25 februari 2014

het einde van de goede oude tijd

Een zwarte dag vandaag: het einde van de oude Data Stream vanwege de overschakeling van Windows XP naar Windows 7 (op dezelfde computer die ineens een stuk trager is, maar daar gaat aan gewerkt worden). Daar gingen na bijna 35 jaar mijn bij elkaar gespaarde  hulpnummers voor de grafieken zoals G59X en dergelijke en vooral de zo handige regressieanalyse met alle economische variabelen en indexen van Data Stream al dan niet vertraagd. Om duistere reden zit dan niet meer in de advanced versie waar ik me nu mee moet bedienen. Data mining is ineens een stuk moeilijker geworden en eenvoudige controles op gesuggereerde verbanden ook. Dadelijk ga ik ook nog geloven in die goede oude tijd met al zijn armoede en gebrekkige medische wetenschap.

Er was weinig medelijden met me op mijn werk, al zeiden ze wel dat ik dan maar mijn traditioneel alcoholloze dinsdag maar over moest slaan. Zo raak ik van die lelijke Data Stream plaatjes af (ik ben kennelijk de enige die ze wel mooi vond, met die handige logaritmische schaal, veel mooiere dan die troosteloze zwarte bommen van Bloomberg).

Dan schuift men nog van die negatieve plaatjes van the Bonddad, toch geen pessimist, over neergaand momentum van de S&P500 (maar gelukkig geeft Stock Trading To Go tegengif, daar laat ik eigenlijk liever plaatjes van zien).

Zelfs de immer positieve Jeff Miller van a Dash of Insight zit te bibberen over de soft patch, vooral de zwakte op de huizenmarkt die hij als reden ziet voor een lagere beurs deze week.

Men heeft Turkije gebombardeerd tot de nieuwe leider die de Emerging Markets naar beneden leidt. Het is natuurlijk vooral de Oekraïne dat in de knel zit, volgens de Moskou Times moet het maar zo snel verlost worden van de Krim. Men heeft tig miljard nodig om voldoende gouden kranen voor de nieuwe leiders te kunnen betalen. Fokke en Sukke maken bezwaar: het zijn toch geen banken.
De echte angsten gaan natuurlijk over China, waar men elke keer weer iets nieuws bedenkt om de beurs door de grond te laten zakken. De Peoples Bank of China laat af en toe de rente verdubbelen en nu worden de speculanten op een hogere yuan naar de hel gestuurd. Het afremmen van een accelererende kredietgroei is nu eenmaal een soort mission impossible volgens o.a. Greenspan, maar zorgt wel voor lagere koersen.

Het is tijd voor de raad van mijn alter ego uit 1970 van Kelly's heroes  zoals opgestuurd door Ruud

soft patch VS; huizenmarkt, belastingen, stopzetten werkloosheidsuitkeringen

Het herstel van de Amerikaanse  huizenmarkt liep averij op door de stijging van de hypotheekrente sinds Bernanke het in zijn hoofd haalde over vermindering van QE te denken. Hypotheekaanvragen voor aankoop van een huis namen flink af en dat leidt tot een lager aantal housing starts.
 
In het vierde kwartaal hebben een hoop boeren nog vlug wat machines gekocht in het vierde kwartaal om gebruik te maken van de fiscale mogelijkheden. De sequester zette hier een streep door en dat leidt tot een daling van de investeringen. Zerohedge had zoals gewoonlijk eveneens een huilverhaal over hoe investeringen aan het tegenvallen zijn, zo erg zelfs dat Goldman Sachs met schaamrood op de kaken moest bekennen dat de voorspelde snellere groei van de investeringen een illusie was, gewoon een beetje dom, ze hadden de rampspoed van zerohedge beter moeten lezen voordat ze zo iets hadden kunnen verwachten. De wereld is tegenwoordig geminiaturiseerd en dat leidt tot veel minder gewichtige machines en het transport daarvan is minder omvangrijk. Reden genoeg om een structurele daling van de investeringen en transport te verwachten. Kennelijk weten ze nog niet dat ASML met zijn elk jaar zo snel dichter op elkaar gepakte chips steeds meer investeert en verkoopt.
 
Tot verrassing van vele economen heeft het congres in de VS met sadistische genoegen de langdurige werkloosheidsuitkeringen stop weten te zetten. 1,4 miljoen mensen hebben ineens geen inkomen meer en dat leidt ongetwijfeld tot minder consumptie (en uiteraard tot het aannemen van elk baantje dat ook maar iets uitbetaalt)

50 populairste toeristenbestemmingen in wereld

http://justbookmarks.info/post/75701357626/the-worlds-50-most-popular-tourist-destinations
In 2012 trok de Efteling 4,2 miljoen bezoekers en zou eigenlijk net op het lijstje moeten staan.

24 februari 2014

Samenvatting financieel economisch nieuws van de afgelopen week

De zwakkere groei door voornamelijk het koude weer was de afgelopen week zichtbaar in cijfers over de bouw. Housing starts en verkoop bestaande huizen waren flink lager. Het sentiment van de huizenbouwers NAHBMI duikelde 10 punten. De Phillyfed, een belangrijke voorloper van de ISM werd negatief, maar de flash PMI viel mee. Een en ander zorgde wel voor weer lagere schattingen van de groei in het eerste kwartaal. In Europa vielen deze afgezien van Frankrijk ook mee, die van China was opnieuw zwak.
De vooruitzichten op langere termijn lijken niet te zijn aangetast, getuige de stijging van de leading indicators en Phillyfed diffusion index voor komende zes maanden in de VS maar ook in andere landen zoals zelfs Italië en Spanje. Geldgroei en de rentecurve wijzen ook op meer groei op termijn. De gouverneurs van de FED geven daarom geen krimp: in koor roepen ze dat de FED doorgaat met vermindering van QE. Een en ander stond een rustige stijging van de meeste beurzen niet in de weg.

Er was overnamegeweld van Facebook dat WhatsApp wil inlijven voor $ 13 miljard. Apple had een oogje laten vallen op Tesla vanwege de visionaire ideeën van Elon Musk. De inflatie was maar 0,1% vorige maand in de VS en de producentenprijzen stegen volgens de nieuwe methodologie met 0,2%. Enkele winkelketens gaven aan hun laagste lonen te gaan verhogen, daarmee de discussie over verhoging van het minimumloon helpend.

In het VK daalden de prijzen met 0,6%. De werkloosheid steeg in het VK 0,1% naar 7,2% en bleef daarmee boven de voor QE belangrijke 7%. In Duitsland daalde de ZEW expectations van 61,7 naar 55,7. Griekenland had zijn eerste overschot op de lopende rekening ooit.

In China was de kredietgroei fors hoger in januari. Buitenlandse investeringen (FDI) trokken sterk aan na enige zwakke maanden.
De Japanse handelsbalans verbeterde in januari en de industriële productie steeg 0,9% over december. Men wil enige nucleaire centrales weer opstarten, maar dat zal op bezwaren stuiten nu er opnieuw meer radioactief water lekt uit Fukushima. De uitgebreide notulen van de FED over 2008 werden gepubliceerd, waaruit bleek dat men de klap niet zag aankomen.

23 februari 2014

goed neuws van de afgelopen week

Naast al die schaatsmedailles was er meer goed nieuws. De soft patch in de VS lijkt niet door te zetten en de long leading indicators verbeteren. Overigens stijgen die in Spanje en Italië veel meer 9en verbeteren die in Brazilië, Mexico en Rusland ook enigszins). De verbetering van de handelsbalansen in Zuid Europa zette nog door volgens de laatste cijfers. Men schrijft weer wat hoopvoller over Abenomics. In China was er een verbetering van de kredietgroei en herstelden de buitenlandse investeringen (FDI) zich weer.
Technologische vooruitgang is aan het versnellen. De maatschappij wordt weer zachter.

De maatschappij wordt weer zachter: De maatschappij denkt steeds meer in liberaal vrijdenkende richting http://www.nationalreview.com/corner/367348/krauthammers-take-other-obamacare-biggest-2013-story-rising-libertarianism-nro-staff  Er is in 2013 bijvoorbeeld onwaarschijnlijk snelle vooruitgang gemaakt met de acceptatie van het homohuwelijk in de VS, legalisering van marihuana. De commentator van Fox troost zich met de gedachte dat niet alles in linkse richting gaat, abortus gaat de andere kant op (want het lukt steeds beter veel te vroeg geboren baby’s in leven te houden).
In dat kader pasen ook de discussies over de verhoging van het minimumloon in de VS. Men berekende dat dit 500.000 banen zou kosten, maar dat is niet zo duidelijk, omdat de hogere koopkracht door hogere lonen in alle functies daaroor voor meer koopkracht en consumptie zal zorgen. Mark Thoma merkte fintjes op dat de overheidsbezuinigingen (sequester)  volgens dezelfde berekeningen overigens 2 miljoen banen in de komende jaren gaan kosten. 

3D printing begint toch een soort industriële revolutie te worden http://www.fool.com/investing/general/2014/02/14/how-3-d-printing-is-changing-the-world-of-manufact.aspx Onderdelen voor Ford Mustang 2015, schoenen van Nike, GE heeft rustige plannen. De 3D markt werd in 2012 geschat op $2,2 miljard en dit groeit 20% per jaar. Een onderschatting lijkt me. Dit is overigens wel een deel van de redenen waarom er weer meer made in USA (en Germany) in plaats van made in China komt.

 Vooruitgang in gemak en kostenbesparing: Aflevering van je on-line aankopen in je auto als je er niet bent in Volvo video  http://www.aei-ideas.org/2014/02/markets-in-everything-deliveries-to-your-unattended-car/ haalde het nieuws.

High frequency retail data herstellen zich weer iets na de inzinking volgens New Deal Democrat http://community.xe.com/forum/xe-market-analysis/weekly-indicators-housing-dead-long-live-consumer-edition (maar huizenmarkt, transport heeft nog te veel last van de polar vortex). D.w.z. de soft patch zet niet door ex polar vortex.


De Amerikaanse consument profiteert nu volop van de lagere rente en de lagere schulden (o.a. afgeschreven hypotheekschuld). Debt service is op het laagste niveau in meer dan dertig jaar. Dit gaat de consumptie helpen.
Foreclosures en delinquencies op hypotheken is in een mooi dalende trend.http://www.calculatedriskblog.com/2014/02/mba-mortgage-delinquency-and.html En de consument profiteert nu volop van de lagere rente en de lagere schulden (o.a. afgeschreven hypotheekschuld).


22 februari 2014

Kurzweil en Her en 3D printing

Bij de bespreking van de film Her, waarbij een mooie nerd verliefd wordt op zijn computerbesturingssysteem, viel me de recensie van Kurzweil op. Het is natuurlijk ook een onderwerp voor Kurzweil. Hij gelooft dat computers binnen 25 jaar de biologische wereld voorbijstreven qua denkkracht. Zijn website heet niet voor niets Kurzweilai (accelerating intelligence). Zijn voorspellingen berusten op het doortrekken van exponentieel stijgende trends. Dat kunnen mensen zich eigenlijk niet voorstellen en daarom zijn al de nodige verrassende stellingen van hem uitgekomen.
Zijn website laat eigenlijk nu al een verbluffend aantal nieuwe technologische mogelijkheden zien. Die leken nog ver weg toen hij in 2005 over singularity schreef. Er spelen nu zo veel nieuwe technologieën in ontwikkeling, meer dan ik ooit gezien heb. Ja 3D printing wordt groot, ook van organen http://www.kurzweilai.net/a-new-micro-robotic-technique-for-3d-printing-tissues. Gentechnologie gaat de wereld veroveren. Drones worden gewoon etc. 

Zijn recensie http://www.kurzweilai.net/a-review-of-her-by-ray-kurzweil is niet zo zeer bijzonder door wat hij te zeggen heeft over het verhaal van de film, maar door het uitleggen dat een en ander snel werkelijkheid zal worden. Men zal verliefd worden op virtuele systemen. Niet precies zo, maar de kennis is ervoor. In de film leert de computer razendsnel en curieus is dat Kurzweil dat nu net een van de onwaarschijnlijke dingen vond. Operating System Samantha legt na enige tijd contact met vele duizenden Operating Systems en wordt op vele honderden verliefd tot grote jaloezie van de hoofdpersoon. De film krijgt een complimentje omdat getracht is niet alleen het kunstje van verliefd worden op de computer in de toekomst wordt uitgewerkt, maar ook vele nieuwe vindingen erbij worden verzonnen, wat natuurlijk veel echter is dan in de films waar maar op een punt vooruitgang is gemaakt met de technologie.
In de toekomst zijn volgens hem dingen als in de film Being John Malkowitz mogelijk. Je zult dan via de computer niet alleen kunnen zien en horen, maar ook voelen, lichamen besturen (kan nu al op zeer beperkte schaal, als je maar de juiste chips inplanteert)

 Eigenlijk laat de film zien dat de Turing test (dat je na enige tijd nog niet door hebt of je met een computer aan het praten/emaillen bent of met een mens)snel gehaald zal worden door de computer. De nerd ruilt met liefde zijn menselijke vrouw in voor de AI-dame, dan moet de computer zich toch lange tijd voordoen als een soort mens.

Je ziet nu het gevaar dat de AI veel slimmer is dan de huidige mens en zo de wereld kan overnemen. Kurzweil is daar niet zo bang voor. De mens blijft inclusief (ingebouwde) gadgets en chips slim genoeg. Mens + AI is per definitie aanvankelijk slimmer, maar het voelt niet goed aan. Je ziet toch geen schaakwedstrijden van mensen plus computer tegen elkaar, het zijn de computers die het moeten doen zonder hulp van betekenis van de mens.
Zonder ingebouwde chips ben je straks te dom om goed te kunnen functioneren in bijna elke goed betaalde baan. Maar dan kunnen die systemen de baas over jou gaan spelen.

De Amerikaanse Hollandgekte volgens Gerhard ter Veer

Het is al weer een jaar geleden dat Gerhard ter Veer overleed. Daarom post ik een dreaming die hij in 1999 schreef, die we niet konden plaatsen in ons boek.
Gerhard interesseerde zich voor van alles en las de nodige boeken. Een ervan ging over Hollandgekte en dat inspireerde hem tot de onderstaande dreaming:


Ineens is het mode iets door een bepaalde bril te bekijken. Dat doet men een tijdje en dan gooit men het weg. Een curieus voorbeeld hiervan is de Hollandgekte. Ook de Kondratieffgolf heeft hier last van: in bepaalde tijden wil men het alleen maar uitleggen via technologische vernieuwingen, dan weer alleen met demografie, oorlogen, marxistische denkbeelden van neergaande winstmarges, schuldenproblemen etc. Dat moet men zich goed realiseren in een zoektocht naar hoe men een theorie over de samenleving gaat uitleggen en verkondigen.

 Een mooi voorbeeld van zo’n bepaalde bril bij de zoektocht naar het verleden was de Hollandgekte.

In het Engels heeft het woord Dutch vaak een ongunstige bijklank. Toch is Nederland in de Amerikaanse geschiedenis een korte tijd heel positief beoordeeld. In de zoektocht van de Amerikanen naar hun verleden nemen namelijk de jaren 1880 tot 1920 een bijzondere plaats in, toen men in alle sectoren van de samenleving gevoelig bleek voor al wat Nederlands was. Op het hoogtepunt van wat de kunsthistoricus Annette Scott([1]) de Hollandgekte noemt, vertelde anno 1903 de Ladies’ Home Journal haar miljoenen lezers in Amerika dat niet Engeland, maar Nederland het moederland van de Verenigde Staten was:

-en dat  de mannen die New York stichtten geen Engelsen waren, maar meest Hollanders; dat de puriteinen, de Pilgrim fathers, die zich in Plymouth vestigden twaalf jaar in Holland hadden gewoond; dat de puriteinen die zich elders in Massachutes vestigden hun hele leven onder Hollandse invloed hadden gestaan; dat New Jersey net als New York gekoloniseerd was door de Hollandse West Indische Compagnie; dat Connecticut tot leven was gewekt door Thomas Hooker die tevoren lang in Nederland verbleef; dat Roger Williams die Rhode Island stichtte een Nederlandse geleerde was; en dat William Penn, de stichter van Pennsylvania, een Hollandse moeder had.

De geschiedenis van Nederland bleek van grote betekenis voor de Amerikanen niet alleen vanwege het verzet tegen een vreemde despoot maar ook om de ideeën die de Nederlandse kolonisten naar Noord Amerika brachten: godsdienstvrijheid, vrije pers, gratis onderwijs, registers van grondeigendom, plaatselijk zelfbestuur en vrije verkiezingen.

Wat het meest overtuigend overkwam was het feit dat de onafhankelijkheidsverklaring van de VS gebaseerd was op die van de republiek van de Verenigde Nederlanden en dat de federale  grondwet soms letterlijk van de Nederlandse grondwet was overgeschreven.

De Hollandgekte uitte zich in reizen van Amerikanen (kunstliefhebbers en kunstenaars als eersten) naar Nederland dat het imago had van een idyllisch paradijs bevolkt door gezonde koeien, stoere, eerlijke nette mensen op klompen en pittoreske molens, dijken en grachten. Dit imago had zichtbaar invloed op de Amerikaanse cultuur: niet alleen schilderkunst en architectuur, maar ook interieur, meubelen en antiek, ja zelfs mode, literatuur, reclame en merknamen.

Rond 1920 stierf de Hollandgekte een zachte dood en werd het besef van de Nederlandse invloed op de Amerikaanse cultuur teruggebracht tot de oppervlakkige wetenschap dat New York City met zijn Wall Street ooit als Nederlandse kolonie begonnen was. Maar lang bleef men nog geloven dat Nederland nog zo was als in die tijd beschreven, b.v. dat iedereen er nog op klompen liep.
Het zou ons niet verbazen als vele mensen geloven dat wij ook een beetje lijden aan een gekte, namelijk die van Kondratieff. Eigenlijk is dat ook zo.


[1] Annette Scott: “Holland Mania: The unkown Dutch period in American art and culture”, The Overlook Press, 1998.

el niño volgens Australië in 2014


In Australië ziet men nu een el niño ontstaan
http://pdf.reuters.com/pdfnews/pdfnews.asp?i=43059c3bf0e37541&u=2014_02_18_04_55_068b5491565c451281718a529a276bb3_PRIMARY.jpg

Kondratieffgolf in het weer


Warm + koud duurde ongeveer 50 jaar, de lengte van een Kondratieffgolf.
de landbouwprijzen hadden een patroon van stijgingen en dalingen ongeveer volgens het ritme van de Kondratieffgolf tot aan de tijden van de Egyptenaren toe, zo beweert men.

21 februari 2014

arm en rijk in de wereld en vooral Afrika


De opkomst van de Opkomende Landen is het verhaal van de groei van de middenklasse. Van de lagere middenklasse in India en in brede zin vooral ook in China en Brazilië.
Zimbabwe wordt geclassificeerd als arm land. Foei, dat was in de koloniale tijd toch echt beter. Bij de splitsing was Noord Korea rijker dan Zuid Korea. De Oekraïne is slechts lager middeninkomenland. En Afrika heeft een rijk land: het oliestaatje met enkele zeer rijke lieden en veel niet rijken Equatoriaal Guinea.
http://www.economist.com/blogs/graphicdetail/2014/02/daily-chart-12
 

Phillyfed domper en als ISM daalt dan is S&P duur

De Phillyfed dook onder nul en dat is meestal een slecht teken voor de ISM, al was de Phillyfed de laatste jaren vaker wat te laag volgens het traditionele verband met de ISM.
Samen met de slechte retail sales wijst een en ander op een nog een paar maanden laag blijvende ISM, waarna deze in de tweede helft van 2014 weer omhoog moet naar boven 55 (van Benderly).
Een lagere ISM maakt de beurs kwetsbaar. De markt moet door deze periode van een tijdelijk zwakke ISM heen kijken anders volgt een correctie, bijvoorbeeld tot onder de rode lijn van 16 keer de trailing winsten (zoals zou moeten volgens Crossing Wall Street).

Een en ander is niet zo zeker, omdat we sinds Draghi ging toveren zonder goedvinden van het Duits hooggerechtshof in een beter waarderingsregiem zitten. Je had de periode van irrational exuberance waarin men geloofde dat de winstgroei op lange termijn torenhoog zou zijn, met veel te hoge waarderingen.
Na de kredietcrisis hebben we een periode gezien met balansrecessies, met angsten voor de solvabiliteit van overheden en systeemrisico van het financiële systeem. dat vroeg om hogere risicopremies en extreem lage waarderingen.
Die tijd lijkt voorbij (geen garantie) en een betere waardering ligt voor de hand. Die kan (ik denk waarschijnlijk) uiteindelijk hoger zijn dan de groene en rode lijn aangeven.

DSI te positief over olieprijs

Iedereen is zonnig over de olieprijs WTI, want de Daily Sentiment Index staat bijna op 100 (plaatje via Bianco). Niet voor niets was de voorspelling op Groundhog Day dat de winter nog zes weken zou doorzetten in de VS. Maar zoals al eerder opgemerkt, ooit gaat de sneeuw smelten en dat zou al snel kunnen gebeuren

20 februari 2014

Schaatsplezier leidt tot Hollandgekte in Sotsji

Het gaat niet goed met een van mijn tien verrassingen voor 2014, de elfstedentocht. Zoals met wel meer van die verrassingen ben ik misschien een jaar te vroeg (zoals verzachten van de eenkindpolitiek van China). Idem voor de val van het regiem in Noord Korea, al heeft het rapport van de VN met de gruwelijke naziachtige praktijken van uitroeiing van hele volksdelen het wel een wenselijke zaak gemaakt. Zelfs de Chinezen vinden het nu te gortig worden.  Als ze een alternatief zien voor het huidige regiem zal China er meteen een eind aan maken.
Ik had natuurlijk niet moeten voorspellen dat er een elfstedentocht kwam, maar dat we meer dan 20 medailles in Sotsji zouden winnen.

Het meest populaire artikel in Wall Street Journal in Europa was gisteren: “Dear Dutch: Please Forgive Me. An Open Letter from a Sportswriter Who's Very Sorry for Trivializing Your Work in Sochi” van Matthew Futterman. Hij had eerst een badinerend stukje geschreven over de schaatsprestaties van de Nederlanders, die de vermetele moed hadden meer medailles te halen dan de Amerikanen op dat moment en zo heeft God het niet bedoeld met de door hem volgens Amerikanen meest begunstigde natie in de wereld in de afgelopen eeuw (op dat moment, 10 februari haalde Nederland zijn 30ste gouden schaatsmedaille sinds er winterspelen zijn en passeerde daarmee Amerika, maar dat wist Futterman niet). Het was allemaal maar saai voor de mensen die geen oranje ondergoed dragen en opportunistisch van Nederland. Kunnen ze wel, daar niemand anders enige moeite doet zich te bekwamen in het hard schaatsen.

Nu kwam hij op zijn schreden terug na het hebben ontvangen van grote hoeveelheden hate mail vanuit ons kikkerlandje. Specialisatie is juist prachtig, daar word je groot mee, dat past prima in de Amerikaanse cultuur (en dan is het natuurlijk goed, zo horen we te leren in de wereld). Hij was een fan van Nederland, van Amstel Light en vooral van onze koning die zo gewoon is (hij is dus nog prins Pils in de nodige Amerikaanse ogen) en Ruud Gullit was in zijn jeugd zijn favoriete voetballer, hij ziet totaalvoetbal als de apotheose van voetbal, hij houdt van de Amsterdamse grachten, de ijspretschilderijen van Breughel, friet met mayonaise, hij fietst naar zijn werk met een oranje jack. 

Je moet misschien niet te veel lezen uit die stukjes. Vandaag werden de Finse atleten vergeleken met gremlins.

Dimson, Marsh en Staunton en de wereldmarktkapitalisatie van de landen in 1900 en nu

Via Business Insider een update van de marktwaarde van aandelen zoals verdeeld over de wereld.
In 1900 was Engeland nog het belangrijkste (ruled the waves), nu is dat Amerika. Japan is ook belangrijker geworden (maar de 40% van 1990 is wel voorbij),  maar Rusland en Oostenrijk mnder. Oostenrijk Hongarije werd in stukken geknipt als straf voor het uitlokken van die verschrikkelijke Eerste Wereldoorlog.