Wonkblog: wat toiletpapier over de wereld zegt

Het wonkblog van de Washington Post had een kaart van euromonitor over het gebruik van toiletpapier in de wereld.
In veel landen zijn het de pampers voor baby's die het beste verkopen. dat zijn de snel groeiende landen plus om de een of andere reden Duitsland.
Bijna dezelfde kleur hebben de sanitaire hygiëne papiertjes voor moslima's in Egypte/Iran/Saoedi-Arabië.
Lichtblauw zijn de meer gewone landen die vooral gewoon toiletpapier verkopen. Hierbij horen Amerika en Nederland.
Bejaardenluiers verkopen geweldig in Japan, Spanje, Portugal, Italië en Frankrijk.

Er is natuurlijk ook een groot deel van de wereld waar men helemaal geen toilet heeft. Dat zijn vooral de landen waar men te weinig toiletpapier verkoopt om cijfers over te hebben.

Verder merkte men op dat men in Japan veel meer gebruik maakt van schoon spoelen met water in plaats van papier dan elders in het westen.

overoptimisme volgens de club van pessimisten, Chinese beurs slechter dan Japan na de bubbel

Het is tijd de club van pessimisten weer eens aan het woord te laten. John Hilsenrath heeft al laten weten dat de FED doorgaat op haar sinistere pad van vermindering van quantitative easing.

Het nieuws over de winsten in het vierde kwartaal kan de beleggers ook niet bekoren. Bianco legt uit dat de winsten veel te hoog waren neergezet in de verwachtingen omdat de beurs zo veel gestegen was. De winsten luisterden nog niet naar die hogere koersen.

De FT stond vandaag vol met voorbeelden van waanzinnige koersen voor internetbedrijven.

 

CESI, de citigroup economic surprise index is weer in de overopisme zone gekomen. Er dreigt te veel overoptimisme dat uit de pas loopt met de gestopte verbetering van de ISM. Dat maakt fors gestegen beurzen kwetsbaar.
Henri Blodget had het over de favoriete indicator van Warren Buffett die een overgewaardeerde beurs uitstraalt http://www.businessinsider.com/warren-buffett-stock-market-value-2014-1:

De waarde van de willshire 5000 index versus het BNP van de VS staat bijna op recordhoogte, net als ten tijde van de Nasdaq bubbel.

groei investeringen in Europa trekt aan

Matejka van JP Morgan had enige opbeurende plaatjes voor Europese aandelen. De fundamentals zullen inderdaad zo veel verbeteren als de koersen nu aangeven. Dat zie je onder andere aan de financial conditions, senior loan officer reports en uitlatingen van CEO's.
Heel veel hangt af van de groei van investeringen, meer investeringen betekent ook meer winstgroei.

ABN Amro had bovenstaand plaatje dat je de investeringen ziet aantrekken. In de VS gebeurt dit sterker (na een zeer tegenvallend begin van 2013). Europa kan niet te veel achterblijven, anders verliest men te veel marktaandeel. Nu de ondernemers beginnen te investeren moet ineens iedereen meedoen.

Bill en Melinda Gates: arme landen krijgen het snel beter, ontwikkelingshulp helpt fantastisch

Het meest gelezen artikel van de Wall Street Journal is het optimistische verhaal van Bill en Melinda Gates: Three Myths on the World's Poor : Bill and Melinda Gates call foreign aid a phenomenal investment that's transforming the world.

De drie mythes zijn:
1. de arme landen zijn gedoemd om arm te blijven
De laatste decennia zie je ontwikkelingen die heel gunstig zijn voor de armste landen. Vele arme landen groeien heel snel. De inkomens in China zijn sinds 1960 verachtvoudigd, in India verviervoudigd en in Brazilië vervijfvoudigd. En de laatste jaren zijn er ineens grote groeiers in Afrika: de afgelopen vijf jaar waren zeven van de tien snelst groeiende landen in Afrika. In heel veel landen zie je een middenklasse opkomen die een groot deel van de bevolking uitmaken, iets dat Bill en Melinda met eigen ogen zagen bij de Microsoft-vestiging in Mexico. Allemaal arme mensen daar toen en nu stikt het van de middenklassers.

2. ontwikkelingshulp is een verspilling van geld
Ontwikkelingshulp redt levens en helpt economische groei. Hun eigen ervaring is dat ontwikkelingshulp fenomenaal oplevert. Corruptie is op de terugweg, niet weg, maar lang niet zo erg als vroeger. Corruptie is overal, ook in de VS, waar 4 van de de laatste 7 gouverneurs van Illinois opgepakt zijn voor corruptie Ook vinden ze dat ontwikkelingshulp afhankelijk maakt en zelfstandige ontwikkeling in de weg staat. Veel landen zijn via ontwikkelingshulp rijk genoeg geworden om op eigen benen te staan. Kindersterfte is in de armste landen teruggedrongen van 18% in 1960 tot 5% nu en zal 1,6% zijn in 2035.

3. het redden van levens in de arme landen leidt tot overbevolking.
Bill en Melinda gates zondigen enorm tegen de principes van Malthus door zo veel kinderen te redden. Ze krijgen naar het hoofd geslingerd dat daardoor zo'n overbevolking ontstaat dat zelfs de rijke Amerikaanse middenklasser straks van honger dood moet gaan.
Juist de landen met de hoogste kindersterfte hebben de meest explosieve bevolkingsgroei, want je vindt dat je heel veel kinderen nodig hebt om straks met zekerheid nageslacht te hebben. De snel dalende kindersterfte maakt het minder noodzakelijk zo veel kinderen te hebben en dat gebeurt dan ook. Door die lagere kindersterfte daalt juist de bevolkingsgroei.

Bill en Melinda Gates voorspellen dat in 2035 de meeste mensen in de wereld middenklassers zullen zijn en dat er op een paar uitzonderingen na er geen echt arme landen meer zullen zijn. 


Natuurlijk zijn ze optimistisch over wat je kunt doen met geld om arme landen te helpen. Hun stichting is waanzinnig succesvol.
Overigens zijn de superrijken wel enigszins moreel verlicht iets te doen aan de noden van de armen. Vandaag had je als nieuwsfeitje dat de 85 rijkste mensen in de wereld even veel bezitten als de armste 3,5 miljard mensen op ons planeetje.

Overigens zijn ze niet de enigen die een goede toekomst zien voor de arme landen. Diamandis in zijn boek Abundance legt ook uitgebreid uit dat dit kan als de landen niet gedwarsboomd worden door invoerbeperkingen van het westen en corrupte politici of gekken zoals in Noord Korea of Somalië. Er is een enorme onderschatting van de vooruitgang in veel arme landen in de afgelopen jaren en wat hun vooruitgang in de komende decennia zal zijn.
En ook dat de groei in China met 7,7% bitter teleurstelde, maar die groei is wel even hoog als het hele BNP van Turkije en bijna dat van Indonesië.

samenvatting financieel economisch nieuws van de afelopen week

De beurs bleef in een aarzelende stemming. De winstcijfers waren niet overtuigend en er werd alom gewaarschuwd dat aandelen te duur waren.

Er gingen rillingen door de markt heen toen Goldman Sachs onder leiding van aartspessimist Kostin wist te stellen dat aandelen hoe je er ook naar kijkt veel te duur zijn. Uiteraard kreeg hij veel bijval van de pessimisten zoals Edwards en Lapthorne van SocGen. Deze laatste wist zelfs te beweren dat de winsten helemaal niet stijgen en bedrijven veel te veel investeren gezien hun omzet en dat de ondernemingen allemaal veel te veel schulden hebben in de VS.

 

Het nieuws over de huizenmarkt in de VS was wisselend, beïnvloed door het koude weer. Housing starts, nieuwe vergunning waren lager dan de maand ervoor. Met de hypotheekaanvragen ging het juist weer veel beter.

 

De voorlopers van de ISM (Phillyfed en Empire survey en NFIB) waren omhoog. De industriële productie trok 0,3% aan. Initial claims voor werkloosheid waren meevallend omlaag.Detailhandelsverkopen  ex auto's waren veel beter dan verwacht over december. De aandelen van de retailers maakten overigens een stevige plons en maakte daarmee angsten wakker dat het slechter met retail sales zou gaan (outperformance van retail stocs wijst niet op significant betere retail sales in komende maanden, zo testte ik).

De inflatie (inclusief de groothandelsprijzen) was iets omhoog, maar bleef lager dan de Fed wil.

Consumentenvertrouwen volgens University of Michigan was tegenvallend omlaag i.p.v. omhoog.  

 

 

Enige Canadese cijfers vielen weer  tegen (huizenmarkt, senior loan officers survey).

 

In Duitsland was de groei van het BNP volgens eerste raming magertjes. In Italië bleven de handelsbalans, CPI en industriële productie positief. In het VK waren de detailhandelsverkopen erg sterk.

In Japan stegen de machine orders sterk en die voor machine tools al helemaal. Detailhandelsverkopen stegen ook sterk, vooruitlopend op de BTW-verhoging.
De handelsbalans verslechterde opnieuw. De kredietgroei trok iets aan.

In China was er een flinke afzwakking van de kredietgroei (482 miljard yuan tegen 624 miljard de vorige maand en die was al aan de lage kant). Foreign Direct Investment groei iets meer, maar is met 3,3% op jaarbasis nog erg matigjes.

goed nieuws van de afgelopen week: overheidstekort VS bijna binnen Maastrichtnormen, voorlopers ISM omhoog, aandelen niet te duur

Het overheidstekort van de VS is spectaculair verbeterd en zal verder verbeteren tot iets als -2,2% in 2014 (en dat betekent meestal dat beurzen solidair zijn met die verbetering). Het tekort is nu $560 miljard op jaarbasis, ofwel 3,3% van het BNP.

Het plaatje hieronder laat zien dat de koerswinstverhoudingen niet zo extreem zijn, nu 18 op basis van trailing earnings. dat hoeft geen reden te zijn voor een komende koersdaling (waardering is dat toch al zelden). Er is geen reden om slapeloze nachten te hebben nu Kostin van Goldman Sachs via allerlei waarderingsmethoden aandelen te duur vindt en daarmee de afgelopen week weer allerlei oerinstincten wakker maakte om deze bull markt voor aandelen te verkopen.

bron: Strategas: If Preannouncement Ratio Is Any Guide, Tech, Consumer, & Industrials Sectors Poised To Gain; Trennert, 13 Jan 2014

De belangrijkste voorlopers van de ISM,  de Phillyfed, het Empire State survey en de barometer NFIB voor midden - en kleinbedrijf waren alledrie duidelijk hoger dan vorige maand. Samen met de goede ontwikkeling van nieuwe orers betekent dit dat de kansen voor opnieuw een hoge ISM goed zijn. De kern detailhandelverkopen (die ex auto's) was 0,7% hoger en dat is ook een mooi cijfer dat wijst op een verbetering van de finale vraag en ook een goede ISM ondersteunt.
Het kleine beetje rentedaling dat we gezien hebben was vorige week goed voor een stijging van hypotheken om een huis te kopen in de VS (mortgage applications for purchase) van 11,5%.

Enige indicatoren voor de groe van de werkgelegenheid in de VS  waren goed: initial claims voor werkloosheid daalden wat en de JOLTS job openings stegen tot boven de 4 miljoen.

In Japan vlogen de orders omhoog, die voor machine tools zelfs met 28% (een zeer volatiel cijfer overigens). Detailhandelsverkopen stegen eveneens flink, vermoedelijk vooruitlopend op de BTW-verhogingen.

Hershey maakte een 3D printer voor het printen van chocolade.

Dawsey (Goldman sachs): we zitten nog early cycle, niet late cycle in VS, nog niet eens midcycle

Het is nu zo lang geleden dat de recessie in de VS is afgelopen (zie plaatje van GS, het economisch herstel in de VS is nu ongeveer normaal voor de duur van de hele cyclus, ervan uitgaand dat de Great Moderation diep begraven is onder de lasten van deleveraging en de kredietcrisis), dat steeds meer mensen bang beginnen te worden dat de volgende recessie voor de deur staat. De verhalen van Edwards worden steeds gretiger gelezen. Men zwelgt ook in de rampspoedverhalen van zijn collega Lapthorne die helemaal de kluts kwijt is met zijn cijfers over de cyclus. De economie van de VS groeit, al helemaal in dollars en dat gaat gepaard met een bijna even grote groei van de schulden. Het einde der tijden is nabij, want investeringsgroei gaat veel te hard, winstgroei kan hij niet ontwaren en eigenlijk deugt er helemaal niets aan de cijfers van de VS. In de rest van de wereld is een en ander uiteraard nog veel erger, maar de rest van de wereld bestaat dan ook niet meer over tien jaar, die valt in snel tempo terug in een deflatoire depressie waarbij de middenklasse het bestaansminimum niet langer verdient. En terecht we moeten boeten in de hel vanwege roekeloze financieringen en schulden maken. Sla de bijbel er maar op na, het is helemaal onze eigen schuld dat we in de schuldenhel moeten branden.

Hoe goed hun analyse van de economie ook is geweest, je bent er niet rijk mee geworden. De trouwe volgelingen van de onheilsprofeten hebben de hele bull markt gemist. Het is uiteraard slechts een rally in de bear market, ook al leidde die tot all time highs in de S&P500, maar welke gek belegt dan ook hierin als je je geld ook kwijt kunt raken in Emerging Markets ende Europeriferie.

Zo, dat is er weer uit.

Goldman Sachs probeert de cyclus te vangen met hun swirlograms. Die laten de trend zien ten opzichte van de potentiële groei (die hoger is dan 0, een negatief cijfers hoeft dus geen negatieve economische groei te betekenen). Als je dat bekijkt zitten we nog early cycle en is er nog een enorme output gap (en vandaar ook die verhalen over deflatie). Dawsey is daarna nog een hele reeks economische indicatoren gaan bekijken naast economische groei of dit tot een andere indeling leidt. En zijn oordeel is: nee, we zitten nog steeds early cycle.

Zelf vind ik dat we mid cycle zitten. De bezettingsgraad is niet zo ver onder het gemiddelde, de cyclus heeft al lang geduurd, maar hoort ook lang te duren na de enorme terugval. Daarom gaan we nu naar de fase waarin flink geïnvesteerd moet worden om een en ander te vervangen en is een recessie nog ver weg

films over Wall Street vlak voor daling aandelenkoersen

Bespoke liet zien dat de timing van de films niet zo perfect was als bovenstaand plaatje suggereert http://www.bespokeinvest.com/thinkbig/2014/1/17/wall-street-at-the-movies.html

Aziaten watertanden van hoge rente in Amerika

In Japan is de reéle rente voor 10-jaars staatleningen negatief en in de VS positief. De bank of japan wil in het kader van abenomics de yen zo waardeloos mogelijk maken. Dat maakt Amerikaanse staatsleningen waanzinnig aantrekkelijk voor Japanners.
Samen met een FED die meer staatsleningen koopt dan het overheidstekort zijn er wel erg veel liefhebbers voor Amerikaanse staatsleningen. Toch voorspelt een Albanese meerderheid dat de rente gaat stijgen in de komende maanden.

(plaatje Bianco). De interesse van China is onduidelijk, maar bij groei van de Chinese export zal men waarschijnlijk toch wel weer kopen.
de laatste cijfers over november gaven overigens aan dat buitenlanders door de FED gedwongen waren om wat Amerikaanse staatsleningen te verkopen.

Bianco: consensus ziet altijd hogere rente

Op een paar keer na heeft de consensus met een Albanese meerderheid al jaren voorspeld dat de rente over zes maanden hoger zal zijn. Dat klopte trouwens in iets meer dan de helft van de gevallen in de laatste jaren.
Maar je moet niet van je stoel rollen dat iemand een stijgende rente voorspelt. Dat is normaal kennelijk. Je bent een rare gast als je voorspelt dat de rente daalt. Dan hoor je niet tot de gewone doorsnee-economen. Als je ook nog eens daarbij voorspelt dat we geen Japanscenario tegemoet gaan zoals Benderly/AMGR dan ben je een soort witte raaf of zwarte zwaan.

N.B. ik heb deze tabel al eerder laten zien, maar de nieuwe toevoegingen bevestigen alleen maar het beeld: economen voorspellen op basis van het economisch scenario vrijwel altijd dat de rente stijgt. Men houdt niet voldoende rekening met (Q)QE, waarbij zombiekopers tegen elke prijs obligaties kopen, waardoor de rente toch vaak kan dalen.

Phillyfed: rente altijd omhoog (Bianco)

Bij de Phillyfed ziet men altijd een hogere rente. dat is net als de consensus bijna altijd voorspelt.
Bijzonder is dat de laatste voorspellingen te laag waren. This time is different.

QE heeft alleen vertrouwen rijken opgedreven

De FED legt uit dat Quantitative Easing de economie helpt omdat men rijker wordt en zo meer vertrouwen krijgt.
Het plaatje van Morgan Stanley van Zentner laat zien dat dit klopt. Het vertrouwen van de rijken is meegestegen met de S&P.
De armen zijn niet rijker geworden door de stijging van de S&P en hun vertrouwen is niet toegenomen.

En het helpt de consumptie van jachten en andere onbetaalbare luxegoederen.
Is dat genoeg om de hele consumptie op te krikken?

Ja!

zo veel bulls, zo weinig beren op de weg, dat loopt verkeerd af of toch niet?

Er zijn wel erg veel bulls en weinig bears. Iedereen is optimistisch over aandelen. Wie moet er nu nog kopen, zodat de koersen nog hoger kunnen worden?
Dat is een van de grootste zorgen van de aandelenvorsers van het moment.

De beren zijn volgens het bovenstaande plaatje ernstig in de minderheid. Er zijn nog wat permabears, maar die worden als rare fossielen gezien en mogen niet langer de officiële visie van de bekende brokers uitdragen.

http://www.ritholtz.com/blog/2014/01/surprising-consensus-on-asset/
Nergens een effectenhuis te zien dat aandelen wil onderwegen ten opzichte van obligaties.

participatiegraad daalt door ouderen in VS

De voorspellingen voor de participatiegraad worden steeds achterhaald (hierboven St Louis FED). de participatiegraad is u zo laag als in 2020 zou moeten volgens de demografie.

Goldman Sachs had een verhaal over de veranderende redenen voor de lagere participatiegraad

Van 2008-2012 was de daling van de participatiegraad volgens de theorie. Vooral de jongeren konden geen werk krijgen en gingen langer doorstuderen.
Door nood gedwongen bleven ouderen langer doorwerken.
In 2013 werden de bordjes verhangen. Jongeren kwamen aan het werk en ouderen vlogen uit de arbeidsmarkt (deels door wao).
De huidige daling van de participatiegraad is dus aan het komen omdat men zich geforceerd van de oude knarren aan het ontdoen is, nu ze de afgelopen vier jaar niet vrijwillig plaats wilden maken voor de jongeren.  De wao puilt ineens uit.
De verandering in 2013 is inderdaad opzienbarend.

Overigens zijn er in Nederland mensen van hun stoel gerold dat de beroepsbevolking in Nederland nog jaren groeit door het afschaffen van de VUT en verhoging van de aow-leeftijd. De ouderen zorgen daardoor voor een onuitstaanbaar hoge werkloosheid van de jongeren. Op zijn Frans zou men wilen ingrijpen door alsnog de babyboomer met vervroegd pensioen te sturen, maar we hebben geen Franse regering.