhaalt. Dat komt niet alleen door het reële groeiverschil van zo'n 5% per jaar, maar vooral ook door de versterking van de yuan tegen de dollar bij een hogere inflatie in China, goed voor een inhaalslag van zo'n 6% per jaar. De sterkte van de yuan in reële termen is de belangrijkste factor die bepaalt hoe snel China de VS qua grootte van het BNP in dollars inhaalt. Standard Chartered is een van de weinige brokers/ economen die niet vergeet de sterkte van de valuta's mee te nemen in de berekening wanneer China (en India) de VS inhalen (hulde hiervoor).

Standard Chartered onderschat waarschijnlijk de groei van de VS (deze zal eerder 4-5% zijn dan 2- 2,5% tot 2020) maar is met 6,8% groei voor China na 2012 ook voorzichtig voor China (China zal geleidelijk van het huidige tempo van 10% wegglijden naar die 6,8%, maar dat zal voor de hele periode tot 2020 nog al snel 8% groei zijn).
Omdat men de Indiase rupee ook in reële termen flink laat appreciëren komt India bij slechts 8% groei ook al een hel eind en haalt India Japan heel royaal in voor 2020. Standard Chartered verontschuldigt zich bij India dat me wel eens veel te pessimistisch kan zijn. India is richting een 12% groeipad aan het gaan en als er geen politieke fouten gemaakt worden en de wereld niet tegen allerlei andere rampen aanloopt is dat beslist mogelijk.
India bestormt de ranglijst in 2020, in 2010 nog niet bij de top 10 en in 2020 al op plaats 3.

Azië is groter dan alleen China en India. In 2030 wonen zo'n 200-250 miljoen mensen in Pakistan en Bangladesh en in Indonesië zo'n 350 miljoen. Ook landen als Vietnam, Filippijnen en Thailand hebben dan meer mensen dan welk Europees land (ex Turkije) ook. De groei van ASEAN is fenomenaal en gaat in sommige landen gewoon mee met die van China en India, alhoewel ze gemiddeld moeite zullen heben 7% te groeien per jaar.
Indonesië komt in 2020 op de tiende plaats binnen en gaat naar plaats 5 in 2030.
Na 2030 moet het dan de beurt zijn aan Bangladesh, Vietnam of Pakistan om de oude Europese landen uit de top tien te stoten.
Standard Chartered laat Rusland uit de top 10 vallen in 2030. Dat valt te bezien, maar als je de demografische tendensen doortrekt met daarbij negatieve factoren als te veel invloed staat, corruptie en wankele eigendomsrechten dan kan het inderdaad afgelopen zijn met de macht van Putin's opvolgers.

Super Cycle (3): China belangrijker dan VS en Europa samen in 2030

Standard Chartered trok de groei van de landen in de wereld door naar 2030 volgens de eigen verwachtingen. Die zijn 2,5% groei voor de VS en Europa en 6,9% voor China en 9,3% voor India.
Van 2010 tot 2030 stijgt het wereld BNP fors, het vervijfvoudigt.
Standard Chartered is benauwd dat men te laag zit voor India, daar is 12% wel degelijk mogelijk, als men de infrastructuurknop blijft indrukken en het proces naar ontbureaucratisering goed op gang houdt (dat is nog een zeer lange weg).
De groei in de VS is denk ik wat te laag, 3% zit er zeker wel in tot 2030 en 3,5% misschien ook wel. Voor Europa lijkt me 2% al een hele prestatie, gezien de veel slechtere demografie van Europa dan die van de VS.

De schattingen worden ook bemoeilijkt door de verwachte waardestijging van de valuta's van China en India. Dat kan meer zijn dan nu is verondersteld.
Op basis van de veronderstellingen van Standard Chartered zie je dat de omvang van de Chinese economie in 2030 nauwelijks kleiner is dan die van Europa en de VS samen (en dat met die gunstige 2,5% groeiverwachting voor Europa en die voorzichtige 6,9% voor China). India zou in 2030 ook bijna even groot kunnen zijn als de VS (dat is optimistsischer dan ik tot nu toe gezien heb).
Japan is afgezakt tot een betrekkelijk onbelangrijk land in 2030 in hun aannames (toch nog 1% groei ondanks de daling van de bevolking in Japan).
(plaatje van Harry Camp bij verhaal over China van Ferguson)

Supercyclus (2) en innovaties

(dubbelclicken voor grotere plaatjes)
Standard Chartered had ook een hoofdstuk over creativiteit. Dat is het terrein waarop het Westen moet blijven excelleren, wil men de voorsprong in welvaart kunnen behouden. De opkomende landen komen op, maar houden voorlopig nog wel een achterstand, waardoor het BNP per hoofd nog wel in 2030 ver uit blijft steken boven dat van de opkomende landen.

Meer uitgeven aan R&D leidt beslist tot meer patenten en innovaties. Zie plaatje. Na een bepaald niveau, ongeveer dat van Nederland zie je overigens wel duidelijk afnemende meeropbrengst van meer R&D. Nederland springt er samen met o.a. Italië boven uit wat je kunt verwachten aan patenten gegeven hoe weinig aan R&D wordt uitgegegevn. Wat dat betreft is het vreemd dat multinationals hun R&D uit Nederland terugtrekken (Organon, Duphar!).

Gezien het aantal academici (zie tabel) zal het Westen voorlopig nog wel goed bijven presteren op patentengebied. Maar qua massa is Europa uit de top tien van academici verdwenen (en dat breekt op: zie het verlies aan massa van de financiële sector in Nederland, waardoor deze in snel tempo wordt vermalen door Londen). Opvallend vond ik de opmars van Bangladesh, Indonesië en de Filippijnen.

De super cyclus (1) groei en middenklasse

(clicken op de plaatjes om ze groter te maken)
Standard Chartered had een omvangrijk verhaal over de supercyclus op lange termijn (152 blz). Hierin zitten diverse aardige hoofdstukken en plaatjes.
Ze hebben huidige bestaande trends voorzichtig 20 jaar doorgetrokken. Als je dat doet zie je enorme veranderingen in de wereld: het Westen wordt totaal verdrongen door China en op deze termijn nog niet helemaal door India. Je wordt verrast door de cijfers na 20 jaar, ook al ben je goed op de hoogte van de trends dat China, India en vele andere opkomende landen hun naamscategorie eer aan doen.

De indeling van Standard Chartered komt goed overeen met onze indeling naar tijden waar de economische groei boven en onder trend is. Dat komt niet helemaal overeen met de beurs, maar wel met goede tijden voor de doorsneemens in de wereld.
De economische groei is bij ons hoog in het voorspoedscenario en in het daarop volgend recessiescenario (recessie voor de winstmarge, niet voor het arbeidsinkomen).
De door Standard Chartered aangegeven groei voor de periode na 2000 kan zelfs nog iets hoger komen te liggen, volgens ons wordt de groei gemiddeld nog iets hoger dan in de periode 1949-1965 (door het snel groeiend gewicht van opkomende landen).

De belangrijkste motor van de veranderingen is de opkomst van de middenklasse in de wereld. Standard Chartered verdeelt de wereld in Amerika, Latijns Amerika, Afrika beneden de Sahel, Midden Oosten+ Noord Afrika, Europa, India , China, Japan en rest wereld. Je ziet de enorme groei in Azië en de stabiliteit in de rest van de wereld. de groei in Afrika is in procenten groot, maar desondanks is de absolute groei van de middenklasse volgens standard Chartered nog klein in Afrika. Misschien is men iets te pessimistisch, maar in grote lijnen geeft de groei van de middenklasse wel de dynamiek van de wereldeconomie aan.