1 februari 2011

China staal en kernenergie



Twee plaatjes van Longview (Chris Watling), die de opkomst van China goed aangeven. China produceert 55% van het staal inde wereld, ofwel 627 miljoen ton in 2010. Men schrapte in 2010 op aangeven van de overheid 179 miljoen ton capaciteit.

Het andere plaatje laat de productie van kernenergie zien. China is nu een kleine speler, maar in 2020 zal de productie stijgen tot 86 GW, genoeg voor 5% van de elektriciteitproductie in China (en dan nog staan ze bijna vooraan in de wereld in 2020 met kernenergie).
China maakt overigens ernst met clean energy. het loopt flink voorop met zonne-energie en windenergie.

Goedkoopte en duurte aandelen in wereld



IEX profs had een aardige kaart van Damodaran hoe duur aandelen in de wereld zijn. Dat soort kaarten spaar ik onder het label kaarten.
Egypte staat nog rood op de kaart, maar als de beurs daar weer open gaat, dan wordt de kleur oranje of geel zo laat het zich aanzien.
Als je ook andere maatstaven dan de koerswinstverhouding meeneemt in de bepaling hoe goedkoop een land is, dan scoort Japan heel goed. Als je per werelddeel bekijkt dan scoren opkomende landen vrij slecht. Latijns Amerika is het goedkoopste, maar Afrika en Azië zijn dan niet goedkoop.

Egypte had een farao die wipte


Er was vroeger een kinderrijmpje met een farao die wipte. En wie wipt, wordt gewipt. en zo geschiedde met Faroek, de laatste officiële farao.
Nu moet dinsdag de grote demonstraie de onofficiële farao Mubarak wippen.
De cartoon laat zien dat de VS niet blij is met het wippen van Mubarak. Men is bang voor de Muslim Brotherhood partij, voor opzeggen van de vredesverdragen met Israël en voor het niet meer kunnen laten ondervragen van bepaalde lieden met onaanvaardbare technieken door de Egyptische geheime dienst (http://canonical.org/~kragen/egypt-massacre-sotu.html).

Bianco hield maandag bij zijn dagelijkse krantenknipsels een uitgebreid betoog dat de FED een belangrijke bijdrage heeft geleverd aan het veroorzaken van de onrust. Quantitative easing heeft de voedselprijzen flink opgedreven en die hoge voedselprijzen zijn al vaak reden geweest voor stevige oproer in o.a. Egypte. Omdat 40% van de Egyptenaren moet zien rond te komen van $ 2 per dag, hakken die hogere voedselprijzen er flink in.

Het wordt tijd dat de Arabische landen ook eens flinke economische groei laten zien en niet langer verlamd worden door corruptie en bureaucratie. Weg met die dictatoriale vriendjes met Amerika en Europa.

Voorlopig lijkt de oproer in Egypte weinig consequenties te hebben voor de wereld (het is wel voorlopig negatief voor de groei in Egypte. De olie etc. kan nog gewoon door het Suezkanaal, de Muslim brotherhoodpartij komt waarschijnlijk niet aan de macht, de OPEC-landen lijken niet door revolutie getroffen te worden met uitzondering van Algerije.
Aandelenmarkten zijn niet erg onder de indruk. de beurs van China stijgt weer, de CDS spreads in de Europeriferie dalen. Ook de Amerikaanse beurzen waren maandag hoger.

30 januari 2011

GS valt Nieuw Normaal verder aan


De economen van Goldan Sachs, McKelvey voorop, zijn de laatste tijd ammunitie aan aan het dragen om het pessimisme van het Nieuwe Normaal weg te schieten.
Als gelover in een voorspoedscenario in de Kondratieffgolf tot (minstens) 2018 ben ik natuurlijk blij dat de case voor goede economische groei steeds sterker wordt.

In een vorige post (http://beleggenopdegolven.blogspot.com/2011/01/bezwijkt-de-amerikaanse-economie-aan-de.html) haalde ik GS al aan dat de periode van deleveraging voorbij was: vooral voor het bedrijfsleven dat echt weer gaat releveragen maar ook voor de consumenten. Deze gaan (iets) minder sparen (maar nog wel genoeg om een afbouw van hun schuld t.o.v. het BNP te krijgen).
Een hoofdargument van het Nieuwe Normaal is dat door al dat deleveragen de economie minder hard zou groeien tot minstens 2015 dan de inkomensgroei, d.w.z. er zou een permanent verlies van economische groei zijn ten opzichte van de structurele trend (vooral goed beschreven door Patrick Arthus).

Reinhart/Rogoff hebben aangegeven dat groei na een financiële crisis veel lager dan gemiddeld is. In het artikel van vorige week geeft GS aan dat het verlies ten opzichte van de structurele trend uiteindelijk wel ingelopen wordt. Dat duurt wel meer dan tien jaar, maar het zal nu ook gebeuren, net als na de depressie van de jaren 30.
GS (in hun weekly: no permanent loss of growth in US) komt tot een positievere conclusie dan Reinhart c.s. omdat ze beginnen te vergelijken vanaf het moment dat de economie uit een recessie komt. Daardoor vallen er nogal wat zeer landurige crises af. Als je de methode van GS volgt (zie exhibit 6) dan krijg je de komende jaren groei boven trend in de VS, ongeveer (cumulatief) 4% van het gat dat de kredietcrisis sloeg t.o.v. de structurele trend wordt weer goedgemaakt in de komende tien jaar. Dat was het gemiddelde.
Ik denk dat de VS en de wereld het zelfs nog beter zullen doen. De pessimisten zullen stellen dat de potentiële groei in de VS nog maar 1-2% is en dat 0,4% extra nog maar 1,5-2,5% geconomische roei gaat opleveren. Ik denk dat de potentiële groei helemaal niet gedaald is, omdat de ICT-Revolutie en de opkomst van opkmende landen nog steeds aan kracht aan het winnen is. D.w.z. eerder 4-5% economische groei in de VS tot 2018.

Paulson, weer $ 5 miljard rijker in 2010: ga long


In het artikel Trader Racks Up a Second Epic Gain (http://online.wsj.com/article/SB10001424052748704268104576108390332589096.html?mod=WSJEUROPE_hps_LEFTTopWhatNews) beschrijft men dat in 2010 Paulson $ 5 miljard verdiende na nog veel meer in 2009 (door short rommelhypotheken etc. te gaan). In 2010 gingen zijn fondsen slechts 17% omhoog, maar omdat ze zo groot geworden zijn ($ 36 miljard) bleef er toch nog een gemeubileerde boterham over voor Paulson. Ook enkele collega's als Dalio van Bridgewater en Tepper verdienden tussen de $ 2 en 3 miljard in 2010.
Als je het zo bekijkt zijn de 36.000 werknemers van Goldman Sachs met een totale bonus van samen $ 8,35 miljard er wel erg karig vanaf gekomen (maar dit zou gemiddeld nog buitengewoon in strijd zijn met het voorstel "Beheerst belonen"in Nederland, waarbij niemand in de financiële sector een bonus hoort te krijgen die hoger is dan zjn vaste inkomen).

Paulson is 2011 niet zo goed begonnen met zijn grote long posities in grondstoffen zoals goud.
Opvallend was dat hij dit weekend iedereen opriep via het blog Business Insider (http://www.businessinsider.com/john-paulsons-2010-letter-to-investors-brad-rosenberg-2011-1) om long risico te gaan: blijf vol belegd. De gunstige economische trends zullen doorzetten. Het bedrijfsleven heeft zijn balansen gerepareerd.

Het plaatje uit het WSJ artikel laat zien dat hedge funds weer scheppen met geld aan het binnenhalen zijn.

Newton vergat zwaartekracht bij South Sea Bubble



Deze week zond Jeremy Grantham, de G van GMO, zijn kwartaalvisie weer de wereld in. Hij meldde dat GMO op het ogenblik een zee aan bubbels ziet. Hij liet het beruchte plaatje zien van Sir Isaac Newton, die in huidige koopkracht $ 4 miljoen verloor bij speculatie in de South Sea Bubble. Dat was een nog grotere bubbel dan de tulpenmanie.
In 1711 werd de South Sea Corpration opgericht en die kocht van de Engelse regering het alleenrecht op om met de Spaanse kolonies in Latijns Amerika te handelen. Dat bracht genoeg op om de vorige oorlog van Engeland te financieren.
De South Sea Corporatie was een geoliede marketingorganisatie zonder managementervaring. Via het ten toon spreiden van veel pracht en praal kreeg iedereen de indruk dat de South Sea Corporation onnoemelijke winsten kon gaan maken.
Na enkele emissies werd de South Sea Corporation net zo dominant op de Engelse beurs als Nokia nu in Finland. Tot 1720 ging de koers maal tien. Bij (niet 100% betrouwbare) constructies van aandelenindexen voor Engeland was de top in reële termen hoger dan de koersen van vandaag.

Het gedrag van Newton is klassiek volgens Behavioral Finance theorie. Het geld lonkt en in de eindfase van de bubbel wordt heel veel geld de bubbel ingezogen en daarna wordt dus enorm veel geld verloren.
GMO is niet de enige die waarschuwt tegen bubbels, tegenwoordig zijn sommige metaalprijzen zoals goud wat bubbelachtig. Maar vermoedelijk zijn we nog niet aan het eind van de bubbel en de laatste fase laat de meeste stijging zien. Er zijn daarom heel wat bubbelbeleggers die denken op tijd te kunnen uitstappen en de laatste grote prijsstijging te kunnen verzilveren (de geschiedenis is hard voor dit soort speculanten).

bronnen: GMO, http://web.rollins.edu/~jsiry/South_Sea-Bubble.html, http://en.wikipedia.org/wiki/South_Sea_Company
Men leest vaak dat door Bernanke de aandelenbeurs een bubbel is geworden, vooral gerelateerd aan de Shiller-PE's (koers gedeeld door de gemiddelde gerea;iseerde winst van de afgelopen tien jaar). Andere maatstaven laten echter zien dat aandelen nog steeds goedkoop zijn en zelfs spotgoedkoop als je het vergelijkt met de lage rente en Goldilocksinflatie.

29 januari 2011

Voedsel in de tank leidt tot armoede in arme landen


Zo links en rechts zijn er opstandjes aan het ontstaan door de opnieuw hoge voedselprijzen.
Biofuel is een belangrijke schuldige hieraan. In de VS gaat nu 40% van de mais op om er gesubsidieerde benzine van te maken. Dat jaagt alle andere voedselprijzen (vlees voorop) omhoog (plaatje uit WSJ).
Het wordt tijd dat de dure benzine op mais gestopt wordt. Dat veroorzaakt zo veel ellende in de wereld, dat men snel andere methoden moet gaan vinden voor schone energie. Al Gore moet gaan prediken dat schone energie niet moet leiden tot honger in de arme landen.

update http://beleggenopdegolven.blogspot.nl/2013/07/rin-drijft-benzineprijzen-op-in-vs.html

De chocoladeschok

De cacaoproductie in de Ivoorkust loopt flinke averij op. Voor de boycott van chocolade vanwege de verkieizingsfraude van Gbagbo was cacao al akelig duur geworden. De prijzen van 1979 ($3720 per ton) dreigen overtroffen te worden. Vooral de slaafvrije chocolade dreigt helemaal op te drogen. er moeten nieuwe boeren cacao gaan verbouwen, maar die krijgen geen certificaat van slaafvrije chocolade omdat er niet genoeg mensen opgeleid zijn dit certificaat te verschaffen. Slechts 10% van de 5,5 miljoen cacaoboeren heeft dit certificaat. In 2014 is er geen slaafvrije choclade mer, zo voorspelt de daily telegraph, omdat het drie jaar duurt slaafvrije gecertificeerde choclade te verbouwen. (http://www.dailymail.co.uk/news/article-1351066/Will-chocolate-drought-World-s-supply-sustainable-cocoa-run-2014.html)

De Jasmijnrevolutie brengt de laatste Egyptische farao aan het wankelen


De arme afgestudeerde Tunesische fruitverkoper die zijn vergunning geweigerd werd en zich daaarom ten einde raad in brand stak bracht de jasmijnrevolutie op gang (je zou het ook de Facebook/ sociale media revolutie kunnen noemen; de test dat bij een te hoog % mobiele telefoons dictatoriale regiemes wankelen).
De besmentting sloeg harder toe in Arabië dan de euro staatsleningencrisis in Europa.
De gigantische werkloosheid onder o.a. de jeugd bracht de gemoederen in beweging. Misschien is de laatste zet gedaan door de kredietcrisis. Enorme groei van de jeugd leidt bijna altijd tot revoluties/ oorlogen. Dus wat beweging is niet zo vreemd. In Europa hadden we dat met de Praagse lente van 1968/ Maagdenhuisbezetting toen we door de demografische bubbel van de babyboomers toe waren aan onze revolutie.

Opvallend is dat Al Qaida het niet gelukt is zo'm jasmijnrevolutie te organiseren. Bijna niemand kwam in actie op hun oproepen om o.a. het koningshuis van Saoedi Arabië op te ruimen. Ook bij de huidige revolutie is de boot gemist. Pas na een paar dagen kwamen in egypte de Moslimbroeders in actie. Kansloos dus, boot gemist.

Er moet natuurlijk heel wat gebeuren in Egypte. Zoals in heel Arabië zijn de instituties zo slecht dat dit bijna geen buitenlandse investeerders aantrekt. Dus veel goedkope arbeid, maar weinig kansen om een rendabele industrie op te zetten. Te veel corruptie scoort niet. Dat begint de jeugd in de Arabische landen nu ook wel duidelijk te worden. Ze zien wondergroei in Azië en dat moet toch ook mogelijk zijn in Arabië, dat bol staat van de olie om die groei te financieren.
Betere instituties/ minder corruptie, dat is het devies ook van Timur Koran.zoals ook besproken door columnist van the economist Schumpeter http://www.economist.com/node/18008627?story_id=18008627&fsrc=nlw|hig|01-27-2011|editors_highlights.
Voorlopig lijkt het erop dat Mubarak het veld moet ruimen, nu hij het script van zijn Tunesische collega aan het volgen blijft. Dat is goed voor het oplagecijfer van het boek van Elaasar over de laatse Egyptische farao (Mubarak).

28 januari 2011

Economische tegenspoed door winterweer


In het VK viel de groei in het vierde kwartaal met 0,5% (2% geannualiseerd) tegen door het winterweer,
In de VS wees het blog the Big Picture op de animatie van www.mint.com hierboven (http://www.mint.com/blog/trends/blizzard-01262011/ voor groter plaatje).
Als je het zo ziet, viel de groei in het vierde kwartaal mee. We zijn ondertussen een paar flinke sneeuwstormen verder. de sneeuw in Georgia (Atalanta) zorgde deze week voor een flinke tegenvaller in het aantal initial claims voor werkloosheid (zo slecht dat het de groei van de werkgelegenheid in januari behoorlijk drukt).

Het Spoetnik moment


De tijdgeest blijkt het beste uit de State of the Union. Het Spoetnik moment was het hoogtepunt van de State of the Union speech van Obama. Hij zat niet meer te duwen op gezondheidszorg en ook niet woorden vuil te maken aan hoop op economisch herstel, maar zei dat innovatie, research en onderwijs de eerste prioriteit moeten krijgen. Ook groene research is belangrijk, Hogesnelheidstreinen naar volgens de republikeinen vooral Nergenshuizen moeten er komen (de republikeinen moeten niets van treinen hebben, dat is een rare linkse kerk hobby van Europa die in hun ogen om duistere redenen door China is overgenomen) (in 2035 moet 80% van de energie schoon zijn en 80% van de Amerikanen gebruik maken van hogesnelheidstreinen). Amerika moet alles doen om concurrerend te zijn .
Verder had Obama vrome wensen om het overheidstekort in te dammen via het niet uitbreiden van uitgaven.
Die aansporing om meer te innoveren deed hij met de vergelijking met het Spoetnik moment. Plotseling bleek met de lancering van de Spoetnik in 1957 dat de Sovjet Unie voor lag in de ruimterace. Dat zorgde voor een soort Minsky moment dat er iets helemaal fout was met de ruimteresearch. Zonder enorme inspanningen zou de ruimterace verloren worden en de Sovjet Unie moeiteloos de VS kunnen plat bombarderen. Dus zette Amerika alles op alles om leider te worden in de ruimterace en zo geschiedde. President Kennedy beloofde een man op de maan te zetten en dat lukte zo waar ook binnen tien jaar. Men passeerde niet alleen de VS in de ruimterace, al dat onderzoek voor raketten leidde tot allerlei spin offs die zorgden voor grote technologische vooruitgang en miljoenen nieuwe banen. Nu suggereert Obama dat de VS weer wakker moet worden en China voor moet blijven op technologisch vlak.

Die aansporing om meer te innoveren deed hij met de vergelijking met het Spoetnik moment. Plotseling bleek met de lancering van de Spoetnik dat de Sovjet Unie voor lag in de ruimterace. Dat zorgde voor een soort Minsky moemnt dat er iets helemaal fout was met de ruimteresearch. Zonder enorme inspanningen zou de ruimterace verloren worden en de Sovjet Unie moeiteloos de VS kunnen plat bombarderen. Dus zette Amerika alles op alles om leider te worden in de ruimterace en zo geschiedde. President Kennedy beloofde een man op de maan te zetten en dat lukte zo waar ook binnen tien jaar. Men passeerde niet alleen de VS in de ruimterace, al dat onderzoek voor raketten leidde tot allerlei spin offs die zorgden voor grote technologische vooruitgang en miljoenen nieuwe banen. Nu suggereert Obama dat de VS weer wakker moet worden en China voor moet blijven op technologisch vlak.


Nog wat preciezer over de State of the Union: de meest gebruikte woorden waren:
(1)Jobs
(2) Business government nation work
(3) best care college congress country cuts deficit democrats dream education energy future give help idea innovation jobs law live race republicans research spending students success tax tonight world
D.w.z. het domein van de tijdgeest van (links) care wordt voor een deel verlaten in ruil voor (rechts) vrijheid/ winst/ business en globalisatie.

Het plaatje is een postzegel van het hondje Lajka, het eerste levende wezen dat door de CCCP opgeofferd werd om te zien of de mens een ruimtereis kon overleven. De CCCP lag toen ver voor op de VS in de ruimtevaart met hun omgebouwde lange afstandsraketten, de spoetniks

Een goede bespreking van de State of the Union: zie A dash of Insight: http://oldprof.typepad.com/a_dash_of_insight

Woeste cijfers vierde kwartaal groei VS



Achter de 3,2% groei van het BNP van het vierde kwartaal zitten een paar woeste cijfers. De voorraden droegen 3,7% negatief bij en de netto export +3,44%. Ook consumptie met een groeibijdrage van ruim 3% was meer dan de grootste optimist enkele maanden geleden durfde te hopen.
De finale vraag groeide met maar liefst 7,1% (heeft geen last van voorraden).
Dat is genoeg om te zorgen voor hogere groeivoorspellingen in het eerste half jaar. Men vreesde een verdere voorraadcorrectie, maar aan die vrees is vandaag hard een eind gemaakt.

Het plaatje van Calculated Risk laat de investeringsbijdrage aan het BNP zien. Deze cyclus is een buitenbeentje om de investeringen in huizen (residential investments) maar niet wilden opkrabbelen. Investeringen in software& equipment stegen wel mooi (maar niet zo mooi in veierde kwartaal) en de investeringen in structures reageren zoals gewoonlijk (ook nu) vertraagd op het economisch herstel.
Het flink minder negatief worden van residential investments is een zeer positief teken. Dit kan doorzetten en dan krijg je van zelf heel sterke groei in de VS (werkgelegenheidsgroei wordt dan mooi, dus consumptie ook, investeringen in software & equipment blijven hoog en uiteindelijk komen de structures (kleine sector) ook wel mee).
Nu moet je ook weer niet te positief worden op die voorraadcijfers, omdat die vaak samengaan met netto export de andere kant in. Dat gebeurde nu ook weer.

27 januari 2011

ECB blijft roepen dat rente verhoogd moet worden


Fransolet van Barclays presenteerde o.a. bovenstaand plaatje vanmorgen bij ons. Hij waarschuwde dat de verwachtingen voor rentetarieven van de ECB en andere centrale banken op termijn heel erg veel hebben gefluctueerd en dat zal wel zo blijven. Inflatie zal laag blijven, maar de onzekerheid hierover is minstens twee keer zo groot als normaal.
De gestippelde lijn geeft aan wat nu ingeprijsd is voor de korte Europese rente (EONIA), de dunne zwarte lijn geeft aan wat de korte rente zou moeten doen volgens de modellen gebaseerd op de Taylor rule van Barclays en de blauwe lijn geeft aan wat de klassieke Taylor rule aan korte rente zou opleveren.
Op korte termijn kan de ECB nog niets doen zo lang de Europeriferie heel Europa in de afgrond dreigt te storten, maar zodra er iets stabiels is geconstrueerd voor EFSF en EFSM dan wordt het ineens heel anders: dan gaat iedereen die in modellen gelooft ineens roepen dat de ECB de rente gaat verhogen. Dat kan al in het najaar zijn.

Larry Summers valt tijgermoeder aan




In Amerika wordt al tijden de discussie of je kinderen streng op moet voeden, zoals een echte Chinese tiger mother doet, zie het boek van Amy Chua of juist niet zo streng.
Al wekenlang is het artikel dat de methoden van Amy Chua beschrijft naar aanleiding van haar boek het meest bekeken en becommentarieerde artkel (al 8000 commenatren geloof ik) in de Wall Street Journal.
Ook de New York Times heeft zich via zijn columnisten in de strijd gemengd. Daar noemde men ineens Amy Chua een slapjanus, omdat ze door haar kinderen streng thuis te houden, huiswerk laat maken etc. beschermt tegen de wrede buitenwereld waar de kinderen op straat uitmaken hoe je sociale status is met gemene trucjes. Die moet je als kind leren om je later te kunnen handhaven en om later sociaal goed gedrag te vertonen.
LArry Summers gooide het over een andere boeg (http://blogs.wsj.com/economics/2011/01/27/larry-summers-vs-tiger-mom/?mod=rss_WSJBlog&mod=WSJ_EC_RT_Blog). Kinderen hoeven al die discipline, accuraatheid, parate kennis ingestampt te worden. Daar hebben we computers voor. Creativiteit, daar draait het om. Gates en Zuckerberg hadden geen universiteitsbul, toch droegen zij het meest bij aan creativiteit in de wereld. Ook is het belangrijk dat kinderen een leuke jeugd hebben.
Summers verontschuldigde zich, omdat hij altijd ook streng was tegen zijn kinderen en altijd hard leren heeft gepropageerd.
In Amerika zijn er heel wat ouders die extreem veel uit hun kinderen willen halen en daarom hun kinderen op veeleisende scholen doen. Mijn nichtje in San Francisco probeerde haar zoontje (tweetalig opgevoed) op de plaatselijke kleuterschool die hoog aangeschreven stond te krijgen. De arme jongen van vier zakte voor zijn toelatingsexamen omdat hij zijn naam niet goed kon schrijven en geen woord Frans kende. Achteraf was mijn nichtje blij dat hij niet naar die school hoefde, maar dat was kennelijk een school die goed voldeed aan de principes van Amy Chua.
Haar boek is nu in China verschenen, maar daar is de titel aangepast (“Battle Hymn of the Tiger Mother werd Being an American Mom).

N.B. dit is het vervolg op mijn post http://beleggenopdegolven.blogspot.com/2011/01/chinese-moeders-zijn-superieur-zo-leert.html