19 augustus 2020

Amerikaanse verkiezingen

 Biden staat ver voor in de peilingen, 50% versus 41%. Maar Trump stond ook ver achter tegen Hillary, maar won toch, zij het met 2% minder stemmen dan Hillary.

Er zijn niet zo heel veel swing voters in de VS, zo’n 10% (vroeger was dat zo’n 20-30%, maar al enkele verkiezingen gaat het om 8-12% van de stemmen). Dat is de hoofdreden waarom partijen zo hun best doen om te zorgen dat meer van hun basis gaat stemmen. Nieuwe zieltjes winnen zet minder zoden aan de dijk. Dat enthousiasme om te gaan stemmen is er meer bij de aanhang van Trump dan bij Biden, al helpt Kamala Harris wel een beetje veronderstel ik.

Deze keer zien we overigens dat meer dan normaal gesignaleerd wordt dat Biden wat zogenaamde Reagan republikeinen (republikeinen met democratische sympathieën die voor een aardige republikein kiezen) van kamp zou kunnen doen veranderen. Trump is te onaardig en lijkt terrein te verliezen bij de oudere witte vrouwelijke kiezer (normaal honkvaste kiezers voor een republikein, bijna even sterk als oudere witte mannen).

Demografische tendensen zijn al jaren in het voordeel van democraten, maar Trump won toch. In sommige swing-staten zijn er opnieuw duidelijke trends in het voordeel van democraten: het aandeel van de witte bevolking daalt behoorlijk, er zijn meer jonge ‘graduates’ (vooral in bijvoorbeeld Wisconsin). Daar staat tegenover dat vergrijzing in het voordeel is van republikeinen.

Het kan nog alle kanten op. Trump kan winnen bij lage opkomst, een zonnige beurs en doorzettend coronaherstel. Biden kan winnen door de afkeer tegen Trump, de hulp van de demografie, de migratie van Reagan -republikeinen. Die overwinning kan zelfs heel groot worden volgens de peilingen want Biden-Harris kan Wisconsin, Michigan, Pennsylvania en Florida gemakkelijk terugwinnen, terwijl diverse andere staten ook wel eens van politieke kleur zouden kunnen verschieten (zoals Ohio, Texas, de Carolina’s, Georgia).

16 augustus 2020

samenvatting financieel economisch nieuws van de afgelopen week

 

Opnieuw een rustige week (VIX weer iets lager, maar het kan nog gemakkelijk lager), waarbij de aandelenbeurzen opnieuw wat oplopende koersen lieten zien. De S&P500 hikte tegen de all time high aan. De rente in de VS steeg opnieuw, zowel door iets meer geloof in economisch herstel als door veel harder stijgende inflatie dan verwacht en mede daardoor opnieuw oplopende ingeprijsde inflatieverwachtingen. Yardeni verklaarde de ‘bond vigilantes’ dood, vermorzeld door de centrale banken, maar misschien is dat prematuur.

Arbeidskosten per eenheid product zijn in 2020 in de VS heel hard gestegen, veel meer dan verwacht (eerste kwartaal ongeveer 10%, tweede kwartaal ruim 12%).

Goud en zilver onderbraken hun opmars met behoorlijke dalingen, maar ze vielen niet uit hun opwaartse trend. Zelfs Warren Buffett heeft een flinke portie goudmijnaandelen (Barrick Gold) ingeslagen. Ook bitcoins worden de laatste tijd weer flink duurder, op naar 50.000 hoor je de vermetelen al roepen.  

Biden koos toch voor Kamala Harris als kandidaat vicepresident, ondanks zijn aanvaring in de debatten waarbij hij bedremmeld geen antwoord wist op haar onverwachte aanval over schooltransport en weerstand van de linkerzijde omdat zij als procureur- generaal een ‘cop’ was. Zij was toch de gedoodverfde favoriet als vrouw, niet wit, niet te oud, niet te links en met voldoende politieke ervaring en charisma om over vier jaar president te kunnen worden. De linkervleugel van de democraten gaat knarsetandend toch met enig enthousiasme akkoord. Biden/Harris lijkt een goede kans te hebben om te winnen, maar zeker is dat beslist niet gezien de sterke beurzen en vooralsnog een goed economisch herstel. Werkgelegenheid, inkomen ex overheidssteun en industriële productie zijn nog lang niet op het niveau van voor corona, maar de detailhandelsverkopen al wel.

Trump moddert voort met chaotische presidentiële decreten. Uitvoering van zijn fiscale coronasteunmaatregelen stuit op veel praktische problemen, TikTok VS moet binnen 90 dagen verkocht worden, stemmen per post wordt bemoeilijkt door de post geen extra geld te geven, de handelsoorlog met China sleept zich voort. China importeert maar een fractie van wat was afgesproken, Hongkong verliest deels de bevoorrechte handelspositie.  

Het economische herstel in de VS na de rampspoed van maart en april was zeer sterk in mei en juni en sterk in juli, meer op een V lijkend dan ik verwacht had. De huizenmarkt is sterk door de lage hypotheekrente, maar er is toch wel snel oplopende leegstand op bepaalde plekken zoals Manhattan.

 

De arbeidsmarkt lijkt duidelijk te verbeteren, initial claims voor werkloosheid eindelijk onder 1 miljoen vorige week en minder andere corona-uitkeringen. Het vertrouwen van midden- en kleinbedrijf echter volgens NFIB brokkelde over juli iets af, teleurstellend.  Consumentenvertrouwen verbetert, University of Michigan was beter dan verwacht.

De Nederlandse economie kromp 8,5% in het tweede kwartaal, in de huidige tijden een ferme meevaller, even veel als de krimp van het corona-roekeloze Zweden, minder dan de ongeveer -10% van Duitsland en de VS, veel minder dan de -20% van het VK, de -18% van Spanje, maar meer dan in Denemarken en veel meer dan in Finland, het volgens peilingen het meest gelukkige land in de wereld.

beurzen zijn slecht als je de grote stijgers weglaat: je staat voor AAAP in de AEX

 

Ja, als je wat (het meeste)  omhoog gaat weglaat, dan gaat de rest omlaag (of stabiliseert). Zonder FANG-aandelen ben je de pisang.

Daarom zou Europa achterblijven bij gebrek aan technologie met verhaal.

Echt schaars zijn ze nu ook weer niet. In de AEX zitten de AAAP-aandelen (Adyen, Asmi, ASML, Prosus). Zonder AAAP (gemiddeld +40%) heeft de AEX (inclusief AAAP -8,5%, exclusief mag iemand anders uitrekenen (ik zie het graag terug als commentaar)) het bedroevend gedaan in 2020. Zonder AAAP ben je de Sjaak, sta je voor aap. Maar zelfs met AAAP staat de AEX al twee maanden zo ongeveer stil.

Adyen +93,6%

ASML +19,1%

ASMI +28%

Prosus  +19,3%

Net als in de VS staan voedseltoppers zoals Domino  tussen de tech, zoals in Nederland Just Eat Takeway (+20%).


9 augustus 2020

afgelopen week

 De enorme klap in Beiroet dreunt nog na, maar beroert de beurzen niet (wel Libanees pond afgelopen maand -60%)

Veel betere cijfers over groei van de werkgelegenheid in de VS dan gedacht. +1,8 miljoen banen, daling van werkloosheid tot slechts 10,2%. Minder mensen die onvrijwillig korter dan normaal werken. Ook daling van de brede werkloosheidcijfers. Ook eindekijk duidelijke daling van initial claims van werkloosheid, al is 1,2 miljoen nog steeds absurd hoog.

Dat houdt geen rekening met het enorme aantal pandemie-uitkeringen (als je dat zou doen, kom je op een werkloosheid van bijna 20%; continuing claims voor werkloosheid stijgen nog steeds, zij het niet snel). Jeff Miller meldt dat het birth/death-model wel eens tot overschatting van de banengroei zou kunnen leiden. Dat roept men steeds bij recessies, maar deze keer heft oldprof een goed argument: de respons rate is zo’n 3 tot 4% lager dan normaal en dat zou wel eens kunnen komen omdat er plotseling bedrijven failliet zijn gegaan. ADP zag maar +167.000 banen en dat is een ongebruikelijk groot verschil met de officiële cijfers (en dan past men bij ADP de methode aan waardoor de verschillen kleiner worden met BLS).

 

De S&P500 kon alweer een paar procent stijgen en zit nog maar 1% onder de all time high. Onvoorstelbaar bij zo’n enorme economische crisis, maar met de nodige moeite wel uitlegbaar via de enorme aankopen van centrale banken en de fiscale stimulering in de VS, waardoor het persoonlijk inkomen is gestegen. Minder consumptie en dus veel meer sparen en dat vindt zijn weg naar de beurzen waar de centrale banken met hun opkopen schaarste creëerden. Nieuwe beleggers zoals millennials kochten maar raak via o.a. Robinhood accounts. Optimisme over betere beurstijden na een vaccin (waarschijnlijk ten onrechte, want dan minder kopen van centrale banken en minder fiscale stimulering)

Europa blijft weer eens wat achter, ook al was de dollar afgelopen week eigenlijk niet zo zwak. De fratsen van Trump met Tiktok en andere Chinese sites met extra belastingdreigingen gaf maar een beperkte dreun aan enkele technologiebedrijven. Trump waarschuwde die klaplopers in Canada nog maar eens, het moet een keer ophouden dat grenzeloos profiteren van de goedgeefsheid van de VS in zijn ogen (idem Europa en NAVO-verplichtingen). Men gelooft ondanks het hoge (maar nu gelukkig wel weer afnemend) aantal nieuwe coronabesmettingen toch in flink herstel van de economie en het vertrouwen in een vaccin onder kerstboom of eerder is torenhoog geworden. Slechts even wat haperingen en dan weer nieuw herstel, al zou dat flink geremd kunnen worden door hogere belastingen na de verkiezingen (zowel bij Biden als Trump, invoering van een B.T.W. lijkt onvermijdelijk) en (mede daardoor) inflatievrees bij de FED als het economisch herstel krachtig zou zijn. Ik lees toch wel heel veel verhalen dat inflatie gaat oplopen bij goed herstel uit de coronacrisis (=koop goud en zilver).

Diverse high frequency data zijn veel minder slecht aan het worden in de VS (NewDealDemocrat, NDD blog). Autoverkopen duidelijk in herstel. Goed nieuws huizenmarkt. Men betaalt weer iets beter de hypotheeklasten. Nieuwe orders omhoog. De ISM’s waren goed (manufacturing 54,2 en non manufacturing 58,1, beter dan verwacht).


De winsten komen duidelijk meer beter dan verwacht dan normaal (winsten vallen bijna altijd vaak mee tegenover omlaag geprate winsten om zo een meevaller te creëren). Omzetten ook en marges ook beter dan verwacht. Winstverwachtingen een jaar vooruit daardoor opnieuw omhoog. Af en toe enorme afschrijvingen/ reserveringen, maar daar doet men iet moeilijk over (zie ING met enorme reserveringen, maar men zei erbij dat zonder erge tweede coronagolf dit ongeveer genoeg zou zijn en zelfs bij deze reserveringen maakte men nog steeds winst).

Volatiliteit daalt nog steeds, niet alleen bij aandelen, maar ook bij obligaties.

Credit spreads ongelooflijk laag, vertrouwend op de FED en hopend op niet al te veel faillissementen.

Republikeinen en democraten konden het niet eens worden over een nieuw steunpakket. Trump ziet nu zijn kans schoon om via presidentiële decreten zo veel mogelijk fiscale stimulering te geven en zo (door te laten zien dat hij de grote roerganger is die het genadebrood uitdeelt en die knopen doorhakt wat democraten maar niet lukt) een wit voetje te halen bij de kiezer. Republikeinen blij, democraten woedend. Trump maakt nog steeds een prima kans om herkozen te worden, vooral als de rally op de beurzen standhoudt en de opkomst laag zou zijn (Trump-aanhangers enthousiast over Trump, Biden-aanhangers niet zo enthousiast over Biden). Maar er dreigt Apple-flauwte (de FANG-aandelen zijn wel erg veel opgelopen, er is groeiende vrees dat bij een vaccin tech-aandelen een klap zullen krijgen) en september is vaak een gevaarlijke beursmaand.

 

2 augustus 2020

de afgelopen week

Weer iets oplopende koersen op Wall Street (`s middags oplopende koersen op woensdag tot en met vrijdag; mooie cijfers van technologie mammoeten hielpen), Europa blijft iets achter door de zwakkere dollar. De VIX liep flink verder terug en is nu in ongeveer overeenstemming met de recente volatiliteit (verdere daling wordt moeilijk). De balans van de FED lijkt weer te gaan groeien, maar niet zo hard als in de afgelopen kwartalen. FED en ECB houden hun rente laag, zijn royaal met QE, maar toch duidelijk minder scheutig. Weinig nieuws uit de vergaderingen van de FED en ECB. Men blijft bezorgd, maar wordt niet nog scheutiger.

De rente daalde in de VS, terwijl de inflatieverwachting opnieuw iets steeg, waardoor de reële rente opnieuw daalde tot record low. Dat sleurde dan weer de goudprijs omhoog, eveneens net tot een all time high (de verbanden van stijgende goudprijs met dalende reële rente, zwakke dollar en snel groeiende monetaire reserves zijn sterk). Er zijn veel mensen nu laaiend enthousiast over goud, maar ook zijn er meer mensen die goud gevaarlijk duur vinden. Goud ETF’s hebben een grote instroom, diverse centrale banken kopen goud, maar steeds meer juwelen worden omgesmolten.

De macro cijfers over juni laten overal zwak tot sterk herstel zien in de wereld. In de VS herstel retail sales, impending home sales flink hoger, nieuwe orders omhoog etc.). Maar de cijfers beginnen minder mee te vallen bij de verwachtingen. Consumentenvertrouwen toch niet zo sterk, initial claims voor werkloosheid toch wel erg hoog en Johnson Red Book same stores sales nog verder verzwakkend.  Over juli is het herstel in o.a. de VS minder duidelijk (meer last corona, angst voor na presidentsverkiezingen bezuinigingen), maar het herstel in Europa/ Pacific lijkt door te zetten (minder last corona, meer fiscale stimulering afgedwongen ondanks de vrekkige vier met Nederland in de leiding). IFO expectations was mooi.


Een en ander heeft geleid tot relatief sterke groeiverwachtingen ten opzichte van de VS in Europa en delen Azië en je ziet dat terug in een zwakkere dollar. 


Op het ogenblik lijken de coronacijfers voor de VS niet erg verder te verslechteren en is er in Europa in diverse landen wel enige verslechtering (ook in Victoria, Australië gaat het beduidend slechter)

De beurs heeft een en ander kennelijk gezien en verdisconteerd


De economische groeicijfers over het tweede kwartaal druppelen binnen en die zijn unprecedented slecht

(niet geannualiseerd) ongeveer -10% voor de VS en Duitsland tot zeer slecht (Frankrijk en Italië zo’n -12-14%) en abominabel slecht in Spanje (-18%).

De kansen van Biden lijken te verbeteren, terwijl hij bijna niets doet. Je ziet Trump vertwijfeld bijdraaien met bijvoorbeeld mondmaskers, minder hard ingrijpen bij BLM-protesten, uitstellen van verkiezingen. Er is een niet altijd even sterk, maar gemiddeld toch wel aanwezig geweest verband tussen betere kansen voor Biden en achterblijvende koersen van banken en farma.

De handelsoorlog tussen China en de VS moddert voort, met risico op nieuwe verslechtering.

In Nederland hebben veel deskundigen zich ingegraven tegen het gebruik van mondmaskers. Toch geeft juist een Nederlandse studie aan dat de combinatie van social distancing, handen wassen en mondmaskers zeer effectief kan zijn om corona te reduceren https://journals.plos.org/plosmedicine/article?id=10.1371/journal.pmed.1003166

Voorlopig lijkt corona nog lang niet onder controle en is de hoop gevestigd op een vaccin, dat over ongeveer een half tot een heel jaar op grotere schaal kan worden ingezet. Ook plastic gezichtsschermen worden meer gepromoot.


31 juli 2020

Wat “leerden” we volgens “de markt” afgelopen maand?

Juli AEX-1,9% tot 31 juli. Dat is de S&P500 die weinig bewoog samen met daling van de dollar. Het is in lijn met de groei van de balans van de FED.

De dollar is zwak, door liquidity swaps van centrale banken die minder nodig bleken en door relatief slechte gang van zaken met corona in de VS.

Wat “leerden” we volgens “de markt” afgelopen maand?

1 Tina is alife and kicking. Never fight the FED. Dit soort beurswijsheden lijken nog steeds krachtig te gelden. Beurzen bewogen in lijn met balans FED gecorrigeerd voor kracht dollar

Er is een nieuwe groep beleggers opgestaan die belegt, millennials via met name Robinhood accounts. Er lijkt structureel meer gespaard te gaan worden en dit lijkt relatief meer dan voorheen richting beurzen te vloeien (door TINA en inhaalacties van millennials), dit hoort een krachtige steun voor beurzen te blijven. Totdat nieuwe emissies, gelokt door de hoge koersen en lage rente, groter zijn dan opgehoest kan worden door beleggers zonder prijsconcessies.


2 Het economische nieuws was record veel beter dan de afgrijselijke verwachtingen, idem voor winsten. Beter dan verwacht is nog steeds een belangrijke drijver voor stijging op de beurs, na wat de FED doet natuurlijk. Afbrokkeling van de recordhoogte van de meevallende economische verrassingen is een veilige voorspelling, ook zichtbaar in de rente, die deze keer de verbetering in de economische verrassingen niet erg/ helemaal niet meenam in hogere rentes.

3 Opleving in coronabesmettingen remt het herstel uit de coronacrisis, beïnvloedt de kracht van de dollar. Er is geen afruil tussen economische groei en corona. Slecht coronanieuws zorgt voor afzwakking economische groei, met of zonder afkondiging erge maatregelen tegen verspreiding corona. Zelfs zonder totale lockdowns wordt bij meer coronabesmettingen het vertrouwen voldoende geraakt om te leiden tot minder consumeren en investeren.

4 Winsten van technologie vooral waren vaak prachtig, van de achterblijvers op de beurs was het af en toe schrikken, zelfs al was het ongeveer als verwacht (bijvoorbeeld Air France-KLM, Royal Dutch Shell, Heineken)

Operationele winsten bleven veel beter op peil in het tweede kwartaal dan je vooraf voorspeld zou hebben op basis van de krimp van de economie en de afname van het groeitempo (normaal zou een verlies voor de hele beurs zijn, zoals waarschijnlijk wel uit de macrocijfers voor de hele economie zal gaan blijken, het kleinbedrijf is hard getroffen, verliesgevend geworden).

5 De obligatiemarkt gelooft niet erg in een krachtig herstel van de economie: De Amerikaanse reële rente (volgens TIPS) zette een record low, het verschil tussen 30 en 10 jaar rente neemt af (dit is vaak een betere voorspeller voor groei geweest dan 10 jaar -/- 2 jaar rente).

De zeer lage reële rente en momentum buying à la Robinhood zorgt voor grote stijging goud- en zilverprijs (en zelfs bitcoin)

6 Dr.Copper en ijzerprijs geven aan dat het economisch herstel in China krachtig is, krachtig genoeg om wereldwijd economisch herstel te zien.

7 De S&P500 maakt zich niet erg druk over de hogere kansen van Biden volgens o.a. de wedkantoren. Ervaring leert dat de zittende president meestal wint als de S&P500 in de drie voorafgaande maanden voor de verkiezingen stijgt (ook als zijn polls niet zo best waren). D.w.z. augustus/september/oktober. Hogere koersen zijn nog steeds mogelijk. Het is te vroeg om bang te worden voor Biden. Sleepy Joe is uit op compromissen, niet op introductie van de marxistische heilstaat van AOC. Overigens betekent dit wel dat als de koersen dalen en de polls voor een democratische president, congres en senaat steeds geloofwaardiger worden het neerwaarts momentum versterkt kan worden (andersom ook, maar minder krachtig)

8 Centrale banken roepen record hard op om meer staatsschuld te maken. Vroeger raadden centrale banken altijd aan om de tering naar de nering te zetten. Te hoge staatsschuld (oude gevestigde theorie: bij meer dan 90% BNP altijd) zorgt ervoor dat economische groei voor de nodige jaren gedrukt wordt via het steeds grotere deel van de begroting dat naar rentebetaling moet en dat daarnaast o.a. zorgt voor hogere rente op bedrijfsleningen (crowding out) dan anders het geval zou zijn. Op het ogenblik is dit voor het eerst in de geschiedenis niet het geval: de schulden lopen op, maar de rentelast daalt. Overheidstekorten lijken veel beter houdbaar. Duitsland krijgt door de negatieve rente geld toe bij de financiering van extra fiscale steun. Zelfs Italië leent zeer goedkoop (zo lang Duitsland AAA wordt geacht en eveneens geacht wordt Italië te redden).


9 de “shoeshine boy” van Joe Kennedy is terug: de leek die aangelokt door grote winsten razend enthousiast is over aandelen en het daar volop over heeft. Joe Kennedy zag het als belangrijke aanwijzing dat aandelen een bubbel waren en hij verkocht in 1929. Ik zag zoiets in 1987 toen de glazenwassers speciaal bij ons op de beleggingsafdeling binnenkwamen om te vragen hoe het ging met aandelen zoals de warrants van Akzo. Nu geeft men in de VS ineens talloze voorbeelden van bijvoorbeeld loodgieters die beleggingsexperts bij reparaties het hemd van hun gat over belegen vragen.Is Tesla een bubbel?


26 juli 2020

samenvatting financieel economisch nieuws van de afgelopen week en enig commentaar


De economische cijfers over juni laten herstel zien, daarna lijkt corona weer roet in het eten te gaan gooien. In de VS lijken de positieve economische verwachtingen (Economic Surprise indices) over hun hoogtepunt heen. Een moeizamer herstel dan de verwachte halve kracht+ V, zoals de flash PMI’s ook aangeven. De huizensector is sterk, maar verder gaat het moeizamer. Initial claims voor werkloosheid veel te hoog, inclusief werklozen door pandemie is werkloosheid aan het stijgen, al geeft het officiële werkloosheidscijfer tot op heden een daling aan en forse groei werkgelegenheid. Arbeidsmarktcijfers zijn erg moeilijk te interpreteren op het ogenblik.

 Iets dalende koersen, bij de Nasdaq vooral vanwege Intel Inside, waar ASML dus ook last van had. Technologie had een moeilijke week waarbij bijvoorbeeld de zonder meer fraaie cijfers van Microsoft toch niet goed genoeg waren om de koers vooruit te branden. Met de winstverwachtingen voor de hele beurs een jaar vooruit  gaat het overigens nog steeds verrassend goed voorwaarts
En dat is tegenvallend, omdat een zwakke dollar de aandelenkoersen vleugels zou moeten geven. Das war mal einmal. Goud wel omhoog. Sinds de FED werd opgericht is de dollar in goud uitgedrukt met 99% gedaald.
Daarnaast was China vooral vrijdag in mineur door alle herrie over gesloten ambassades in Houston en Chengzhou.

De triomf in Europa vanwege het akkoord nadat Rutte slappe knietjes had gekregen (en dat in tegenstelling tot Action dat een medewerker ontsloeg vanwege diefstal van een plastic tasje van 3 cent) leidde niet tot een even jolige stijging van de koersen. Uiteindelijk toch een goed resultaat waarbij Italië goedkoop kan blijven lenen nu de AAA-rating van de noordelijke landen niet in gevaar is gekomen.

Het stijgende aantal coronabesmettingen in de wereld zette door, maar minder exponentieel en met meer maatregelen in aantocht. Het dragen van een mondkapje is niet langer onzin volgens Trump, maar een patriottische daad. Nederland blijft achter bij dragen van mondkapjes omdat de experts zo heftig geroepen dat mondkapjes onzin zijn en dat er nog steeds niet genoeg onderzoek is om de effectiviteit te demonsteren. 1,5 meter afstand houden en handen wassen blijft het enige devies. Maar men houdt in te veel gevallen geen afstand. Het is als de paus die roept dat je geen voorbehoedsmiddelen nodig hebt bij een kuis elven en dat je dus kuis moet leven. Die opperste kuisheid is nooit bereikt en daarom zijn extra maatregelen nodig gebleken.

Het is jammer voor de jeugd, maar hun losbandigheid moet indien doorgezet leiden tot nieuwe lockdowns en is daardoor een onverantwoord dure zaak geworden, nog afgezien van besmetting van ouderen. Harder ingrijpen is nodig en mondkapjes, meer testen, quarantaine zijn de minst pijnlijke maatregelen. Hopelijk werkt het, dat kan zoals bijvoorbeeld Taiwan demonstreert (maar ook in sommige mondkapjeslanden gaat het niet goed met de besmettingen).  Het virusvaccinoptimisme blijft onaangetast voorlopig, lijkt zelfs verder toe te nemen.

Het slechte coronanieuws is aan het leiden tot afzwakking van de groei, in de verste verten niet in lijn met de eerdere verwachtingen van behoorlijk herstel. Als dit alleen maar geldt voor het derde kwartaal kan men dit naast zich neerleggen, maar gegeven de hoge waarderingen is de vergevingsgezindheid beperkt.

Er zijn wat zorgen aan het opborrelen dat de hardnekkige stijging van de inflatieverwachtingen de FED niet meer zo erg in Sinterklaasstemming kan houden. Coronavrees uiteraard wel. De reële rente volgens TIPS zette afgelopen week een nieuwe all time low.

Er zijn zorgen dat men in de VS niet tot overeenstemming kan bereiken over nieuwe fiscale stimulering na 31 juli. Maar er zal wel weer wat komen, zij het minder genereus dan tot nog toe. De senaat lijkt echter in een zomerslaap.  Maandag vermoedelijk eindelijk actie met nieuw plan van $1000-1500 miljard, zo denkt men. Geen $600 per week, maar $1200 per maand extra inkomenssteun.

23 juli 2020

overpeinzingen: wees tevreden met het huidige beursherstel


De dollar is zwak, ik denk vooral vanwege minder beroep op liquidity swaps door centrale banken, de hoofdreden waarom de balans van de FED de afgelopen maand wat kromp ondanks doorgaande aankopen van leningen etc. De andere reden is de relatief versus Europa en Azië hard oplopende coronabesmettingen, al gaat dat in Europa ook weer de verkeerde kant op. Het evangelie van mondmaskers wordt echter snel en effectief verbreid en de grootste ontkenner, Trump, lijkt te zijn gecapituleerd.

Na 31 juli komt er een nieuwe golf van fiscale stimulering in de VS met een omvang van tussen de 1000 en 3000 miljard dollar. Men blijft scheutig tot aan de verkiezingen en daarna zullen tientallen miljoenen Amerikanen -zo maakt de geschiedenis van bezuinigen na verkiezingen plausibel- nog een paar jaar op een houtje moeten gaan bijten.

Ondertussen gaat het crescendo met de huizenmarkt en voorspelt men toenemende kommer en kwel voor de kantoren-, hotel- en winkelmarkt.
Buffett gelooft weer in banken (hij kocht $800 miljoen in Bank of America), een teken van vertrouwen van blijvende FED-steun en van een niet al te erge regen aan faillissementen.
Techbedrijven doen het goed, chips zijn haast niet aan te slepen en zelfs Tesla maakt nu al vier kwartalen winst (en kan de S&P500 in, het is het Amerikaanse bedrijf met de grootste beurskapitalisatie ooit dat nog niet in die S&P500 zat).
Met China lijkt het weer prima te gaan, er zijn weer oude groeicijfers en Sinovac is een kansrijke koploper in een coronavaccin. Je ziet vooral aan dr. Copper en de ijzerprijzen dat China weer groeit en dat neemt Azië/Oceanië/ DAX op sleeptouw.
De coronacrisis heeft enkele sprongen in effectiviteit veroorzaakt bij thuiswerken, tele-vergaderen, medische consults, onderwijs etc. en maakt minder bedrijfsruimte, minder reizen voor werk mogelijk.

Maar het gaat niet goed met investeringen ex technologie. Die gaan de economische groei pijnlijk tegenhouden.
Toerisme/ horeca, luchtvaart zitten nog steeds in een dodelijke omklemming door het virus.
Met de wereldhandel gaat het niet goed, de handelsoorlog tussen China en Amerika is opnieuw opgelaaid en bij Brexit doet men er alles aan om de hoop op een akkoord in 2020 de kop in te drukken.
Met de groei van de werkgelegenheid in de VS gaat het plotseling erg slecht, alle groei sinds dieptepunt lijkt weer te zijn verloren gegaan.


Al met al is het plaatje niet best voor de aandelenkoersen. Er wordt nu te hard geroepen dat aandelen nu eenmaal geen beter alternatief hebben (TINA) en dat je mee moet gaan op de golven van FOMO (fear of missing out) naar boven. Don’t fight the FED, er is te veel cash gemaakt en men spaart te veel, millennials stappen in de markt. Maar de markt neemt onvoldoende mee dat na de verkiezingen in november er noodgedwongen grote bezuinigingen komen, geen doorgaande stimuleringen en dat bij een of meerdere succesvolle vaccins die bezuinigingen erger worden. Van de FED wordt te veel verwacht, omdat zonder coronadreiging er te veel oplopende inflatie dreigt. Een vaccin zal dodelijk zijn voor deze bull markt. Winstgroei is een illusie zonder groei wereldhandel en investeringen. Dus tegenvallers winstgroei waarschijnlijk.

Eind maart schreef ik dat je zo langzamerhand tevreden moest zijn met de grote dalingen van de koersen, dat je blij moest zijn zo veel goedkoper te kunnen kopen en dat ik voorzichtig teentjes in het water aan het steken was met nieuwe aankopen.

Nu geldt weer zoiets, maar omgekeerd: je moet tevreden zijn met het enorme herstel van de beurskoersen en een beetje winstnemen, je moet blij zijn dat je op deze koersen kunt verkopen, even onkruid wieden van waar je toch al niet zo blij mee was.
Insiders zijn kennelijk tevreden en verkopen versneld meer (was geen goede verkoopindicator in verleden, maar de versnelling is ongekend en zorgelijk).


Niet te veel verkopen, want de FED waakt over ons en zelfs Europa heeft de weg richting veel geld uitgeven gevonden. Als het goed gaat met China is de financiële wereld niet verloren (en o.a. daarom is een handelsoorlog gevaarlijk).

Tja, ook ik was de afgelopen maanden te pessimistisch over de beurzen met mijn gedachte dat de S&P500 tot september in een range van 2600-3000 zou zitten (Peter, weet beter). Misschien ben ik nu weer te pessimistisch, maar ik heb het niet altijd fout (Peter weet beter). (maar tegenwoordig is actueler: Peter, ik vertrouw je voor geen anderhalve meter).



,

19 juli 2020

samenvatting financieel economisch nieuws afgelopen week en enig commentaar


Algemeen macrobeeld: er was krachtig herstel in het tweede kwartaal in China, veel beter dan de verwachtingen. China zal zonder nieuwe rampen redelijke economische groei laten zien in 2020. In de VS was het herstel in mei en juni krachtig, veel beter dan verwacht. In juli enige terugval, nog niet zo duidelijk gesignaleerd door FED Beige Book, Phillyfed en Empire (New York) Survey. Industriële productie is weer sterk, retail sales waren in juni weer hersteld tot oude niveau. Vertrouwen van huizenbouwers is weer torenhoog (jonge starters zijn niet zo bang voor corona en profiteren van lage hypotheekrente). In Europa gaat het herstel moeizamer, maar lijkt wel door te zetten in juli (en dat is beter dan in de VS waar het herstel stokt/wegvalt). De kerninflatie herstelde in de EU beter dan in de VS, het handelsoverschot van de EU groeit weer en mede door de coronasituatie in de VS is de euro (even?) sterk tegen de dollar. Het aantal coronabesmettingen in de VS stijgt erg snel, waardoor extra fiscale hulp nodig is na 31 juli. Er is grote onenigheid tussen republikeinen over hoeveel en wat er nodig is en daarom zal de stimulering na 31 juli waarschijnlijk niet sterk genoeg zijn om het nieuwe COVID-19 drama in de VS voldoende te verzachten.

De Zweedse kroon is weer sterk (gunstig macro signaal).
De inflow in technologieaandelen in de VS is reusachtig geweest, maar er zijn verschijnselen van vermoeidheid bij (de koersen van) Netflix en Amazon. De hoge omzetgroei van het tweede kwartaal kannibaliseert groei in de rest van 2020. Het is haast niet voor te stellen (de wereld is gewoon te klein, een marktaandeel van 100% van de advertenties is onvoldoende) dat de FANG(MAN) aandelen voldoende omzet – en winstgroei zullen laten zien die hun huidige hoge waarderingen rechtvaardigen.

Beurzen waren toch weer omhoog afgelopen week ondanks slecht coronanieuws. Het verband tussen coronabesmettingen en de beurs lijkt te verwateren, maar als de sterfte in bijvoorbeeld Florida te veel oploopt en lockdowns forceert, zullen beurzen toch niet blij zijn. De beurzen lopen op het oog beter mee met de omvang van de balans van de FED die de afgelopen weken iets daalde, maar vorige week weer iets steeg. Gunstig is ook dat de volatiliteit verder af lijkt te nemen.

Het winstnieuws was beter dan verwacht, vooral de omzetten waren beter dan verwacht, winsten ongeveer zoals bij elk kwartaal gebeurt een beetje beter nadat de verwachtingen voldoende omlaag gepraat waren. Ik had niet gedacht dat er nog winst gemaakt zou worden bij zo’n diepe recessie, maar men poetst veel weg naar groter dan verwachte voorzieningen (o.a. bij de banken en Heineken) waardoor de operationele winst slechts gehalveerd wordt gemiddeld. De verwachte winst één jaar vooruit van de S&P500 stijgt keurig (al denk ik dat winsten flink teleur gaan stellen bij die verwachtingen komend jaar). En inderdaad, technologie doet het goed en men wordt weer iets positiever over healthcare. Moderna steeg veel op het aanslaan van het vaccin (maar lijkt niet langdurig antistoffen te geven). Komende week veel vaccinnieuws van o.a. Oxford/ Astra Zeneca/ Johnson & Johnson/ China. Er lijkt op de beurs al te zijn verdisconteerd dat er een werkzaam vaccin komt dit jaar, minstens een van de 150 in ontwikkeling en van de 23 die al wat verder zijn.

Huizenbouwers zijn zeer optimistisch en dat kan ook bij een hypotheekrente onder 3% en veel vertrouwen bij jonge starters. Het vertrouwen in de toekomst volgens NFIB van midden- en kleinbedrijf is flink gestegen en weer boven 100, boven het hoogste optimismeniveau in de Obamatijden.

Inflatie loopt op, vooral door benzine, maar ook door gezondheidszorg en andere zaken. Alleen huren zitten in een downtrend. Corona zorgt voor aanbodproblemen en bij wilde stimulering kan dit extra inflatie betekenen. Centrale banken zijn hier nog in het geheel niet bezorgd over en piekeren over nog meer stimulering voorlopig (yield curve control van de ECB bijvoorbeeld).
Rutte drijft Merkel en Macron tot wanhoop als aanvoerder van de vrekkige vier in Europa die niet voldoende voor sinterklaas willen spelen voor Zuid en Oost Europa. Boreale principes die ook in Oostenrijk hun weerklank vinden. Geld voor 30+ jaar lenen tegen 0% aan een overheid lijkt overigens behoorlijk op sinterklaas spelen, als ik Italië was zou ik daar op inzetten, dan ben je niet afhankelijk van boreale vrekken.

Het politieke wereldbeeld stemt niet tot optimisme met angsten voor Chinese controle via Tiktok en Huawei. De handelsoorlog verergert. Verzet in Hongkong is krachteloos geworden. Brexit gaat geen centimeter de goede richting in. Trump moddert maar wat aan, lijkt Biden in de kaart te spelen met troepenterugtrekking uit Zuid-Korea en Duitsland (naast roekeloos coronabeleid, black lives don’t matter, nog steeds niet).

14 juli 2020

nieuwe lockdowns, slechte winsten, FED verruimt niet, maar overoptimisme zet beurzen weer hoger


Het COVID-19-nieuws is nu zo slecht dat er nieuwe lockdowns komen in o.a. Californië, Melbourne en misschien Sydney, Texas, Arizona, Florida. Het aantal doden klimt daar nu toch weer, zelfs exponentieel in sommige gevallen. In Europa gaat het nog goed, al zal het toerismeseizoen wel een en ander gaan verpesten. Voorlopig lijkt de beurs zich niets aan te trekken van het matige coronanieuws, maar de S&P500 zet de laatste weken echter even geen nieuw hoogtepunt.
[plaatjes: het is tegenvallend dat nu al het herstel (even?) omslaat in afzwakking]

Het sentiment is veel te positief geworden. Tesla is een duidelijk voorbeeld, Robinhood natuurlijk ook en de kapper vraagt weer naar aandelenadviezen.


Men begint via o.a. geldgroei uit te leggen waarom de stijging rationeel was (niet door een new era zoals in 2000 waarin technologie oneindige winstgroei zou hebben, meer dan wat als maximum werd aangenomen van 10-15%, maar nu dus meer dan 20%, omdat de beursgorilla’s eindeloos kleinere bedrijven konden kopen met een lagere PE dan de eigen). Deze keer, omdat er gewoon zo veel nieuw geld was en de FED c.s. gewoon zo veel kochten dat er niet genoeg meer overbleef om TINA te verzadigen. FOMO zorgde voor erg sterk momentum.
Maar het geld gaat opdrogen, niet helemaal, maar minder zondvloed.
Balans FED krimpt (vanwege de goede reden: banken hebben minder noodkrediet nodig, maar toch: minder liquiditeit hierdoor, de piek van eind juni viel samen met de voorlopige piek van de S&P500). Extra aanvulling overheid van inkomen wordt minder.  Omzetten kunnen nog niet overal terugkeren naar normaal, waardoor het niet goed kan gaan met winsten en investeringen.

Behavioral Finance zegt dat winsten over het tweede kwartaal gaan tegenvallen. Management van winstvooruitzichten zal het in veel gevallen noodzakelijk maken extra voorzieningen te treffen, waardoor winstherstel daarna weer mogelijk is. Over het tweede kwartaal mag men immers rampzalige resultaten rapporteren want het was een rampkwartaal, maar men moet gaan vertellen dat het daarna beter zal gaan. Dus je neemt nu de tegenvallers. Dat zit onvoldoende in de winstvooruitzichten, men rekent er zelfs op dat de winsten normaal zullen meevallen versus de omlaag geprate verwachtingen. Of de beurs daardoor van streek raakt is onduidelijk, want het zullen vooral zogenaamd eenmalige voorzieningen zijn die de operationele winst niet zo hard hoeven te raken (en men waardeert op operationele winsten bij ongoing business). Je ziet het een beetje vandaag aan de eerste cijfers van de bankwinsten. Die waren niet goed, er werd meer dan verwacht gereserveerd, voorzieningen getroffen. Enige daling van de bank ETF, maar de S&P500 kon desondanks en ondanks het matige coronanieuws toch alweer iets omhoog.


Dr. Copper moet het nu zeggen: meteen doorbraak of eerst een teruggang waarna de sprong naar voren gemakkelijker wordt. Ik stem voor teruggang eerst.
De olieprijs is eveneens zeer kwetsbaar. Reculer un peu, pour mieux sauter. Ook hier. Problemen met herstel wereldhandel dreigen, ook al gaat het goed met export China.
De obligatiemarkt heeft twijfels aan dr. Copper. Inflatieverwachting zou weer wat kunnen dalen als dr. Copper het moeilijk krijgt.



13 juli 2020

de gammahel dreigt


Samenvatting financieel economisch nieuws en enige bezinning


Beurzen stegen opnieuw, deze keer vooral buiten de VS. De Chinese overheid heeft immers opgeroepen om aandelen te kopen, men heeft een goede beurs nodig om uit de crisis te komen.
In de VS houdt het te snel oplopende aantal coronabesmettingen even verdere stijging van de reopening stocks tegen. 

Technologie steeg onverdroten verder, althans de grote lievelingen zoals Tesla, de kampioen van de elektrische auto’s en auto-auto’s (zelfrijdende auto’s, auto was al zelf rijdend (immers rijdend zonder paard of ander dier/mens) in het Latijn).  De breedte van de Nasdaq begint nu toch wel weer een probleem te worden, al is het nog niet zo’n bubbel als in 2000.

Iedereen die zich niet volgeladen heeft met technologie voelt zich overigens wel weer een beetje de sukkel, maar nog niet zo erg als in 2000. Een gezonde correctie is nu echter wel nodig, vooral als de toekomstcommentaren na het tweede kwartaal een beetje Cornelis Vreeswijk zijn (zanger van het lied morgen gaat het beter, maar het komt niet echt goed [voorlopig]). Er is opmerkelijk weinig ongerustheid over de vreselijke cijfers over het tweede kwartaal en de benodigde voorzichtigheid over met name het derde kwartaal door de weer oplopende coronaproblemen in de VS.

De economische cijfers geven overwegend een duidelijk herstel aan in vooral de VS en China, beter dan verwacht. Vooral de ISM non manufacturing was weer zeer sterk. High frequency indicatoren geven echter aan dat in de VS sinds begin juli het herstel stokt vanwege weer voorzichtiger wordende ouderen.

De jongeren houden zich vast aan het geringe aantal coronadoden (want besmettingen nu vooral bij jongeren). Na de zomer wellicht grimmiger. Wereldwijd loopt het aantal coronabesmettingen nog steeds op, met name nu door India en omgeving.

Het aantal initial claims voor werkloosheid in de VS is nog steeds extreem hoog (hoger dan ooit voor 2020), maar dat leidt door classificatie voor werkloosheid niet tot hogere werkloosheid (nu krijg je een uitkering ook als je niet zoekt zoals uiteraard gebeurt bij sectoren in lockdown, maar je telt dan niet als werkloos). Zonder nieuwe enorme fiscale stimulering gaat dat fout na 31 juli, maar in een verkiezingsjaar moet dat kunnen lukken. Een staatslening van de VS geldt nog steeds als een veilig, waardevol bezit, waarvan je eigenlijk nooit genoeg kunt hebben in onzekere tijden. En Trump verhoort de smeekbede voor meer risicoloze beleggingen in staatsleningen. Met toestemming van de FED, die noest blijft doorkopen. Als dat maar goed gaat.
Bijvoeren nodig na 31 juli.

7 juli 2020

Tesla 100 000


Enige tijd had ik het spottend over $1000 voor Tesla als punt om de overspeculatie duidelijk te maken. Ondertussen staat Tesla alweer mijlen hoger. Vroeger hadden we het overmoedig over Dow 100.000, nu zien we de bomen van Tesla tot die hoogtes stijgen.
ISM non manufacturing kwam binnen boven 60, zeer sterk dus, overigens wel veel sterker dan PMI non manufacturing voor de VS. Zo ongeveer alles was sterk behalve werkgelegenheid. Prijzen stijgen weer. Ondertussen weten we dat het weer iets minder hard herstelt door de opgelopen coronabesmettingen met bijbehorende extra voorzichtigheid (maar aantal sterfgevallen valt relatief mee, relatief veel jongeren raken besmet/ in ziekenhuis (voor hispanics in de VS). Maar het herstel zet nog wel door, zo lijkt het, het lijkt een pauze in het herstel. Men spaart zich nog steeds te pletter, een deel hiervan gaat naar beurs en vastgoed. Besparingen zullen wat afnemen en dat is goed voor economisch herstel.

In Duitsland zien we herstel, maar tegenvallend zwak. Idem voor Spanje. Het valt weer eens tegen in de EU.

Hoe anders in China. De regering moedigt speculatie in aandelen aan, zegt dat er hogere koersen nodig zijn en een gezonde bull markt. Dat lieten beleggers zich natuurlijk geen twee keer zegen. De internationale uitstroom keerde om. De yuan die vorige maand nog zorgelijk zwak was, is weer sterk. De rente stijgt. De PMI’s zijn weer sterk. Gewoon weer 6%+ groei in China als je de kommer en kwel eerder dit jaar even wegdenkt.

V-herstel? Kan dat met zo’n ravage in de dienstensector. Normaal in een recessie is dat het eerst wat rommelt in delen van het bedrijfsleven, er daar te veel schulden zijn (zoals het geval was februari 2020) en vaak ook te veel schulden bij de consument (nu niet het geval ex autoleningen) en het vertrouwen steeds verder wegzakt van eerst bedrijfsleven en daarna consument. De FED zit nog te aarzelen met verruiming meestal (nu dus niet). De dienstensector lijdt meestal maar heel weinig (nu dus voor het eerst extreem anders). 

De vraag is of nu dat hevige gerommel weer toch weer doorwerkt in minder vertrouwen, meer voorzichtigheid en reorganisaties om kosten te besparen. Die kostenbesparing is plotseling op gang gekomen en dat geeft aan dat de werkloosheid weer gaat oplopen, maar dat productiviteit kan herstellen (en daarmee de winsten toch zo hoog worden als het voor mij duizelingwekkende optimisme voor winsten in 2020 en 2021 ongeveer aangeeft). D.w.z. toch een W-recessie.
  

5 juli 2020

afgelopen week: V-herstel maar hoe lang nog


Amerikaanse beurzen stegen afgelopen week en Europese beurzen maakten een pas op de plaats. Het V-vormige economische herstel zoals al aangegeven door de beurzen zette door in de VS zoals o.a. te zien was in de ISM manufacturing (52,6, weer boven de 50 en de sterke groei van de werkgelegenheid (+4,8 miljoen)/ daling van de werkloosheid (tot nog maar 11,1%) en de grote stijging van de pending home sales (+44,3%, Trumpiaans sterk). Beter herstel van consumentenvertrouwen dan verwacht. Nieuwe orders stegen tegenvallend slechts 8%. Nog steeds komt het economische nieuws vooral in de VS veel beter binnen dan de (naargeestige) verwachtingen. Initial claims voor werkloosheid nog wel erg hoog (1,427 miljoen), bouw -2,1 en handelstekort verslechterde naar -$54,6 miljard.

Ook in Duitsland gloort beter dan verwacht herstel gezien de stijging van de PMI en retail sales. Ook in Frankrijk gaat het beter. In China was er al eerder herstel en dat schijnt door te zetten, ook duidelijk beter dan verwacht volgens de PMI’s. Hongkong is wat steviger verankerd in Chinese wetgeving  en activisten nemen het hazenpad.

In de VS dreigt enige terugslag door het stijgende aantal coronabesmettingen tot nieuwe records waardoor veel mensen voorzichtiger worden (=daling gewerkte uren in dienstensector). Na 31 juli dreigt er een behoorlijke terugslag in inkomens als er geen nieuwe fiscale steun komt. Die zal er wel komen om de kansen van Trump te verbeteren. Die kansen lijken iets te verbeteren omdat voorlopig in toenemende mate meer democratische stemmers niet durven te gaan stemmen dan republikeinse. Biden heeft echter goede kansen, omdat Trump volgens Predictit met minstens 70% kans Michigan, Pennsylvania en Wisconsin gaat verliezen. Kanye West for President, ook dat nog. Tja, lijkt niet gunstig voor Biden.

Inflatieverwachtingen stijgen nog steeds, waardoor de reële rente zoals aangegeven in TIPS nog verder daalde.

Veel beleggers (ex millennials en Robin Hood aanhangers) krabben zich steeds meer bol van de cash steeds meer vertwijfeld achter de oren: bijna record hoge koersen, voor technologie zelfs helemaal record hoogte bij zo’n enorme economische val en problematisch herstel in het komend jaar. Na de verkiezingen moeten immers de belastingen verhoogd worden, vooral de individuele staten van de VS moeten hun tekorten dichten zoals ze dat volgens de wet verplicht zijn. Oplaaiende coronabesmettingen leiden tot gedwongen sluitingen in de VS omdat de werkgever een veilige plek om te werken moet aanbieden voor de werknemers op straffe van grote betalingen bij rechtszaken zoals dat nu eenmaal het geval is in de VS. Onvoorzichtigheid bij met name republikeinen lijkt problematisch te blijven. Rebalancing van institutionele beleggers zou in juli tot $200 miljard uitstroom uit aandelen in de VS betekenen.

Het aantal coronabesmettingen zette een top, maar de stijging lijkt af te zwakken in de VS (Arizona, Texas, Californië en Florida moesten overigens wel een deel van de heropening van de economie terugdraaien)   

Trump denkt in zijn oneindige wijsheid van virologie en farmacie dat er gegarandeerd zeker een vaccin zal zijn voor de verkiezingen. Pfizer had bemoedigende testresultaten en ook Moderna is vol goede moed. Het VK koopt een mogelijk vaccin bij Sanofi (en deed dat al bij Oxford en Johnson &Johnson o.a.).

Winst een jaar vooruit voor de S&P500 ging door het schrappen van het tweede kwartaal 2020 zoals na het einde van het tweede kwartaal hoort van 127,44 naar 142, 66.  Optisch lijken aandelen daardoor minder duur.

Panigirtzoglou van JP Mogan ziet aandelenkoersen flink doorstijgen vanwege de enorme geldgroei die nog tot minstens half 2021 zal aanhouden. Veel beter dan na 2008 (het huidige koersherstel lijkt erg op dat van na het dieptepunt in 2009).
De FED laat het een beetje afweten, men koopt wel, maar de banken nemen minder speciale kredietfaciliteiten af.