Op de eerste dag met nieuwe circuit brekers was het meteen raak in China: vele honderden aandelen gingen limit down helwaarts.
Ik had dat eigenlijk niet verwacht. 48,2 voor de PMI is exact gelijk aan de ISM en ook in China staat de diensten PMI veel hoger.
met de economische verrassingen ging het eindelijk weer redelijk.
Dr.Copper lijkt ook een beetje herstellend. Na het Chinese bloedbad mochten grondstoffenbedrijven opnieuw ruiken aan veel lagere koersen. daar hielpen de onthoofdingen van Saoedi-Arabië niets aan.
Achtergrond bij Beleggen op de golven Waar zijn we op de golven? Waarom gaan de aandelenkoersen al lang zo veel omhoog? N.B. dit blog is à titre personnel en hoeft de visie van BMO Global asset Management niet weer te geven
5 januari 2016
ISM verder omlaag
De ISM daalde van 48,6 naar 48,2. Geen grote daling en belangrijke deelindexen als orders en productie gingen omhoog. De divergentie van industrie met de dienstensector is groot en lijkt nog wel even door te zetten.
en hiermee hangt de outperfromance van de stijl growth versus value samen
.(plaatjes Matejka van JP Morgan). dit kan nog even doorzetten.
De ISM viel tegen volgens de oude verbanden met retail sales, initial claims, ouptut gap en beurs
3 januari 2016
samenvatting financieel economisch nieuws vande afgelopen week
er gebeurde nauwelijks iets vermeldenswaardigs en dat is denk ik wel een goede samenvatting
Somberheid in de verhalen voor het nieuwe jaar, de verwachtingen worden nog steeds naar beneden bijgesteld
Mauldin/Zerohedge
etc. putten zich uit in de negatieve ontwikkelingen die vorig jaar of al eerder
gestart zijn en die tot meer ellende zouden moeten leiden.
-de verwachtingen zullen naar beneden worden bijgesteld, zoals Summers ons voorhoudt. Secular Stagation is upon us.
-De lagere
olieprijzen die in tegenstelling tot vorig jaar als een ramp beoordeeld worden
-De hogere credit
spreads die een recessie aankondigen (als de trend doorzet, moetje inderdaad
veel meer kansen aan een recessie toedichten).
(plaatje blog Bespoke)
-De FED die nu
alles op alles gaat zetten om de economische groei in de VS af te koelen via
volstrekt onverantwoorde renteverhogingen (erg irrationeel)
-Emerging Markets
die de eurocrisis eens dunnetjes gaan over doen met grote faillissementen van
overheden en grondstoffenproducenten (lagging indicator)
-De oververhitte
vastgoedmarkt in de VS die weer gaat afkoelen (sic, maar nu nog niet)
-Geopolitieke
drama’s. Niet alleen Rusland/Midden Oosten maar ook Turkije, Brazilië,
Zuid-Afrika, brexit, grexit (dit is een permanente zorg die nog eeuwen gaat
aanhouden)
-Nominale groei
van het BNP is te laag om winstgroei te krijgen, vooral in dollars gemeten was
het een drama (sic, als de dollar te hard verder stijgt een steeds grotere
zorg, maar dan ook voor de FED)
(plaatje Minack)
-Voorraden die nog
te hoog zijn (maar we zijn ver gevorderd in de neergaande fase van de
voorraadcyclus)
-Tegenvallende detailhandelsverkopen
vanwege het warme weer, daling productie nutsbedrijven daardoor (sic, g-groei
vierde kwartaal kan tegenvallen, maar vooruit kijkend betekent het niets
slechts).
-Winstmarges VS
hebben gepiekt (sic, als olieprijs net herstelt)
-2015 was het
slechtste derde jaar van de presidentscyclus sinds de jaren 30. Er is iets mis
(zoals altijd).
Wat kan je daar
tegenover zetten voor de VS?
-De kans op een
recessie in de monde zes-negen maanden is nog steeds zeer klein, al lopen de
kansen voor periodes van twee jaar of langer wel op.
-De yield curve is
nog steeds steil
-Consumentenvertrouwen
is nog aan het verbeteren, autoverkopen stijgen (als een recessie nabij is, dan
zitten deze indicatoren reeds in de versukkeling)
-De huizenmarkten
zijn sterk, de (reële) huizenprijzen stijgen, de betaalbaarheid van huizen is
uitstekend door de lage rente.
-De werkloosheid
is nog niet gestegen
-Output gap is nog
niet dicht, inflatie is geen probleem (=FED forceert geen recessie)
-Tina
-Men verwacht niet
meer zo veel van de economie, de FED, de winstgroei (misschien met uitzondering
van de eurozone en Japan waar men misschien te veel winstdromen heeft). Er is
alom overweldigende somberheid over Emerging Markets. Men verwacht niet meer
dat lage olieprijzen de economie helpen, integendeel. Men noemt nauwelijks nog
fiscale stimulering. Zo veel zal die dan ook niet zijn, maar het is een
verademing dat overheidsuitgaven niet langer de groei met ongeveer 0,5%
drukken.
(plaatje Brad DeLong)
De kerstrally is
niet gekomen. De hoop wordt nu op het januari-effect gezet.
Jeff Miller haalt
sommige handelaren aan die de laatste twee beursdagen verpestten door verkoop
van winnaars vooruitlopend op het januari-effect waar winnaars verkocht worden
en verliezers teruggekocht vanwege fiscale redenen. Het januari-effect was niet
erg indrukwekkend sinds het gepresenteerd werd als topstrategie om extra
performance te boeken. D.w.z. het verdient niet meer de belangstelling die het
vroeger had. Januari zit in de gunstige beursmaanden van november/mei, maar
verwacht niet meer iets extra’s.
1 januari 2016
wat gelooft de markt stellig? Wat kan gemakkelijk anders gaan? Groei VS
Wat gelooft de
markt stellig?
1.
De rente zal stijgen (Albanese meerderheid voorspelt
dit van de economen elke maand in survey
Wall Street Journal voor de komende zes maanden). De FED gaat de rente minstens
twee maal, waarschijnlijk vier maal verhogen in 2016
2.
De olieprijs gaat op termijn flink stijgen (op korte
termijn lopen de meningen uiteen)
3.
De dollar zal sterk zijn door het divergerende beleid van
FED en ECB
4.
Emerging Markets zitten in de versukkeling. Ze zijn
goedkoop maar voor goede redenen
5.
De groei in de VS zal ongeveer 2-2,5% bedragen in 2016,
geen recessie
6.
De inflatie blijft extreem laag
7.
Commercieel vastgoed in de VS levert 10% per jaar op aan
waardestijging plus huur
8.
De vluchtelingenstroom zet door, geen vrede in Syrië (of
Oekraïne, of Midden Afrika)
9.
Op het laatste nippertje stemt Engeland toch tegen een
Brexit.
10.
Hillary wordt de nieuwe president, alleen als Mark Rubio
de republikeinse kandidaat wordt, wordt de race spannend.
Eigenlijk ben in
het met al die meningen eens. Als dit uit zou komen, hoeven markten eigenlijk
nauwelijks nog van hun plaats te komen, het is verdisconteerd.
Wat kan het
gemakkelijkste anders gaan?
- 1. Wel een Brexit. Capital Economics heeft overtuigend uitgelegd dat het VK voor Brexit gaat kiezen. Ze kozen voor de EU omdat op dat moment de EU een winner was qua economische groei en het VK een loser. Nu is het precies andersom. Bij de huidige vluchtelingenstroom, de oplopende kosten om de euro overeind te houden, is het rationeel om voor Brexit te kiezen. Alleen als de EU succesvol (niet waarschijnlijk) kan dreigen dat het dan gedaan is met Londen als belangrijkste financieel centrum, kan Brexit worden voorkomen.
- 2. Wel inflatie. Als de olieprijs stabiliseert, de huurstijging doorzet en vooral de medische kosten hemelwaarts gaan, dan krijg je meer inflatie dan nu voorspeld. Dan hoeft de loonstijging niet eens 3%+ te worden. De sterke dollar zorgt voor importdeflatie, maar het kan goed zijn dat de dollar nauwelijks stijgt of zelfs daalt. Dit zal niet genoeg tegenwicht zijn. Samen met een lagere olieprijs natuurlijk wel.
- 3. Minder rendement op commercieel vastgoed in de VS dan 10%. De trend is sterk, maar er komen steeds meer aanwijzingen dat de stijging te hard gaat, er te veel gebouwd wordt, het internet zorgt voor tegenvallers bij winkels en in mindere mate ook bij kantoren. Het verschil tussen huurrendement en rente dreigt ongunstiger te worden, vooral ook vergeleken met de Eurozone (en Japan en enkele Emerging Markets). Er zijn enkele gezaghebbende profeten die voorzichtiger worden. Sam Zell Billionaire Sam Zell Says Recession Likely in Next 12 Months verkocht een groot deel van zijn huurwoningen. Het altijd bijzonder goed geïnformeerde Calculated Risk waarschuwt voor minder stijging van de huizenprijzen.
- 4. De rente zou wel eens kunnen dalen in de VS. Niet als de inflatie tegenvalt, maar wel als de FED aangeeft dat de dollar te sterk is, de economisch groei te laag is om het output gap verder te dichten en als de rentecurve te veel vervlakt. Willams/Laubach zouden kunnen berekenen dat 0,75-1,25% voorlopig wel genoeg is als rente voor de FED. Stabilisering van de werkloosheid is genoeg reden te stoppen met verhogingen als er geen echt inflatieprobleem is (en dat is er niet zo snel als je –net als de FED- naar de PCE met laag gewicht voor huren kijkt).
- 5. De groei in de VS kan hoger worden dan 2-2,5%. 2016 is een verkiezingsjaar. Er is eindelijk fiscale stimulering, zodat de overheid 0,2-0,6% aan de groei toevoegt in plaats van een last van ongeveer 0,5% elk jaar sinds 2010. De lagere olieprijs helpt de consumptie, terwijl de negatieve invloed van de lagere investeringen van oliebedrijven etc. afneemt. De spaarquote reageert vertraagd op de lagere olieprijzen en zou wel eens behoorlijk kunnen dalen. Dit leidt tot een meevaller in de consumptie. De reële loonstijging lijkt te verbeteren in 2016. Kapitaalgoederen en andere duurzame goederen zijn record oud en dat maakt meer investeringen nodig. De Amerikaanse infrastructuur kraakt. De productiviteitsgroei zou mee kunnen vallen in de VS, hoger kunnen worden dan de (reële) loonstijging. Minpunt blijft de sterke dollar die vertraagd de export hindert, maar de koopkracht wel helpt (zie Australië, waar de groei bij een sterke Australische dollar sterk bleef door verbetering van de ruilvoet).
- 6. De situatie in Syrië kan meer richting vrede gaan dan we nu denken. Ik geloof het niet, maar er zijn mensen die dit als een mogelijke meevaller zien in de komende tijd. Gewoon Assad vervagen door een vriendje van Rusland en je bent ineens een heel eind verder. IS is militair zeer zwak zonder olie-inkomsten http://www.marketwatch.com/story/5-black-swans-that-could-rock-markets-in-2016-2015-12-29?link=MW_popular (een zwarte zwaan)
- 7. Diverse Emerging Markets zouden het na hun devaluaties van de valuta het goed kunnen gaan doen. Dan moeten de grondstoffenprijzen stijgen, er politiek een en ander verbeteren, centrale banken de rente flink verlagen. Vooralsnog gaan die trends de andere kant op. In Venezuela is de dollar op de zwarte markt zo veel waard dat Brazilianen hier en masse extreem goedkoop hun boom boom injecties halen voor een dikkere kont http://www.wsj.com/articles/venezuela-currency-bust-fuels-plastic-surgery-boom-boom-1451522212
- 8. De dollar blijft moeilijk voorspelbaar. Er is al fors voorgesorteerd op een sterkere dollar. Dan kan overigens de dollar echt nog wel sterker worden, maar het is geen zekerheid, vooral als de FED niet meewerkt en onze Klaas (K)not c.s. de ECB afhoudt van verder verruimen..
Andere zaken.
Ik blijf natuurlijk
de kaart van de Kondratieffgolf geloven. Een goede beurs in de VS vanwege Tina
(there is no alternative om nog enig rendement te maken), een lieve FED, meevallende
productiviteitsgroei en een eind aan de daling van de olieprijzen. D.w.z. 12%
stijging en eigenlijk meer omdat de koersen iets onder de structurele lijn
liggen.
Grote uitverkoop van Sovereign Wealth Funds om
hun land draaiend te houden bij lage olieprijzen.
Wat ik zelf een grote
verrassing vond, iets dat ik nooit zou voorspellen: de superrijken in de VS
betalen veel meer belasting (door de fiscal cliff) https://www.washingtonpost.com/news/wonk/wp/2015/12/30/really-rich-people-are-suddenly-paying-quite-a-bit-more-in-taxes/
(de rijkste 400 (0,0001% van de bevolking) zorgen nu voor bijna 2% van de
belastinginkomsten in de VS, over 2013 ruim 22% van hun inkomen (was 17% in
2012)).
Doortrekken van de trend van de reële huizenprijzen lijkt kansrijk
hieronder plaatjes van Bosworth http://www.brookings.edu/research/opinions/2015/12/18-supply-side-recession-limited-living-standard-gains-bosworth
De productiviteitsgroei zou naar de trend kunnen gaan in de VS
Na 2005 lijkt er een breuk te zijn geweest in de
productiviteitsstijging. Hoe lang die aanhoudt is (uiteraard) onzeker. Maar tot
die tijd zit de Amerikaanse economie op een potentieel groeipad dat niet alleen
door lagere groei van de beroepsbevolking aanzienlijk lager is dan we voor 2005
dachten via bijvoorbeeld de 3% van de wet van Okun. Bosworth haalt het
voorbeeld van het meest waardevolle en winstgevende Amerikaanse bedrijf (op de
FED na) aan dat geen enkel productiebedrijf in de VS heeft (Apple; overigens
heeft de FED ook nergens een fabriek staan). Een en ander lijkt de stijging van de productiviteit in de weg
te staan, want historisch gezien kwam die uit de industrie. Robotics to the rescue.
Bij een werkloosheid van 5% is er nog steeds onderbezetting
De lage werkloosheid van 5% verbergt dat het aantal werkenden nog steeds te
laag is, zoals de participatiegraad aangeeft. Dit is niet alleen veroorzaakt
door de vergrijzing, maar ook doordt behoorlijk wat mensen het heeft opgegeven
nog aan werk te komen en daardoor niet als werkloos worden aangemerkt. De
arbeidsmarkt moet nog behoorlijk verder herstellen voordat er een normaal
percentage in de VS is dat het opgeeft werk te vinden. De laatste jaren is
vooral de participatiegraad van 25-34-jarige vrouwen te veel gedaald/ nog veel
te laag. Vreemd, in deze tijden van meer waarde van human capital zou je
verwachten dat de tegenwoordig gemiddeld beter opgeleide vrouwen die domme
mannen uit de banen zouden verdrijven.
Er is een voortdurende neerwaartse herziening geweest voor de hoogte van de
potentiële groei in o.a. de VS. Het BNP ligt onder het potentiële pad, maar
zeer geleidelijk iets minder.
Als het BNP van de VS blijft doorgroeien in het tempo van de afgelopen paar
jaar, dan duurt het nog een behoorlijke tijd voor de output gap dicht gaat,
minstens nog vijf jaar. De FED kan nog lang royaal zijn.
31 december 2015
terugblik op de tien mogelijke verrassingen die ik voor 2015 signaleerde
Net als vorig jaar kwam er niet zo veel
van uit, overigens was dat in de paar jaar ervoor wel het geval.
1. De S&P stijgt 12% zoals de kaart van de Kondratieffgolf
aangeeft.
§ Nee, de S&P bleef onveranderd. De winstgroei viel
tegen door de verder dalende olieprijs en de sterke dollar. De FED werkte niet
mee aan een hogere koerswinstverhouding.
2. De
S&P explodeert tot ongeveer augustus om daarna fors te dalen. Enigszins het
1987 scenario. Kans op grote val dollar dan. De Russell2000 (small caps) doen
het relatief goed. Snel herstel.
§ Redelijk
waar. Er was een behoorlijke correctie in augustus. De omstandigheden van de
1987 krach waren er (neerwaartse doorbraak van het charttechnische beeld, een
opening in de VS die fors lager was vanwege het verloop van futures in de rest
van de wereld waardoor iedereen zou moeten beginnen te verkopen in de cash
markt). De markt was er nu op ingesteld en kon de verkoopgolf vrij goed
verwerken (op wat flash crashes en idiote koersvorming in sommige ETF’s na). Het
herstel kwam snel, maar zorgde niet voor nieuwe koersrecords van de S&P.
3.
De
rente gaat veel meer stijgen dan is ingeprijsd in met name de VS, vooral door
meer loonstijging dan verwacht. De FED gaat zeggen dat de economie een hogere
rente nodig heeft, omdat anders alleen aandelen teruggekocht worden in plaats
van dat er geïnvesteerd wordt.
§ Nee,
de rente steeg opnieuw niet erg veel meer dan was ingeprijsd. Loonstijging
bleef laag al was deze in reële termen nog alleszins redelijk. Financiële
stabiliteit was uiteindelijk de hoofdreden waarom de FED uiteindelijk de rente
toch verhoogde
4.
De economische groei valt tegen in de VS,
het blijft doormodderen op ongeveer 2,3% groei. De groei van de werkgelegenheid
zwakt af, er is een negatieve bijdrage van de netto export, investeringen
vallen tegen, millennials geven hun geld niet uit, vooral niet aan huizen. Door
gridlock bezuinigt de Amerikaanse overheid meer dan gedacht.
§ Grotendeels
correct. De groei viel tegen en was inderdaad ongeveer 2,3% waarschijnlijk. Investeringen
vielen tegen, netto export ook. Consumptie was redelijk maar millennials deden
niet zo hun best.
5. Groot Brittannië wordt een grote politieke
chaos na de verkiezingen. UKIP vormt regering samen met de conservatieven. In
het VK besluit men om te gaan stemmen om de Europese Unie te verlaten. Uit woede
besluit koningin Elisabeth om af te treden.
§ Nee.
De conservatieven wonnen overtuigend. Elisabeth kon spinnen zoals haar
favoriete huisdieren.
6. De
euro zakt onder 1 tegen de dollar. Er blijft deflatie in de eurozone door
interne devaluaties van de periferielanden.
§ Nee.
De dollar was sterk, maar niet zó sterk. Inflatie bleef lager dan verwacht.
7.
De beurzen van de BRIC-landen doen het
geweldig (ik probeer het nog eens). Overspeculatie drijft Chinese koersen op,
India gaat heel vaak goed omhoog op Modi, hun demografie en de goede kwaliteit
van de ondernemingen en dalende inflatie, Rusland kan het onverwacht goed doen
als de olieprijzen weer stijgen, de zaken in de Oekraïne stabiliseren en de
sancties worden opgeheven. Brazilië raakt weer op het goede pad, Petrobras
wordt geholpen, de inflatie daalt waardoor er een veel ruimer monetair beleid
gevoerd kan worden.
§ Nee,
weer niet. China had wel de beste beurs ondanks een tussentijdse 40% correctie.
In roebels deed de Russische beurs het goed. Brazilië was een ramp en Modi
stelde teleur.
8.
Er vindt een grote terreuraanslag plaats
via een drone. Het verbaast me dat dit nog niet is gebeurd. Slechts een
voetbalwedstrijd in de Balkan is er door verstoord geraakt in 2014.
§ Nee,
maar 2015 was wel het jaar van terreuraanslagen (en vluchtelingencrisis)
9.
De opkomst van millennials zet door. Men
gaat daardoor gezonder eten in de VS. De koers van McDonalds krijgt klappen.
Amerika voert een obesitas taks in
§ Deels
waar. Gezonder eten krijgt steeds meer aandacht en McDonalds is daardoor niet
meer het prachtaandeel van weleer.
10. een
medische doorbraak ergens in 2015 op gebied van kankeronderzoek,
combinatietherapie, diabetes of Alzheimer of iets dergelijks
§ Nee,
of althans het is nog niet bekend. Biotech maakte tot augustus wel de blits op
de beurzen.
Right fort he right reasons is een
moeilijke zaak, zo blijkt maar weer eens. Right voor de verkeerde redenen is
wat gemakkelijker en een voorspelling geven zonder toelichting heeft meer kans
op succes. De uitleg blijft echter zeer belangrijk. Een van de belangrijkste
redenen voor outperformance die niet op geluk gebaseerd is blijft een betere
interpretatie van de wereld dan de consensus.
30 december 2015
De vooruitblik 2016 die een terugblik lijkt te zijn: Meer van hetzelfde alhoewel
Amerika. Weer
2-2,5% economische groei. Misschien ietsje meer door de fiscale stimulering. Doorgaande
groei van de werkgelegenheid, zij het ietsje langzamer en enige reële
loonstijging, misschien iets meer dan de afgelopen jaren. De huizenprijzen
stijgen langzaam door (ietsje minder volgens Calculated Risk dan de huidige
ruim 5%). De lage olieprijs drukt de groei in de grondstoffensectoren en
transport.
Europa. De groei
lijkt door te zetten. 1,5%, misschien wel 2% met Nederland voor de afwisseling
in de voorhoede door de fiscale stimulering, het herstel van de vastgoedmarkten
en de concurrerende euro. Saai, dat is maar goed ook.
China. We zijn
gewend geraakt aan afzwakkende groei in China, maar in de officiële
groeicijfers is het nauwelijks te zien. Men blijft volhouden dat de groei
ongeveer 7% is. Links en rechts vallen er klappen in delen van de industrie,
lijkt er hier en daar te veel gebouwd te zijn, worden er nog steeds voorraden
afgebouwd. De nominale groei is nu ook 7%, misschien nog iets lager en in de
nominale groei is veel meer afzwakking te zien dan in de reële groei. De
dienstensector groeit harder, de industrie minder. De consumptie groeit niet
helemaal mee met de dienstensector en daardoor lijkt de groei verder af te
zwakken richting 6%. Men stimuleert de economische groei met meer
infrastructuur (dat wordt steeds moeilijker), een lagere rente (daardoor barst
de vastgoedbom niet) en een iets zwakkere yuan (niet veel zwakker, anders wordt
de koopkracht van de consument aangetast).
Geen spannend
verhaal.
Olie. Hier is het
prijspad volkomen onduidelijk. De productie is momenteel groter dan de vraag,
voor een deel door het warme winterweer. De productie wordt teruggebracht, maar
dit gaat betrekkelijk langzaam. Enkele OPEC-landen willen meer olie produceren.
Dat lukt meestal niet zo best (Iran, Irak, Nigeria, Venezuela, Libië,
Saoedi-Arabië), maar enkele landen lijken te slagen in een hogere productie,
waardoor de totale productie nauwelijks daalt. De vraag neemt toe in het
westen, maar die in de OPEC-landen wordt afgeremd (minder subsidie op benzine).
Iedereen roept
dat op korte termijn de olieprijs moet dalen, maar op middellange termijn moet
stijgen. Dat lijkt dan ook erg voor de hand te liggen en de termijnprijzen voor
olie zijn dus veel hoger dan de spotprijs. Er zijn heel veel beleggers die
altijd geloven in olie als goede belegging. Wat had de afgelopen honderd plus
jaar meer opgebracht dan een belegging in Shell? Ik kan niet eens iets bedenken
(al zal de Foreign and Colonial Investment Trust denk ik redelijk in de buurt
komen).
De lage olieprijs
zorgt voor zwaar weer voor de nodige oliemaatschappijen (en olielanden). De
zwakke broeders zullen overgenomen moeten worden en dar reduceert de
investeringen van de sterke handen. Dat verhaal van een stijgende olieprijs op
termijn staat als een huis. Alternatieve energie gaat olie op lange termijn
vervangen, maar niet voldoende in de komende tien jaar.
De olieprijs is
volatiel en net als bij de rente lijken de absolute uitslagen niet kleiner te
worden naarmate de prijs lager is. Een
en ander wijst denk ik op een olieprijs die meer stijgt dan is ingeprijsd voor
2016, al zal het niet veel zijn gezien alle productiecapaciteit die in de VS en
Canada in de mottenballen gelegd wordt. Vreemd dat de twee jaar vooruit drie
jaar inflatie zo enorm laag is. De olieprijs gaat over enige tijd hoogstwaarschijnlijk
stijgen. Dan krijg je echt wel inflatie, meer dan de ongeveer 1% die is
ingeprijsd, vooral bij een zwakke euro.
De rente. De FED
gaat de rente verhogen in 2016 en de ECB niet. Hoe vaak gaat de FED met het
rentewapen schieten? Vier keer zoals ze zelf zeggen of twee, misschien drie
keer volgens de markt? De markt heeft bij de rente meestal gelijk. De huidige
berekeningen geven aan dat een korte rente boven 0,75-1% de groei echt gaat
remmen. De FED wil dit nog niet echt. Alleen als de inflatie uit de hand dreigt
te lopen vanwege andere zaken dan stijging van grondstoffenprijzen, zal de FED
de rente verder willen verhogen. Als de lange rente vanaf de huidige niveaus
nauwelijks oploopt, dan zal de FED hierin een bevestiging zien dat een hogere
rente dan 0,75-1% onverantwoord is.
Een en ander wijst
op weinig beweging van de lange rente. Inclusief roll down effect blijft het
gevaarlijk fors in te spelen op een stijgende rente. Iedereen denkt dat dit
gebeurt en het is dan ook ingeprijsd. Niet erg fors, maar toch. Roll down is
een soort zwaartekracht en de strijd tegen zwaartekracht is vaak een ongelijke
strijd (denk maar aan al die goede voornemens om komend jaar echt (ik denk aan vijf
kilo) af te vallen).
Aandelen.
Iedereen gaat voor de landen met zwakke valuta’s behalve de zwakke valutalanden
van de Emerging Markets. Europa moet het gaan maken vanwege het startpunt van
redelijke waarderingen en goede winstgroei vanuit lage marges en een concurrerende
euro. Amerika is onduidelijker, maar het kan heel goed weer een 12% jaar worden
op iets hogere waarderingen en een beetje winstgroei (ex olie; winstmarges
lijken niet veel te kunnen stijgen).
Aandelen Emerging
Markets moeten toch een keer de weg omhoog vinden. Dat kan alleen bij
stijgende/ stabiliserende olieprijzen en bij ondergewaardeerde valuta’s. Dat is
niet zo onwaarschijnlijk.
Onroerend goed.
Commercieel onroerend goed in de VS begint prijzig te worden en er wordt steeds
meer bijgebouwd. Nog niet onmiddellijk dramatisch, maar het begint gevaarlijk
te worden de trend voor commercieel vastgoed klakkeloos dor te trekken. Voor
koophuizen lijkt dat nog wel te kunnen. In de Eurozone is men ineens heel
optimistisch vanwege het achterblijvende herstel en de betere huurrendementen
vergeleken met de rente dan in de VS. Er zijn echter te veel kantoren en
winkels, vooral in Nederland. Ook hier is het moeilijk van de consensus af te
wijken: optimistischer voor de eurozone en voorzichtiger voor de VS.
O,o, wat een consensus. De markt doet per definitie niet wat de consensus denkt. De markt produceert altijd iets in de geest van This time is different, ook al is de wereld deze keer helemaal niet zo anders.
Als je dat gelooft, moet je eerder denken aan dalende rentes, aandelenkoersen die wat dalen en een zwakke dollar. Of juist flink het tegenovergestelde.
28 december 2015
samenvatting financieel economisch nieuws van de vorige week
Beurs sta stil zei het opperhoofd beleggingen, God zorg voor een serene
kerstrust, geen gedonder meer met de performance dit jaar. .. Spijker de mond
dicht van de FED. En zo geschiedde. Geen bewegingen met kerstmis. Zie je wel
dat de (beleggings)wereld om de FED draait? Als u dit niet gelooft, wordt u
zwaar door mister Market gestraft.
Dat is ongeveer wel de samenvatting van wat er afgelopen week gebeurde op
de beurzen. Bijna geen financieel economisch nieuws van betekenis.
In Nederland had je de surseance van de nodige winkelketens zoals V&D,
Macintosh en DA. Het warme weer zorgde
voor de nekslag. Men bleef met de winterspullen zitten.
In de VS bleven de orders voor duurzame goederen onveranderd en waren er
negatieve bijstellingen van vorige maand. Verkopen nieuwe huizen steeg 4,3%,
maar ook hier was er een negatieve bijstelling van vorige maand. Bestaande huizen
verkopen daalden 10%, veel slechter dan verwacht.
Groei van het BNP over het derde kwartaal werd bijgesteld van 2,1 naar 2%.
25 december 2015
ik zie geen keer in trend koerswinstverhoudingen in VS als de FED de rente ging verhogen
Een van de angsten voor een dalende beurs is ingegeven door de komende renteverhogingen van de FED. Dan zouden de koerswinstverhoudingen dalen. Ik zie weinig verband en als er al een is, dan gaat een hogere rente tot een rente van ongeveer 4-5% in de VS samen met stijgende koerswinstverhoudingen. Ik heb hier al erder over geblogd http://beleggenopdegolven.blogspot.nl/2015/11/als-de-rente-stijgt-danhoeft-de.html
Hierboven een plaatje van Goldman Sachs met koerswinstverhoudingen (volgens de CAPE Shiller methode in een poging het cyclische karakter uit de koerswinstverhouding te halen).
De momenten van renteverhoigng van de FEd zijn ingetekend. Ik kan geen duidelijk verband zien met einde trend van stijging of daling van de koerswinstverhoudingen. Er gebeurt nogal eens iets anders. Dan weer wel einde van een trend dan weer niet. Ik kan er geen dalende koerswinstverhoudingen uit afleiden. Stijgende ook niet erg.
Het wordt pas andere koek als de FED zo veel de rente verhoogd heeft dat er een recessie moet komen.
Dat is nog niet het plan van de FED. Ze willen geen omgekeerde rentestructuur, de economische groei niet enorm afremmen en dat betekent dat ze bij 0,75-1% al moeten stoppen met het verhogen van de rente, als de lange rente niet oploopt van de huidige niveaus( iets dat heel goed zou kunnen, zelfs bij wat meer inflatie).
De momenten van renteverhoigng van de FEd zijn ingetekend. Ik kan geen duidelijk verband zien met einde trend van stijging of daling van de koerswinstverhoudingen. Er gebeurt nogal eens iets anders. Dan weer wel einde van een trend dan weer niet. Ik kan er geen dalende koerswinstverhoudingen uit afleiden. Stijgende ook niet erg.
Het wordt pas andere koek als de FED zo veel de rente verhoogd heeft dat er een recessie moet komen.
Dat is nog niet het plan van de FED. Ze willen geen omgekeerde rentestructuur, de economische groei niet enorm afremmen en dat betekent dat ze bij 0,75-1% al moeten stoppen met het verhogen van de rente, als de lange rente niet oploopt van de huidige niveaus( iets dat heel goed zou kunnen, zelfs bij wat meer inflatie).
24 december 2015
2015 het jaar zonder goede opbrengsten in welke categorie dan ook in dollars
De Amerikaanse
beleger heeft het moeilijk gehad. Als hij zijn buitenlandse beleggingen niet
voor valutaverlies afdekte was hij meestal gevoelig armer geworden in 2015.
Hij had nog een
beetje winst kunnen maken met Russische aandelen en Chinese aandelen, maar daar
moest je toch wel een ijzersterke maag voor hebben om zo veel volatiliteit te
kunnen verdragen.
Er was eigenlijk
maar één manier om winst te maken in 2015: de FANG aandelen (Facebook, Amazon,
Netflix en Google (al heet dat nu Alphabet).
De rest was
huilen met de kleppet zou Ter Veer zeggen.
De top tien
aandelen, de mega caps, die deden het goed in de VS. Slim zijn met smart bèta
hielp niet zo veel als je zoals de theorie voorschrijft gelooft in hogere
opbrengsten van waarde-aandelen en small caps.
mortgage backed securities deden het ook goed in 2015 (niet zo goed als particuliere hypotheken in Nederland overigens)
Vooral grondstoffenprijzen hebben een doffe dreun gekregen. Dat moet enigszins gaan herstellen in 2016. Goldman Sachs houdt het bij een olieprijs van eerst $20, al kan het ook $15 worden (en waarom niet negatief, als de pakhuizen vol zitten gaat het een vermogen kosten om olie op te slaan).
De verwachte opbrengsten voor 2016 volgens JP Morgan
Het omgekeerde van 2015 ongeveer. De 20,8% voor aandelen Emerging Markets noemt men 'slighty positive'.
Uitgestelde winter voor de boeg volgens Goldman Sachs
Het klimaat is van slag door El Niño en dat beïnvloedt de grondstoffenprijzen. Genoeg reden voor Goldman Sachs om eens in de Arctische windstromen te duiken. Koffie, palmolie zouden hierdoor duurder moeten worden en olie goedkoper.
In de VS is het vooral warm door el nño (New York 23 graden morgen) , in Europa door de andere straalstromen.
Deze keren met het nieuwe jaar en dan krijgen we een uitgestelde winter die bijzonder lang zou kunnen duren.
In de VS/ behoorlijk wat andere delen van de wereld verstoort el niño nog een half jaar het weer met extra hoge temperaturen aldus de weergoden van Goldman Sachs
In de VS is het vooral warm door el nño (New York 23 graden morgen) , in Europa door de andere straalstromen.
Deze keren met het nieuwe jaar en dan krijgen we een uitgestelde winter die bijzonder lang zou kunnen duren.
In de VS/ behoorlijk wat andere delen van de wereld verstoort el niño nog een half jaar het weer met extra hoge temperaturen aldus de weergoden van Goldman Sachs
23 december 2015
Rachel en Smith: de reële rente gaat de komende jaren nauwelijks stijgen
Larry Summers is op zijn blog op de Financial Times buitengewoon in zijn nopjes met de uitgebreide studie van Rachel en Smith van de Bank of England waarom de reële rente in de wereld zo gedaald is en waarom de reële rente de komende jaren nog extreem laag moet blijven.
Een en ander past precies in het kraam van de Secular stagnation van Summers.
demografie drukte de reële rente met 0,9%
inkomensongelijkheid (rijken sparen meer) drukte rente 0,45%
te veel sparen door met name Aziatische Emerging Markets drukte rente met 0,25%
verder was er een druk op investeringen die de rente deed dalen
het goedkoper worden van kapitaalgoederen (relatieve prijsdaling), goed voor een druk van 0,5% van de rente
andere overhiedsinvesteringen drukte rente 0,2%
En bij dit plaatje zit een zeer uitgebreide analyse waarom de rente nauwelijks gaat stijgen
De reële rente is al een hele tijd aan het dalen. Ook in Emerging Markets was er een daling, maar de afgelopen jaren stegen de reële rente daar weer
Een langere historie voor de reële rente:
Een en ander past precies in het kraam van de Secular stagnation van Summers.
demografie drukte de reële rente met 0,9%
inkomensongelijkheid (rijken sparen meer) drukte rente 0,45%
te veel sparen door met name Aziatische Emerging Markets drukte rente met 0,25%
verder was er een druk op investeringen die de rente deed dalen
het goedkoper worden van kapitaalgoederen (relatieve prijsdaling), goed voor een druk van 0,5% van de rente
andere overhiedsinvesteringen drukte rente 0,2%
En bij dit plaatje zit een zeer uitgebreide analyse waarom de rente nauwelijks gaat stijgen
De reële rente is al een hele tijd aan het dalen. Ook in Emerging Markets was er een daling, maar de afgelopen jaren stegen de reële rente daar weer
Een langere historie voor de reële rente:
Wat een eerlijk plaatje. Heel het verhaal staat vol
waarom we die laatste plons van de reële rente hebben gezien. Dat is wat vers
in het geheugen ligt en dat zou wel eens zo kunnen blijven. De historie laat
zien dat er weinig periodes zijn geweest waar de reële rente langdurig ongeveer
hetzelfde bleef. Het kan, want het gebeurde wel ooit op deze niveaus: 1946-1955
22 december 2015
Yellen verhoogt de rente; Rey awakens the force
Bestaat de force
wel? Zo vraagt men zich af, is dat niet iets uit het verleden dat niet meer
bestaat?
Zo ging het ook
met de FED rente. Bestaat het nog wel dat de rente verhoogd kan worden, is dat
niet iets uit het verleden?
Zijn er nog
Jedi’s die met niets enorme daden verrichten? We hadden Greenspan, Kuroda,
Draghi.
Vanwaar die
fascinatie voor Obi One Kenobi? Is it in the name? Nu hebben we dus Rey en bij de FED Yellen.
En er zijn
nieuwerwetse krachten in episode 8. De robotachtige stormtrooper die luistert naar bevelen
van de vastgebonden meesteres Rey. Niet ineens, maar na herhaalde oproepen lukt het
dan eindelijk. Markt, maak me los. Rente ga omhoog en laat de deur open (voor
nieuwe verhogingen) en oh ja, laat je deflatiewapen vallen. Een hoogst onzeker
pad wordt door de meesteres Yellen ingeslagen. Overal stormtroopers op de loer die
het slechtste met je voor hebben. Maar ze bakken er niets van, ze blijven maar
mis schieten. Met die onzichtbare hand van de economie is het slecht richten. Het goede einde
lonkt.
(het typische Disney einde, nu ook weer bijna)
Rey ontmoet op het einde Luke Skywalker en zo wordt het nieuwe vervolg aangekondigd. Men is druk aan het peilen bij Disney of Rey de dochter van Luke Skywalker moet worden of de zus van de nieuwe slechterik.
De geschiedenis herhaalt zich. Nederlandse lezers hebben zo'n verhaal over de force al lang geleden voorgeschoteld gekregen.
Lezertjes van
heer Bommel hadden een en ander al decennia eerder voorvoeld. Heer Bommel had
het al, The force, een Bommel kent zijn eigen kracht niet, zo schreef Maarten
toonder meerdere malen. Zijn apprentice Tom Poes zorgde voor het goede einde.
De keizer werd verbeeld door Hocus Pas en Dokter Si(c)kbock speelde voor Darth
Vader. R2D2/BB8 was kabouter kweetal, wammes waggel. Uiteindelijk loopt alles
af als heer Bommel trouwt met zijn apprentice in travestie, juffrouw Doddeltje.
Zo nu weet u ook hoe het afloopt met Luke Skywalker in een laatste aflevering
van Starwars als die door Maarten Toonder geschreven zou zijn
Nee, nee, Luke is
de vader van Rey. Iedereen wil dat, dat gedoe met zuster/broertje kun je niet
nog eens doen. Ken Rylo mag niet het broertje zijn. Maar wie is moe?
Of is Yellen een soort Harry Potter? Nee, lord Voldemort als het grote inflatiespook is al verpletterd door Volckert. Yellen moet het doen met het deflatiespookje. The First Order van episode 8 is dan ook lang niet zo afschrikwekkend als het Keizerrijk, al zie je weer de bekende Duitse SS-tenues terug.
Zoals altijd zit er weinig verhaal in de films van Star Wars. Bij de renteverhogingen wordt dat waarschijnlijk niet anders.
Abonneren op:
Posts (Atom)





























