DJT en 2025

 Ik kom nog uit de tijd dat DJT voor Dow Jones Transport stond en MBS voor mortgage backed securities

DJT heeft het jaar gedomineerd en dat zal wel zo blijven in 2026. De tussentijdse verkiezingen horen zijn macht in te gaan perken, als de onderklasse niet wat optimistischer wordt. 

Nog nooit heeft een Amerikaanse president zo veel verdiend, plaatje Bernie Sanders.

DJT heeft gelijk gekregen in alles (volgens de alternatieve feiten) , aldus MAGA-aanhangers, alleen is er dat vuiltje van die Epstein-files. Voorlopig voldoende zwart gelakt om Trump en trawanten te herkennen bij discutabele onderdelen.

Ik had nooit gedacht dat de enorme importheffingen en uitzetting/ tegenhouden van immigranten tot zo weinig extra inflatie zouden leiden en tot zo weinig afremmen van groei. AI heeft geholpen en de pijn is deels genomen door voorraden tegen oude prijzen te verkopen, lagere marges bij exporteurs, importeurs en retail verkopes. Dat betekent overigens dat in 2026 het inflatieleed door hoge heffingen nog niet is geleden, al lees ik meestal dat de eenmalige prijsschok voorbij is.

De winstcijfers over 2025 en daardoor ook die voor 2026 zijn ook veel beter dan ik dacht. De FED luistert ook beter naar Trump dan ik dacht. Het inflatieverhaal is onverwachts prima met lagere olieprijzen (zoals Trump altijd al gezegd had) en de huurcomponent van inflatie, vooral OER, owners equivalent rent. De geldgroei is laag en de omloopsnelheid van geld lijkt weer stabiel, een gunstig klimaat voor renteverlagingen. Werkloosheid loopt op en daarmee de productiviteitsstijging. Alom lees ik daarom optimisme over 2026.

Dat geldt niet voor China, waar die 5% geëiste groei tot te snelle stijging van hun schuldenberg leidt.

 Ook over Duitsland is men somber, men ziet wel die enorme overheidsuitgaven, maar men vindt dat nep groei. De laeding indicator van de chemische industrie voorspelt flink onheil voor Duitsland.

In de VS is men optimistischer over de schulden, die zijn beheersbaar. In 2025 stegen de inkomsten van de overheid, maar de uitgaven niet.

Het is het jaar van goud en recentelijk zilver en platina geworden. De speculatie op de zilvermarkt is uit de hand aan het lopen. Een ordentelijke prijsvorming wordt moeilijk inde komende tijd, nu er zo veel fysieke uitlevering van zilver wordt gevraagd en al die waardeloos geachte call opties op $70 ineens flink in the money zijn. 

De angst voor de heffingen van Trump is voor een groot deel verdwenen. De magnificent 7 stralen nog steeds, al is er dat vuiltje van de schulden van Oracle, dat wel opgelost zal worden.

In Europa straalden vooral de financials waardoor value het in Europa beter deed dan groei (in de VS was dat weer andersom). Daar zaten ongelukjes bij zoals Wolters Kluwer, dat ondanks mooie winstcijfers vanwege angst voor AI halveerde in koers. Of Adyen dat ook niet vooruit te branden was ondanks stevige winstgroei. 

De oorlog in Oekraïne is niet in een dag opgelost door Trump. Hij heeft de meest Russisch gezinde onderhandelaars benoemd, maar die Oekraïners willen zich maar niet overgeven aan de tsaar, wat toch hun noodlot is volgens landen met slechte kaarten aldus Trump. Hoe hij ook schreeuwde tegen Zelensky, hij luistert niet maar vraagt Rutte om hulp. Europa helpt en dat zal meer worden, anders breidt de Sovjet Unie eerst uit naar de Baltische staten en daarna via Polen en Duitsland kan zelfs Nederland onderdeel van de Sovjet Unie worden, zoals Vance zo graag wil, want dan komen onze waarden weer meer overeen met de zijne. Het vlot nog niet met die Nobelprijs voor Trump, hoeveel oorlogen hij ook volgens zich zelf heeft beëindigd. 

2025 is het einde van de Washington consensus, de Pax Americana en ook het einde van het einde van de geschiedenis. De westerse normen zijn slecht, veel te woke aldus MAGA en daar is men succesvol actie tegen aan het voeren. Een en ander is niet aan het leiden tot meer tevredenheid bij kiezers, al helemaal niet bij mensen waarvan familieleden door ICE zijn uitgezet naar onbekende oorden.

2025 is de doorbraak van AI, het is duidelijk dat dit gaat leiden tot grote stijging van de productiviteit en daarmee welvaart, maar helaas eerst ook tot plotseling grote werkloosheid, maar dat is meer voor 2027-2028 vermoed ik.

het wil nog niet met de eindejaar rally

 De koersen gaan niet zo veel omhoog als zou moeten volgens de optimisten die in gunstige seizoenpatronen geloven en in de diepe zakken van de particulieren die niets zien in obligaties. Die particulier zit nu record zwaar in aandelen en het begint steeds meer op 1999 te lijken.

Bij de lange rente kan men nog geen sein veilig geven (eens met Jan de Boer).

 De stijgende rente in Japan is een probleem, vooral als men daar zich wat enthousiaster van die buitenlandse obligaties gaat ontdoen en men minder gelooft in de wonderen van de Japan carry trade.

De koersen van lange obligaties in de VS breken maar niet naar boven door, hoe dovish diverse leden van de FED ook klinken, vooral natuurlijk in navolging van de grote roerganger. Die heeft tenslotte altijd gelijk volgens zijn alternatieve feiten. Hij heeft (nog) de macht om de werkelijke feiten langzaam door de alternatieve te vervangen. De inflatiecijfers waren enorm meevallend, maar dat zou komen door niet erg plausibele veronderstellingen over oktober van de huren (OER). Maar zelfs als je dat meeneemt, waren die inflatiecijfers een mooie meevaller. En er zijn genoeg verhalen die nog verdere afzwakking van de huurstijging zien in de VS. Het is nog niet zo dat er deflatie is, hoe hard Trump dat ook roept. Maar inflatie valt mee gezien de hoge importheffingen. Precies zoals Trump zegt, het heeft bijna geen invloed op de prijzen en via lagere olieprijzen is het gewoon deflatoir, het verhogen van importprijzen. Zo staat het niet in de economieboekjes, maar die kun je dan ook maar beter weggooien volgens Trump.

Het gaat niet zo slecht met de economie in de VS dankzij AI, maar de onderklasse merkt het nog niet zo goed, terwijl het kleinbedrijf mensen ontslaat (maar gelukkig nemen de grote bedrijven nog steeds veel mensen aan. Een K-economie dus.

En met de winstverwachtingen gaat het uitstekend in de VS, al sinds het dieptepunt in april na de aankondiging van Trump  over zijn wonderheffingen. 

make america great again nu werkloosheid stijgt en reële detailhandelsverkopen dalen in de VS: waar is Wennink?

 De FED verlaagde vorige week de rente, terwijl inflatie nog te hoog was en werkloosheid laag. Er was gevreesd voor een hawkish cut, maar zo werd het verhaal van Powell en de dots die geen duidelijke verdere verlaging laten zien niet opgevat. De eensgezindheid bij de FED is weg, nu er opstandelingen tegen Trump en vazallen van Trump in de FED talrijker zijn geworden. 

Nadere toelichting gaf een groter vertrouwen aan dat de inflatie weer zou gaan dalen als de inflatieschade van Trumps importheffingen langzaam zouden wegebben. Zoals een FED-studie aangaf, werken importheffingen vaak niet zo inflatoir, omdat de economie zo zwaar getroffen wordt dat andere prijzen gaan dalen. In het huidige geval de olieprijs en de huren.

De FED maakt zich meer zorgen over de werkloosheid. Die loopt op en meer dan Powell beloofde. En het ziet er niet goed uit zoals Sarwe, een uitstekende econoom, laat zien.

U6 (brede werkloosheid) zelfs van 8 naar 8,7%. Voor een deel komt dat door het ontslaan van overheidsdienaren, maar vooral ook door minder aannemen van mensen. De cijfers van vandaag laten vrijwel geen groei van de werkgelegenheid zien sinds Trump verliefd naar dat bord met torenhoge importheffingen liet zien eind maart. Meer mensen hebben een extra baan nodig om rond te komen en als je daarvoor corrigeert wordt het beeld nog slechter.

De enorme investeringen in AI zorgen ervoor dat Amerika niet in een recessie zit, maar de groei lijkt nu toch echt behoorlijk geraakt door de Trumpiaanse economische uitspanningen, ondanks dat Trump triomfantelijk rondbazuint dat hij toch gelijk had met zijn heffingen: geen inflatie en hogere belastinginkomsten.

Men praat weer over recessie

De dots zullen dus wel verder naar beneden gaan, dat is sinds Trump de trend en zijn economische politiek snakt naar meer renteverlagingen, die denk ik wel zullen komen (2% komt er aan voor de FED)

De detailhandelsverkopen zijn nu twee maanden gelijk gebleven in dollars, dus reëel niet zo best. Dit is voorlopig nog niet zo erg voor de winsten, maar wel voor de steun van Trump door de kiezers. De polls en de Epstein files maken MAGA kwetsbaar, Trump moet ingeruild worden voor Vance

In Nederland hadden we het rapport van Wennink, ex baas van ASML, een inspirerende man. Binnen de geplande periode kwam hij met een kloek werkstuk met aanbevelingen die (ook mijns inziens) dringend opgevolgd moeten worden. Zo'n 200 miljard extra investeringen zijn nodig. Dat is geen probleem als je het aantrekkelijk maakt voor onze pensioenfondsen met 1800 miljard en particulieren met 600 miljard spaargelden. Wat hij duidelijk maakte is dat we niet stil moeten zitten inde digitale revolutie en dat om ons zorgstelsel overeind te houden echt 1,5-2% economische groei nodig is en niet de 0,5%. waar we naar af aan het glijden zijn. Wennink heeft allerlei beleid gepland, opgeschreven door buitengewoon ijverige ambtenaren die zich dolgraag voor hem uit de naad werkten. Dat is veel kansrijker dan de politiek van hoge importheffingen en internationale samenwerking de grond inboren. 

behavioral finance over AI en Magnum

 De markt maakt zich bezorgd over een bubbel in AI. Voorop staan de zorgen over de tomeloze investeringen van Oracle in data centers in opdracht van OpenAI. Men weet niet wat men aan moet met de voorspellingen van enorm stijgende winst van Oracle bij uit de hand lopende schulden met een enorm negatieve cashflow. Voorlopig zijn de obligaties van Oracle junk bonds, maar het aandeel blijft duur, zij het minder dan enige weken geleden 

Er zijn zorgen, tot voor kort was OpenAI duidelijk de koploper bij AI, maar ineens zegt men dat Alphabet betere kaarten heeft met Gemini (en je dus volgens Trump het lot van Oekraïne en Europa verdient) . En dat is een groot risico voor alle beleggers in OpenAI dat alleen maar de grootste verliezen uit de geschiedenis weet te maken in plaats van grote winsten, zoals de Magnificent 7 braaf doen  Overigens is het buitengewoon geruststellend dat zo enorm winstgevende bedrijven als de Magnificent 7 zich te pletter investeren in AI. Zelfs als het fout gaat, dan nog hoeft het mis te gaan met die investeringen voor de obligatiehouders en banken. Veel degelijker dan 2008.

Voor zo ver ik het als leek begrepen heb, is AI een enorm belangrijke disruptieve nieuwe technologie, waarvan de mogelijkheden voor de komende jaren eerder onderschat dan overschat worden.

Dus het verhaal (narrative) kan dus nog mooier worden en dat is absoluut nodig volgens Bheviroal Finance, BF, om de beleggingen in AI in stijgende lijn te houden. Onkwetsbaar zijn beleggingen natuurlijk absoluut niet, want dat verhaal over schulden en winstgevendheid kan plotseling veel negatiever worden.

Nuchter bekeken zijn de waarderingen voor de Magnificent 7 hoog vanwege een bewezen hoge winstgroei en hoge verwachte winstgroei. Maar hoe die winstgroei mogelijk blijft in de komende vijf jaar is voor mij een raadsel. Die Magnificent 7 zijn nu al veel te groot en ze worden een absurd deel van de economie als de verwachtingen voor de komende vijf jaar bewaarheid worden. Dat kan dus hoogst waarschijnlijk niet. Niet elk aandeel van die 7 zal echt goed mee gaan doen in  het AI verhaal en dat leidt volgens BF tot flinke afstraffingen (meer dan 50% koersverlies).

We zullen zien, geen garantie, want misschien groeien de AI-verhalen deze keer wel door naar de wolken. Maar al cijferend komen er donkere wolken voor die 7 rond 2028 of misschien al eerder. 

Deze week heb ik voorzichtig een teentje in het beurswater voor Magnum gestoken. Erg weinig cijfers en de nieuwe aandeelhouders moeten mar afwachten voor wat de vooruitzichten en cijfers met een beetje goede wil zouden kunnen worden, zonder guidance van betekenis van Unilever. Een rare beursgang was dit, zonder begeleiding van banken met verhalen dat je vanwege wonderbaarlijk goede vooruitzichten veel geld moet steken in de beursnieuweling. Unilever stoot het af richting aandeelhouders en de prijs deed er kennelijk niet zo toe. Te laag, dan hadden de aandeelhouders daar geen last van als ze de nieuwe aandelen vast hielden. Magnum heeft een lagere winstmarge dan de rest van Unilever en dat belemmert de waardering voor Unilever. Nog belangrijker is, gok ik, dat Unilever af komt van Ben & Jerry's, wat niet goed ligt bij Trump en consorten vanwege een kritische houding ten opzichte van Israël en veel te woke is. Magnum is zeer goedkoop (als je naar de omzet kijkt) vergeleken bij de andere grote ijsfabrikanten, wat voor een belangrijk deel verklaard kan worden door die lagere winstmarge en de hoeveelheid schuld waarmee Unilever Magnum heeft opgezadeld. Maar toch, die merknamen zijn geweldig en het verhaal dat er op de kosten bespaard kan worden etc. is geloofwaardig. 

Ik hoop er het beste van, BF zegt dat het kansrijk is (te weinig aandacht, afgestoten voor andere redenen dan dat het een slecht bedrijf is, uit overdreven angst voor Trump) , maar sluit niet uit dat Unilever heel blij is met het afstoten van een deel van het oude bedrijf dat in hun ogen alleen maar een verdrietige toekomst heeft vergeleken met de rest van Unilever, vooral als Trump/ Kennedy c.s. weer eens te keer gaan tegen die ongezonde dikmaker van een woke ijsjes fabrikant. .  

bijna iedereen boos, K-economie

De inflatie is aan het oplopen in de VS, zij het niet zo veel als gedacht. De voedselprijzen stegen ongeveer 2,7% op jaarbasis, terwijl dat zonder de immigratiepolitiek van Trump 1-2% zou moeten zijn geweest aldus Grok. Minder dan ik vreesde, net als bij de importheffingen. Toch is dat allemaal een nodeloze aanslag op de Amerikaanse economie. Meer inflatie, meer onzekerheid, minder innovatieve krachten.

De economie draait steeds meer op de bubbelinvesteringen in AI. Ik zou niet weten hoe dit nog drie jaar kan doorgaan in dit tempo met het huidige elektriciteitsnet en de ongezonde financiering van een en ander. Een jaar nog wel, maar dan lijkt me toch onontkoombaar dat men wat moeilijker gaat doen over die hemelhoge investeringen. Het helpt de productiviteitsstijging waarschijnlijk wel flink, maar dat leidt tot aanvankelijk meer werkloosheid.

Nog meer redenen voor de kiezer om boos te worden op Trump (in Europa is de ontevredenheid vergelijkbaar groot). Inflatie is niet weg door het naar beneden praten van Trump. Hoe kon men ook geloven dat met hogere importprijzen de inflatie extra zou dalen. Wel is waar dat de inflatie niet zo veel steeg als gevreesd door economen. Trump had wel goed gezien dat import maar een klein deel van het BNP in de VS is en daarom niet direct leidend tot een recessie. Maar de cadeautjes van Trump gaan naar te weinig mensen. Te veel hebben last van te hoge prijzen, straks ook voor gezondheidszorg.

Men begon te schrijven over een armoedegrens van $140.000 inkomen per jaar. Dat bleek toch wel een beetje erg overdreven, maar zelfs inkomens boven de $100.000 kunnen toch als te laag worden ervaren door vele kiezers. Zelfs miljonairs vinden zich meestal niet rijk, volgens een recente poll vindt slechts 36% van de miljonairs in de VS zich rijk. De k-shaped economy met goede, steeds betere, inkomens voor de rijken en slechte, steeds slechtere, voor de rest dreigt een electorale ramp voor de republikeinen te worden bij de mid term elections in november.    

De beurzen doen het goed en dat vindt men niet meer raar in een K-shaped economy. Het wordt nu zelfs als ergernis aangehaald in de VS, die stijgende koersen bij dalende koopkracht. Ik zie wat bemoedigende technische signalen, bijvoorbeeld bij biotech en Brazilië.

In Europa is het ook allemaal niet meer zoals het was. Er zijn te veel oude sokken en te veel jongeren die meer verwacht hadden. Ze hebben wel een betere opleiding dan hun vader, maar niet meer een beter inkomen. Men denkt dat op te lossen via een agressieve immigratiepolitiek, maar dat stopt de oorlogen in de wereld niet en helemaal de vergrijzing niet. Dan maar liever wat armer, net als met de Brexit. 

In Nederland zijn de verkiezingen gewonnen met optimisme (D66) en degelijk bestuur (CDA), maar is rechts nog steeds het sterkste en dat leidt tot blokkades. Formeren is torpederen. Het schiet niet op, maar dat was eigenlijk altijd al verwacht, al had de nieuwe frisse wind vanuit het midden even weer tot hoop geleid. Waarom links zo erg verliest, al decennia overigens, is me niet zo duidelijk. Ja, de echte arbeider werkt nu bij de slachterij of in de tuinbouw, maar dat zijn niet stemgerechtigde buitenlanders. En ja, bedrijven het leven zuur maken werkt niet, zie hoe Ierland extra veel groeide door wel heel erg aardig te zijn voor het bedrijfsleven. Maar waarom ziet men links als elitair en het traditioneel veel elitairdere rechts als niet elitair? En ja, nog hogere uitkeringen is erg belastend voor de werkende middenklasse, die maar niet vooruit komt (al helemaal niet als je het afmeet aan consumptie ex zorg, iets dat verrassend weinig gebeurt en heel droef stemmende grafieken oplevert). En nee, de politiek wil niet ingrijpen, want men is al impopulair genoeg zonder vervelende ingrepen over pensioen en zorg. 

postzegelveiling NPV Weesp blijft populair, de boomer koopt door

 De afgelopen weken ben ik de nodige dagen gaan kijken bij de (Nederlandsche) postzegel- en muntenveiling in Weesp.  Munten zijn eigenlijk ook leuk, maar vaak veel duurder dan postzegels. Voor een leuke zilveren rijder krijg je ook een hele doos postzegels. De stijging van de goud- en zilverprijs heeft de prijs van heel wat eenvoudige munten doen stijgen. Een gouden tientje was een veel betere belegging dan die doos postzegels of die leuke zilveren rijder. Door die munten blijven diverse veilinghuizen nog wel winstgevend gelukkig, want er sluiten er steeds meer vanwege hoge leeftijd vooral (of te hoge kosten zoals Corinphila helaas volgens vele verzamelaars) 

De postzegelprijzen dalen al decennia, omdat er bijna geen nieuwe jeugdige verzamelaars bijkomen. Ik hoorde altijd bij de relatief jonge postzegelverzamelaars, maar ik ben nu over de gemiddelde leeftijd van de postzegelverzamelaar (72) gekomen aldus een enquête van maandblad filatelie. Die oudjes kopen echter stevig door, iedereen spaart steeds meer gebieden en steeds gespecialiseerder. Door al die omvallende zegelaars waarvan de boeken worden ingeleverd bij de veiling ontstaat een enorme berg dozen met eenvoudige zegels die heel weinig opbrengen, vooral de nieuwtjes uit de jaren 60, 70,80, 90 waar kapitalen voor betaald zijn en nu maar een fractie van de aanschafprijs opbrengen. Klassiek, ouder dan 100 jaar en liefst voor 1900 heeft veel beter stand gehouden. De jonge verzamelaar na de Tweede Wereldoorlog stak al zijn energie in de postzegels die nieuw te koop waren bij het postkantoor, want die van voor de (Eerste  Wereld)oorlog waren te moeilijk. Dus die nieuwe postzegels heeft iedereen, maar die oude vaak niet. De kapitaalkrachtige 1% trekt al jaren de portemonnee en koopt de moeilijke zegels die men niet heeft. Men specialiseert steeds meer en dat gebeurt bijna altijd bij zeer oude zegels. Men wil alle stempels, afwijkingen, moeilijke brieven etc. 

De enige zegels die de laatste decennia veel meer waard werden, waren de postzegels uit China en India. Daar kwamen wel nieuwe verzamelaars met plotseling genoeg geld om de zegels van eigen land te kopen. Overigens stijgen de prijzen ook daar niet meer zo erg, ik zag voor het eerst in jaren Nederlandse handelaren een grote partij China  ( € 18.000) kopen, al zal het toch wel voor Chinezen bedoeld zijn)

Het Gemenebest, Commonwealth, en dan vooral de zegels van koningin Victoria was decennia ook prijshoudend met ook best vaak stijgende prijzen. Na de Brexit gaat het echter ook behoorlijk bergaf met de oude zegels van het Gemenebest. Ik heb weer enkele groene ponden aangeschaft van Victoria en Edward, want de prijzen voor het Gemenebest komen plotseling binnen wat ik schat dat het op zou moeten brengen (ik houd dus onvoldoende rekening met de negatieve gevolgen van de Brexit voor de pondzegels etc. van Victoria, die iedereen wil hebben, maar nu tegen gereduceerde prijzen).

(Oud) Duitsland was wat populairder geworden, al gaat dat toch wel erg om de achterkant van de postzegel, het moeten postzegels met perfecte gom zonder plakker zijn. Scandinavië liep helemaal niet en Amerika had ook te lijden onder de handelsbeperkingen van Trump.  Politieke maatregelen zijn dus zeer belangrijk. In Weesp haalt men bijvoorbeeld veel boeken uit Frankrijk, omdat daar de BTW over de hele verkoopprijs betaald moet worden bij verkoop en niet alleen over de veilingkosten zoals in Nederland. 

Het bieden in Weesp gaat ook kansrijker nu de megalomane postzegelhandelaar uit Luik, niet meer mee mag bieden, vanwege te grote aankopen die hij uiteindelijk niet kon betalen, ook al was hij de grootste internethandelaar in postzegels in Europa. Deze man bood eindeloos door en je was kansloos als hij iets per se wilde hebben. Hij gunde niks aan de andere handelaren die daarom kwaad op hem werden. Gelukkig had hij niet alles gezien en die kavels kon je dan wel kopen. Dat megalomane van ik ben de grootste, loopt wel vaker verkeerd af. Bij een Amphilex-tentoonstelling wilde iemand de grootste veiling ooit organiseren. Dat werd een financieel fiasco en de man schoot een kogel door zijn kop. 

Er zijn dus enorm veel dozen en boeken te bekijken op deze veiling, met af en toe ook fantastisch materiaal. De prijzen zijn soms veel hoger dan ik dacht, maar de laatste jaren worden de afwijkingen veel minder (ik waardeer postzegels onvoldoende af). Niemand kan alle dozen en boeken zien en dat biedt kansen, vooral voor de pensionado die tijd zat heeft om al die boeken te bewonderen. Zo had overduidelijk niemand het boek met motief cijfers gezien, want dat is geen motief dat iemand spaart. Ik wel en tot mijn verwondering bood niemand behalve ik, terwijl het toch echt het driedubbele waard was in mijn ogen (waardoor ik dus tamelijk zeker ben dat niemand deze boeken zag). Ook nog wat leuke boeken Latijns Amerika gekocht, maar die hadden te veel mensen gezien en dat was dus niet zo goedkoop.

Al die dozen staan in een grote ruimte, er is verhuisd naar een grotere ruimte vanwege het groeiende aanbod van omvallende filatelisten. Dat warm stoken valt niet mee en de koude was de meest gehoorde klacht. Al die oudjes moet je niet in de kou zetten (17 graden is ook niet zo erg vind ik, maar je moet niet in T-shirt aan komen zetten).. De veilingouder zorgt voor prima broodjes en op de veilingavond voor een maaltijd (door een goede Chinees afgeleverd), zoals altijd niet echt een free lunch ook al hoef je er niet voor te betalen. Dat gebeurt later op de avond als je zondigt en toch nog een keer door biedt op dat boek dat je zo graag wilde hebben. Het huis staat daarom te vol met boeken en de veilinghouder probeert me ervan te overtuigen dat ik plaats moet maken, dan kan ik bij hem weer nieuwe leuke boeken kopen. 

Nvidia redt niet, maar John Williams wel

 We zagen ongebruikelijke dingen op de beurzen in de afgelopen dagen.  Eerst zagen we de totale omkeer van hoe de cijfers en verhalen van Nvidia beoordeeld werden. Van himmelhoch jauchtzend tot de instorting van de AI-bubbel is nabij. Iedereen vond ineens dat ze puts moesten kopen ter bescherming. Overdreven aan twee kanten, maar het veroorzaakte grote koersbewegingen op alle beurzen.

Vrijdag zagen we dat het commentaar van Williams (FED-baas van New York, na Powell de machtigste baas bij de FED en die moeten zo met elkaar samenwerken dat de een niet zo maar wat belangrijks kan roepen zonder dat de ander het weet). Williams zei dat de FED-rente nog steeds wat restrictief is en dat hij de arbeidsmarkt wat ziet verzwakken terwijl inflatie eerder lijkt te dalen dan te stijgen (minder last heeft van de heffingen van Trump dan hij eerder vreesde). De kansen op renteverlaging in december stegen van een lage 38% naar bijna 70% op een dag, ongehoord veel zonder economisch nieuws.

De Trump-bubbel is wat leeg aan het lopen als je denkt dat bitcoin/ memecoin  hier een goede graadmeter voor is. De steun van populaire complotdenker Marjorie Taylor Greene is verdwenen vanwege haar succesvolle acties om de Epsteinfiles openbaar te krijgen, zeer tegen de zin van Trump. Het consumentenvertrouwen is weer gekelderd en men ziet Trump als even erge booswicht als Biden vanwege het veroorzaken van inflatie. Men ziet een vibecession die minstens zo erg is als onder Biden. Inflatie is niet zo hoog meer volgens de officiële cijfers, maar net die dingen die je wilt kopen zijn toch wel erg duur, veel duurder dan in je gedachten vroeger het geval was.

Trumps plannen om Oekraïne over te geven aan Rusland in fases stuit nog op verzet van zowel Rusland als Oekraïne. Rusland wil meer, want ze winnen langzaam en politiek is een voortdurende oorlog hemels. Oekraïne ziet volgens Poetin nog steeds niet dat Rusland met volle kracht blijft aanvallen en ze daar steeds minder tegenop kunnen  en ze zijn vergeten dat hun meaning of life is het vergroten van de glorie van de tsaar van Rusland. Oekraïne wil nog steeds niet bij het kruisje tekenen en hoopt op een list van Rutte. Trump wil vrede zodat hij de Nobelprijs voor de vrede krijgt, maar Rutte moet hem ervan overtuigen dat capitulatie voor Rusland erg duur is, want dan is erg veel geld nodig om de Baltische staten te verdedigen en dan worden ze bij het Nobelprijscommittee erg bang dat daarna Rusland hun gaat pakken, waardoor ze Trump geen Nobelprijs willen geven.. 

Nvidia redt, fiscale dominantie zorgt voor lagere rente

 Sidderen voor Nvdia, dat was de beursweek tot nu toe. De optiemarkt gaf een verwachte swing van ruim 6% aan als reactie op de cijfers over het derde kwartaal (dus zelfs als je de richting goed hebt, verdien je waarschijnlijk niets).. Polymarket weddenschappen wezen op slechts 84% kans op een beat (er was op het laatst enige daling van dik meer dan 90%. Nvidia verslaat vrijwel altijd de verwachtingen en daar rekent men dus op). Maar natuurlijk was er die beat. Meer omzet en winst en exponentiële groei. Opluchting alom: commentaren als: Christmas is saved, Nvidia saves humanity again. Het is angstaanjagend hoe veel mensen als commentaar geven dat de beurs (voorlopig) is gered, omdat de AI bubbel nog verder kan worden opgeblazen. Aanvullende analyses lieten toch wel wat zorgen zien: vier klanten slechts zorgden voor het leeuwendeel van de stijging (=zorgen over circulair rondpopen van geld blijven) en groei kostte toch wel erg veel cashflow (toenemend werkkapitaal etc. 

Het heeft lang geduurd, maar de winstverwachtingen stijgen weer in Nederland, dankzij geloof in veel meer chips nodig straks.

(via Stockwatch,Arend Jan Kamp)

Fear and greed: in de VS zijn de zorgen over de beurs en AI-bubbel in het bijzonder zo groot dat het (contraire) beleggers geruststelt.

Scenarioanalyse van JP Morgan over banengroei: lage , voorspelde groei is Goldilocks, te hoog is slecht want dan geen renteverlaging, flinke daling kan mega slecht zijn vanwege mega klap in winstverwachtingen (tot -11% mogelijk dan in een klap).  

Het werd dus redelijk Goldilocks, het cijfer over september was iets te hoog, maar de werkloosheid liep ietsje op (onverwacht) en er waren kleine neerwaartse herzieningen van de vorige maanden, waardoor de banengroei op jaarbasis toch duidelijk flink aan het afzwakken is, terwijl inflatie minder oploopt dan verwacht. 

Een en ander vergroot de druk op de FED om de rente te verlagen. Het is volgens Jeroen Blokland al tijden duidelijk dat de fiscale dominantie (de noodzaak om rente laag te houden vanwege te grote schuldenbergen en tekorten) het wint van de noodzaak om de inflatie laag te houden bij de centrale bankiers. Daarom heeft men (terecht) meer vertrouwen in goud dan in obligaties.

Gaat de FED de rente echt niet verlagen na al die besliste uitspraken van leden van de FED dat ze de rente niet zo roekeloos moeten verlagen (=lakei van Trump zijn)

De FED heeft de afgelopen maand met succes duidelijk gemaakt dat ze eigenlijk geen zin hebben om de rente te verlagen in december, o.a. vanwege gebrek aan cijfers. De lange rente is daardoor gestegen. Ook in Europa, de 10 jaar swaprente is naar boven doorgebroken. Maar de banengroei en Trump schreeuwen om lagere rente en dat lijkt te gebeuren: misschien niet in december, maar wel in 2026 (vooral bij benoeming door Trump van vazallen die de rente moeten verlagen)  

is het echt zo erg als het Amerikaanse consumentenvertrouwen aangeeft (natuurlijk niet)

 Er komt wat tegengas uit de VS dat het er toch niet zo slecht gaat als iedereen denkt. Het is allemaal ellende voor o.a. de millennials en daarom denken ze zelfs in de VS dat het systeem tegen hun werkt en dat ze maar beter socialisme/ populisme kunnen invoeren. Jongeren geven migranten iets minder vaak de schuld van alles dat fout gaat. Het is frustrerend dat je tegenwoordig met een goede opleiding vaak toch niet aan een goede baan kan komen, wat vroeger wel kon. Maar er zijn nu veel te veel academici en hoog opgeleiden, die zijn niet meer zo schaars. Huizen zijn erg duur geworden en de hypotheekrente is niet meer laag genoeg. Er is oorlogsdreiging en te veel obesitas en fentanyl

. Kommer en kwel alom dus.

Maar gaat het echt zo slecht?

Nee ook volgens What If Things Are Better Than They Seem? - A Wealth of Common Sense 

Steeds meer mensen hebben aandelen. Sinds corona hebben de lagere inkomens veel meer aandelen.

En met dat kopen van huizen zit het ook best goed. Helemaal niet zo veel ouder dan vroeger.

Nee, de afname van de middenklasse komt niet door toename van de onderklasse. Er is juist een groei van hoge inkomens boven $ 100.000 die ervoor zorgt dat het aantal inkomens eronder afneemt. Er zijn gewoon te veel veelverdieners, niet te veel weinig verdieners. 

en dan nog de beurs

Het was de afgelopen week een zoals we al vaker zagen. In 2025 was maandag, dinsdag, woensdag vaak positief en donderdag, vrijdag negatief.

Positief omdat de overheid in de VS weer open ging en we weer Taco Trump zagen. Zwitserland naar normale heffingen. En lagere tariffs op voedsel en drank. het is tot Trump doorgedrongen dat de mensen ontevreden zijn omdat goederen zoals voedsel, vlees en bier en frisdrank flink duurder worden. Het is nu de schuld van Trump en niet Biden. Dus tariffs omlaag op biefstuk. 

Negatief omdat men zich zorgen maakt over te hoge investeringen in AI data centers en daarmee te hoge schulden bij bijvoorbeeld Oracle. Vooral negatief omdat de FED dreigt de rente niet te verlagen. Een en ander zorgt ook voor hogere lange rente in Europa (10 jaar swap rente doorgebroken naar boven, richting de toppen van 2023)

Met de winsten gaat het best goed, men is in \Europa voldoende negatief over de economische groei en inflatie daalt. En het seizoen ziet mee. Nog geen reden voor oeverloos pessimisme.

Die FED studie heeft dus als verbazingwekkende uitkomst dat de inflatie omlaag kan bij hoge importheffingen omdat de schade aan de economische groei zo groot is dat inflatie voor niet importgoederen en grondstoffen daalt. De FED lijkt dus geneigd om de rente te gaan verlagen als ze hun eigen studies geloven.

In China valt de groei tegen, want investeringen moeten de kar trekken en dat gebeurt onvoldoende. De winsten zijn te laag en de subsidies worden onbetaalbaar voor de lagere overheden. De groei van de consumptie valt mee, maar is nog geen 3%, overigens een mooi cijfer in Europese ogen.  De export hapert omdat deze te groot is geworden voor de wereld ex VS. De Chinese munt is volgens FT ongeveer 30% ondergewaardeerd en dat maakt concurrentie in Europa tegen China een ondoenlijke zaak. 

het wil niet vlotten met die correctie op de beurzen.

 Markten lijken een beetje uitgeput, maar de seizoensinvloeden zijn positief. Misschien dat het daarom niet opschiet met die correctie. Het winstseizoen in de VS is prima en de FED wordt weer wat royaler. De laatste week is Powell de indruk aan het wekken dat de rente misschien niet verlaagd wordt, maar de markten laten een sterk gedaalde in geprijsde inflatieverwachting voor de komende 1-2 jaar zien. 

Er zijn weinig cijfers door de shut down van de overheid, maar wat zichtbaar is wijst op een langzame afkoeling van de arbeidsmarkt en een op peil blijvende consumptie met sterke investeringen in AI. De oliemarkten zijn zwak. De importheffingen leiden verrassend langzaam tot extra inflatie. 

Trump zegt dat het geweldig gaat, maar dat is alleen door AI. Hoge importheffingen leidt tot inefficiënt bedrijfsleven dat niet meer zo goed zijn best moet doen om te kunnen verkopen. Minder innovaties. Het lijkt op de politiek van Argentinië voor Milei. Flink belasten wat goed gaat en veel te veel geld uitgeven door overheid. Inflatie zou anders lager zijn en daardoor groei hoger. Het is het recept voor stagflatie. Amerika heeft steeds duidelijker een K-economie, waarin het steeds beter gaat met de bovenste ongeveer 10% en met de onderste helft gaat het steeds slechter. 

Electoraal is het niet goed aan het gaan met Trump. De democraten weten nog steeds niet hoe ze Trump moeten pareren, maar Trump is te veel kiezers tegen zich in het harnas aan het jagen. Hij lijkt de stem van de hispanics die bij de presidentsverkiezingen ineens voor een belangrijk deel op hem stemden weer te verliezen. Ze zijn namelijk niet gek en zien dat ze gediscrimineerd worden door de gewone witte man. ICE pakt hun vrienden op. Geen voedselbonnen, veel hogere kosten voor medische verzekeringen wint onvoldoende kiezers.

Technologie trekt de kar, maar is in veel gevallen reeds peperduur. De rest van de bedrijven doet het maar matig en in Europa al helemaal matig. Als je bijvoorbeeld kijkt in de AEX welke bedrijven een mooie ontwikkeling van winst, cashflow en omzet heeft over de afgelopen tien jaar vindt eigenlijk maar weinig. Ja, de chippers, Adyen en Relx/ WoltersKluwer, maar verder eigenlijk niets (en enkele van de genoemde bedrijven hebben het erg slecht gedaan qua koers dit jaar). Het gaat allemaal vreselijk op en neer, o.a. door afschrijvingen en valutakoersen. Weinig bedrijven met een mooie ontwikkeling van de cashflow of intrinsieke waarde per aandeel. Het is niet moeilijk om een verhaal te schrijven dat aandelen helemaal niet zo goed zijn en eigenlijk vreselijk overgewaardeerd. Als de economie dan tegen gaat zitten zal dit populair worden en dan heb je zo maar een Chaotische Neergang. Net als het nieuwe pensioenstelsel is ingevoerd in Nederland in de hoop op geweldige opbrengsten van aandelen lijkt dit te gaan gebeuren over een paar jaar. Ter Veer zou er voor waarschuwen, maar die leeft helaas niet meer. Er zijn nog roependen in de woestijn zoals Wim Grommen, maar men hoort nu eenmaal mensen niet die roepen in de woestijn. Ze roepen te vroeg (en dus eigenlijk op tijd, zodat je je nog erop kunt voorbereiden). Nog even wachten is nog steeds te verleidelijk, nog even al die aandelen maar aanhouden dus.

 

  

De hoop van rechts is nu op Don Ceder gevestigd, maar coalitie met PvdA meer logisch

De verkiezingen in Nederland leidden tot een onverwacht grote overwinning van D66 en een onverwacht grote afstraffing van GroenLinksPvdA en de PVV. Op moment van schrijven is de meerderheid voor een coalitie D66/CDA/VVD/Ja21 verdampt, tenzij de Christen Unie meedoet. De Christen Unie dreigde bij de exit poll 1 zetel te verliezen, die van de populaire en positieve Don Ceder, maar die zetel lijkt te zijn behouden. Zonder Don Ceder is de Christen Unie te klein en een verliezer, maar nu niet meer. Positief, net als D66 en daarom misschien een aanwinst voor een coalitie. 

Toch is dit een te ingewikkelde coalitie en ligt er een met GroenLinksPvdA en VVD (de VVD is voor elke meerderheid nodig en D66 en CDA ook) meer voor de hand ook al heeft de VVD de PvdA uitgesloten, vooral Timmermans die opstapte. Maar het programma van Ja21 ligt toch te ver weg van D66 om zo maar tot een akkoord te komen (maar het kan met een extra kerncentrale en meer VVD beleid).    

Een extreem rechtse coalitie met PVV, FvD, Ja21, VVD  heeft geen meerderheid en CDA gaat echt niet meedoen. Dit zou een voortzetting zijn van het vorige kabinet met als motto geen daden maar woorden.

Misschien zou D66/GroenLinksPvdA, CDA, VVD/Ja21 het beste de wil van het Nederlandse volk weergeven. Ingewikkeld, maar mogelijk bij fors inschikken van PvdA en Ja21.   

charts zien er mooi uit, winsten ook, maar toch word ik banger

 De winsten in de VS over het derde kwartaal vallen zoals zo vaak mee en wat ook gunstig is, de winsten voor 2026 en 2027 worden iets naar boven bijgesteld (vaak gaan die na standaard over optimisme bij de eerste schatting geleidelijk wat omlaag). 

De beurzen reageren kranig op alle onrust die Trump veroorzaakt, er is meer vertrouwen dat die tariffs in veel gevallen afgezwakt worden.

Bij banken is er weer enige rust opgetreden na alle paniek.

De charts van belangrijke indices laten over het algemeen mooie stijgende trends zien, met uitbraken naar boven zelfs. September zelfs omhoog. De seizoensinvloeden zijn nu even gunstig.

De FED signaleert lagere rentes en een eind aan QT. Ook bij de ECB zijn er geluiden dat de rente misschien toch wat lager kan.

Maar er zijn toch steeds meer rimpeltjes die haast wel tot een correctie in de aandelenkoersen moeten leiden.

Charttechnisch maak ik me het meest zorgen dat ook al zijn de trends omhoog, de RSI afzwakt. Breedte is een probleem, de markt wordt door minder aandelen gedragen. Dat gebeurt de laatste jaren wel vaker, maar je ziet nu toch wel erg duidelijk overoptisme bij AI en toeleveraars zoals nu twijfels bij bijvoorbeeld Oracle..Wie het evangelie van succesvolle trader Jan de Boer volgt, wordt ook wat banger hierdoor.

Dat gedoe bij banken in de VS is toch niet zo onschuldig als het lijkt volgens o.a. Jim Bianco.  Er is duidelijk sinds enige weken meer stress op de geldmarkt. Het is gesignaleerd door de FED, maar dat maakt me eerder ongerust dat het echt een probleem is.

Die sluiting van de Amerikaanse overheid blijft maar duren en lijkt verreweg de langstdurende in de naoorlogse geschiedenis te worden. Dat moet slecht zijn voor economische groei. Als de Obamacare subsidies echt flink worden ingeperkt zoals de republikeinen hebben besloten, dan hebben tientallen miljoenen Amerikanen volgend jaar wel extra problemen om de rekening voor gezondheidszorg te betalen. Dat zit nog niet erg in de groeiverwachtingen, wel dat de belastingen verlaagd worden, zij het alleen voor de rijken, maar toch, die consumeren dat het een lieve lust is.

Zorgelijk is ook dat er duidelijk tekenen zijn van veel te veel speculatie. Er worden veel te veel call opties gekocht. 

Er wordt veel te veel in margin debt belegd. allemaal trends die  accelererend omhoog zijn. Particulieren kopen zich bont en blauw in ongekende sommen geld. Dat kan nog wel nog erger worden in een bubbel, maar toch. Merkwaardig is dat sinds COVID het vooral de lagere inkomens (de onderste helft) is die heel erg extra aan het kopen is tov vroeger. ook de millennials doen erg hun best. De babyboomers doen kennelijk niet zo veel, maar die zijn op een leeftijd dat ze zouden moeten afbouwen. Dat doen ze niet en zelf ben ik ook zo'n babyboomer die maar niet af bouwt. en vertrouwt op dividenden en tech. Totdat het niet goed gaat natuurlijk. 

Voorlopig echter lijken we in een stijgende beurs te zitten die erg toe is aan een correctie. Wat verder weg, zeg 2027-2029 zou er wel eens een echt serieuze bear markt komen, maar dat is natuurlijk allemaal erg onzeker en bet zal waarschijnlijk best wel eens allemaaal anders kunnen gaan.

en koersen gaan na september meestal omhoog

 Dat was vrijdag even schrikken. Niet heel erg, maar cryptobeleggers hadden moeilijke uren, vooral die in XRP, dat in een half uur de helft minder waard leek. Er was kennelijk voorwetenschap op de uitlatingen van Trump om weer eens lekker die tariffs op goederen van China de lucht in te sturen. Dat was voor enige speculanten met die voorwetenschap voldoende om eens flink te speculeren op lagere prijzen voor crypto. Honderden miljoenen rijker werd snel winst genomen. 

China was het zat dat Trump c.s. steeds maar meer nieuwe eisen stelden aan hun voorlopige handelsovereenkomst en ook nog eens China steeds meer uitsloten van hoogwaardige tech. Dus trok China de troefkaart van exportrestricties op hun zeldzame metalen. Misschien stopt dat getreiter dan even. China heeft inmiddels gemeld dat het wel los gaat lopen met die exportrestricties, vooral als de VS wat minder vervelend doet.

Door de sluiting van de Amerikaanse overheid zijn er wat weinig nieuwe economische cijfers, maar voor zo ver die er zijn gaat het nog redelijk met de Amerikaanse economie. De consument koopt weer wat meer, maar de groei van de werkgelegenheid is stilgevallen. Zelfs Trump waarschuwt dat strenger zijn op illegale immigranten even gaat leiden tot hogere voedselprijzen. Beurzen zien meevallende winsten en ruimer monetair beleid. Er is grote steun voor de Amerikaanse economie (1%+ groei) door de enorme investeringen in AI. Als investeringen harder groeien dan het BNP gaat het meestal zeer goed met de winsten. Nu al helemaal, want de winstmarge op chips voor AI is idioot hoog en allerlei andere investeringen op dat gebeid zijn extreem winstgevend. Dat heeft een vliegwieleffect naar andere winsten. 

De particulier gelooft die mooie winsten in ieder geval wel. Sinds corona is er een flinke nieuwe groep beleggers ontstaan (niet alleen in de VS). En die kopen steeds meer. Wie weet: de overdrijving naar beneden na Trumps tariffs day wordt ongeveer even groot als straks naar boven

 Dan kan de particuliere kooplust pieken op ongeveer 140-160

Het zou goed kunnen gaan zoals Jan de Boer aangeeft. We zitten in een te hard stijgende trend (nog niet helemaal bij de bovenkant) , op een gegeven moment komt de overdrijving waarschijnlijk en dan komt een buitengewoon pijnlijke bear markt. Ongeveer zoals ons Chaotisch Neergangscenario aangeeft. Wanneer dat begint? Dat weet ik natuurlijk niet, maar het zou 2027-2029 kunnen zijn. 

terug uit Sardinië

 Na drie weken weer terug uit het zonnige Sardinië. We hebben wat rondgetrokken via Olbia, Castelsardo, Sassari, Porto Torres, Alghero, Bosa, Oristano, Cagliari. De Sardijnen zijn trots op hun cultuur, vooral die van voor de Romeinen in Nurages. Natuurlijk ook op hun wijnen, Mirto, hun ichnusa bier (duur, Amsterdam+ prijs). Opvallend zijn al die klokken buiten die niet de goede tijd aangeven. Buskaartjes kun je in de bus kopen, maar je maakt dan menig chauffeur boos.  Haltes worden bijna nooit aangegeven, dus toeristen massaal op hun mobieltje kijken of de halte is bereikt.  Mannen hebben vaak twee oorbellen zonder dat het een bepaalde statement is. Men spreekt maar weinig Engels en Duits nog veel minder. Je moet het maar uitvinden op menu's met QR-code. Nu massaal toegepast en daar moet kapitein Iglo zoals men mei daar noemde vanwege witte baard en snor (vroeger vond men dat ik op Donald Sutherland leek, een degradatie dus) nog aan moet wennen. ik wil het net als de krant op papier hebben. Steeds meer moet je kamers boeken bij Booking.com bij particuliere hosts 

Veel antipastas gegeten en taglieri en fregola met marinara. 

Veel mooie plaatsen zoals Bosa en Alghero. Cagliari is zeker de moeite waard. De nodige plaatsen hebben een mooi centro storico. De weg vinden zonder google maps zoals bijvoorbeeld in Sassari is moeilijk. 

Ik kijk vrij weinig op mijn mobieltje thuis, maar op zo'n rondreis ben je er helemaal afhankelijk van geworden, toch heel anders dan vroeger. 

En wat te zeggen over de beurzen? De stijging van ASML compenseerde alle uitgaven van de vakantie diverse malen. Ik had wel stijgende koersen verwacht, maar zo'n sterk september is ongewoon. Weinig winstwaarschuwingen (dat klinkt mooi, maar is meestal een teken dat de koersen te enthousiast gestegen zijn).  Goede opwaartse winstverwachtingen voor 2026 van diverse grote jongens vooral. Technologie verdient kennelijk goud en defensieve waarden en bepaalde andere industrie hebben erg veel last van de tariffs en de zwakke economie in vooral Europa en ook nog eens de betrekkelijk zwakke dollar (die al een tijdje niet meer daalt tegen de euro). Goud stijgt maar door en de lange rente wil maar niet dalen (ook niet echt stijgen). 

 . 

winstverwachtingen omhoog, rente omlaag maar cycli lijken niet gunstig

Het is zonneklaar dat de FED de rente gaat verlagen, niet een keer maar meerdere keren. Powell zei in Jackson Hole dat de sterke arbeidsmarkt de FED in staat stelde een voorzichtig rentebeleid te voeren. Men interpreteerde een en ander als renteverlaging in september is waarschijnlijk. Daarna zijn er afgrijselijke arbeidsmarktcijfers gepubliceerd met enorme neerwaartse herzieningen van de banengroei. Daardoor is renteverlaging dus nog waarschijnlijker geworden.

Deze redenering volgend is de FED niet behind the curve. Weinig kans op recessie.

Dan de winstverwachtingen. Die stijgen en dat gebeurt bijna nooit rond september. Maar deze keer was er veel pessimisme in de verwachtingen geslopen door de beautiful tariffs van Trump. Er was geen (althans onvoldoende)  aanpassing gemaakt voor de enorme investeringen in AI.  De maginificent 7 zijn weer magnificent.

 

De economische groei in de VS vertoont scheuren, maar in nominale termen ziet het er nog redelijk uit. En voor de large caps al helemaal. Er wordt niet gewaarschuwd voor tegenvallende omzetgroei en dan legt men uit dat er fenomenale productiviteitsgroei moet zijn als de banengroei zo slecht is. En voor de large caps helpt het enorm dat de dollar zo zwak is (verbazend weinig gemeld bij de winstverwachtingen)

Een en ander gaat in tegen wat we gebruikelijk achten in de cycli. De jaarcyclus laat behoorlijk vaak een dip zien rond september. De presidentscyclus veronderstelt bezuinigingen in de eerste twee jaar van een president om daarna voor sinterklaas te kunnen spelen. De vierjaarcyclus geeft ook een waarschuwing, na drie jaar stijging wordt het tijd voor een klein jaar daling. Misschien is het deze keer anders, want Trump smijt met geld in 2026 en daarna moet hij bezuinigen in 2027 en 2028. Tegen die tijd is de AI bubbel ook geknapt. Maar op korte termijn zou de beurs toch kunnen stijgen op die verbeterende winstverwachtingen bij een royaler monetair beleid. Maar pas op de cycli.

 

De FED krijgt de schuld van veroorzaken werkloosheid

Het banenrapport van afgelopen vrijdag was een shocker: weer vrijwel geen banengroei en de cijfers over juni, eerst gerapporteerd als +147.000 werden herzien naar negatief 33.000. Al vier maanden haast geen banengroei. Afgelopen maanden was banengroei in deeltijdsbanen nog hoog, maar dat betekende forse daling van voltijdsbanen. Alleen in de zorg is er nog banengroei. Gewerkte uren steunt de groei van het BNP in de VS dus niet meer (werkuren week bleef gelukkig nog wel constant). Cijfers zullen nog wel meer worden herzien en die van komende week, daar houdt men zijn hart voor vast. Een en ander wijst op een rentedaling van de FED van eerder 0,5% dan 0,25%. Er zijn nog wel wat problemen met de cijfers zoals de lage respons op vragen waarmee het cijfer wordt berekend en de altijd arbitraire gok voor birth/death van bedrijven.  Ook het wegslepen van immigranten/ plotseling stoppen van immigratie zorgt voor problemen over hoe de cijfers te interpreteren. De participatiegraad van het kerncohort 25-54 daalde niet en dat geeft aan dat er kennelijk nog geen echt grote problemen zijn op de arbeidsmarkt. 

Trump verwijt de FED dat ze te laat zijn met renteverlaging. Vijf maanden geleden zag hij al dat het niet goed zou gaan met de arbeidsmarkt (hij zei toen al dat misschien een kleine, maar noodzakelijke  recessie nodig was om Amerika te genezen van die te hoge handelstekorten) en dat inflatie niet zou stijgen. Op basis van de oude cijfers (van hoge eerste publicaties van banenrapporten) en de degelijke trends na 2021 zag de FED dit niet erg duidelijk aankomen. De inflatie is minder gestegen dan verwacht. De verwachtingen zijn echter dat inflatie nu wel gaat stijgen en dat de desastreuze tariffs van Trump nu een slechte arbeidsmarkt blijven veroorzaken. Dat laatste moet genoeg druk op inflatie geven om de rente fors te kunnen verlagen. En we moeten hopen dat een en ander transitory is, wat steeds minder wordt ondersteund door economen. Die inflatiedruk kan nog enige jaren blijven en inflatiedruk is toch al structureel hoger dan voor 2020 (door demografie, zorgkosten o.a., structureel lage werkloosheid en vooral deglobalisering)

De harde cijfers over het tweede kwartaal wijzen op 3% groei (Atlanta FED GDP now), terwijl de consensus van economen eerder 1% ziet. Het bedrijfsleven heeft meevallende omzetgroei laten zien over het derde kwartaal. De arbeidsmarkt wijst op minder dan 1% groei, maar er lijkt voorlopig nog wel wat meer groei in het vat te zitten voor het derde kwartaal. Of dat in het vierde kwartaal nog zo is, valt te bezien. Het consumentenvertrouwen is laag en dat uit zich in voornemens om minder uit te geven aan bijvoorbeeld kerstmis. Of dat echt gebeurt is uiteraard onzeker, maar het ziet er toch niet goed uit voor groei in het vierde kwartaal

Liz Truss policy

Het consumentenvertrouwen daalt in de VS, maar uiteraard niet voor de hoge inkomens.
OBBA, one beautiful big bill act, gaat werken voor de rijken en er moet een trickle down effect komen naar de minder welgestelden. Het evangelie van Liz truss, dat niet geloofd werd door de bond vigilantes. Binnen dagen daardoor einde van politieke loopbaan van Liz Truss. Voor Amerika is dit trickle down effect groter en Trump hoeft nog niet te vrezen voor een voortijdige exit hierdoor. 

lagere rente, lagere groei maar hogere winstverwachtingen in de VS

De beurzen in de VS zetten nieuwe hoogtepunten op verwachtingen van een lagere rente en hogere winsten. Dat is een beetje tegen de jaar- en presidentscycli in. Zo ergens in augustus slaat het negatieve sentiment toe vanwege vooral neerwaartse bijstellingen van de winstverwachtingen en omdat de dagen zo veel korter worden. Maar dit jaar gaat het ineens weer prima met die winstverwachtingen in de VS (in Europa helaas een stuk minder). voor 2025, een jaar vooruit, 2026 en 2027. Nogal ongebruikelijk. Kennelijk waren de verwachtingen te somber na liberation day en dat wordt nu bijgesteld, een beetje zoals Philips deed: er is schade door de importheffingen, maar veel minder dan gevreesd. Dat zou nog even door kunnen gaan in de VS, maar het is wel in strijd met de verlaagde groeiverwachtingen voor het BNP in de tweede helft van 2025 (men denkt aan 1,1% groei op jaarbasis).

De rente begint nu heel voorzichtig te dalen na de voorzichtige woorden van Powell in Jackson Hole. De arbeidsmarkt lijkt toch wat meer verzwakt dan eerder aangenomen en de huren zitten nog steeds in een neerwaartse trend en de olieprijs ook. Inflatie door tariffs zou transitory zijn (? net als in 2022). En zowaar, de 10-jaars rente is weer boven de korte rente gekomen.

Dit is overigens het klassieke recessiesignaal, maar werkte niet voor het eerst na 2023, alhoewel, als jet het zo presenteert als in het plaatje, dan was het gen goed signaal.

De recessieangst is bijna helemaal verdwenen vanwege de tariffs en de bijbehorende onzekerheid. De belastingverlaging voor de rijken lonkt en dat brengt enig optimisme voor 2026, geen recessie.

De wall of worry is nog heel erg hoog en het sentiment is weer optimistisch, zij het nog niet extreem (genoeg?). Krugman haalde in zijn interview met Eichengreen de wet van Dornbusch aan: bij een crisis gaat de verslechtering eerst minder/langzamer  dan verwacht en dan ineens harder/sneller. Daar klampen deze Trump-bashers van kwaliteit zich aan vast. Het komt wel, die kater van dat ridicuul beleid van Trump. No way dat industrialisatie van Amerika succesvol kan zijn. Venture Capita/ PE geven geen krediet aan bedrijven die kapitaalintensief zijn. Men heeft niet meer de mentaliteit en de ondernemerscapaciteiten om zware industrie van de grond te krijgen. Men mist het blik ingenieurs dat men hiervoor moet opentrekken (er is nog hoop voor Duitsland, dat dit blik nog wel heeft). De teruggang van het aandeel van industrie in het BNP is meedogenloos en heel misschien dat het door Trump van ongeveer 7 naar 7,5% is te brengen.

 

geen vrede, geen groei banen, geen daling inflatie maar wel lagere rente en opwaartse winstherzieningen

 Even leek het erop dat vrede in Oekraïne dichterbij kwam, maar Lavov moest even rechtzetten dat Rusland natuurlijk geen vrede wilde op andere voorwaarden dan de Russische. Poetin nam aan dat Zelensky en de zeven dwergen uit Europa nooit akkoord zouden gaan met o.a. het afstaan van land. Maar zo ging het niet: (ik denk op aanraden van die geniale Rutte) zetten Zelensky en de zeven dwergen alles in op eventuele veiligheidsgaranties en daarna was er wel te praten over verlies van land. Dus nee, Zelensky kreeg niet de schuld van het mislukken van de vredesonderhandelingen, maar Poetin. Veiligheidsgaranties van een ander soort dan mooie woorden in combinatie met geen hulp aan Oekraïne zijn uiteraard onacceptabel voor Rusland. Rusland is een koloniaal rijk en moet dus de Sovjet-Unie herstellen, zo liet bijvoorbeeld Lavrov in Alaska zien. D.w.z. geen onderhandelingen, zeker niet met Zelensky en Europa moet zich er niet mee bemoeien.

Beurzen waren de hele week wat in mineur vanwege groeiende angsten dat Powell onwelvoeglijke dingen zou zeggen in Jackson Hole. Vooral als hij zou gaan klagen over de onafhankelijkheid van de FED die in het gedrang is gekomen vanwege Project 2025 om de president meer macht over de rente te geven. Maar nee, geen rampzalige zaken over oplopende inflatie maar slechts opmerkingen dat alles wat curieus was. De markt pakte op dat de zorgen over de arbeidsmarkt toch wel heel duidelijk ten toon gespreid werden en dat dus renteverlaging in september waarschijnlijk is (tenzij vreselijke cijfers over inflatie en krachtige banengroei).Hervatting van de renteverlaging lonkt en het zou meerdere renteverlagingen betekenen. De FED vindt de inflatie door tariffs transitory, dus enige stijging van de inflatie staat renteverlaging niet in de weg en past in het geleidelijk buigen voor Trump. 

Een en ander zou dus moeten leiden tot versoepeling van het monetaire beleid, een lagere reële rente. En dat zou outperformance van small caps moeten betekenen (plaatje Scott Grannis).

Die outperfomance van small caps is wat minder dan de reële rente normaal zou moeten veroorzaken sinds Trump bezig is met die wondermooie tariffs. Overigens wel in lijn met een zwakkere dollar.

Ondertussen zijn de winstherzieningen prachtig, vooral in de VS.

En particulieren kopen onverstoorbaar door

hoop op lagere rente en vrede in Oekraïne

Een renteverlaging van de FED in september lijkt in de tas, misschien zelfs 0,5%, maar dat past niet bij het verslechterende inflatieverhaal.

“We call a tariff a protective measure. It does protect; it protects the consumer very well against one thing. It protects the consumer against low prices.” – Milton Friedman

Met vertraging zie je nu steeds duidelijker dat de inflatie in de VS gaat stijgen. Niet alleen de goederenprijzen vanwege de tariffs, maar ook in de dienstensector.

De vastgoedsector is betrekkelijk zwak en de huurstijging lijkt gematigd. voedselprijzen omhoog door minder goedkope arbeidskrachten en bijvoorbeeld 17% tarifffs op tomaten. Maar toch, het is overduidelijk dat er meer inflatie aankomt, zij het niet zo veel als begin dit jaar gevreesd.

Vooral de ppi, de producentenprijsindex, valt uitzonderlijk zwaar tegen, en dat bezegelt het oordeel van opwaartse trend inflatie, maar rente FED moet omlaag. De groei van de werkgelegenheid is stilgevallen.

Bessent zegt dat het bedrijfsleven (exporteur voorop) de hogere importheffingen eten en dus niet leiden tot meer inflatie. Hatzius zegt dat dit tot op heden zo was, maar dat de consument straks 2/3 gaat betalen of nog meer van de hogere tarifffs. Trump reageerde meteen dat Hatzius op staande voet ontslagen moet worden, maar de hoofdeconoom van Goldman Sachs is nog niet de keel gesnoerd. Uiteraard heeft Hatzius ongeveer gelijk.

Vooralsnog kost het chaotische beleid van Trump duidelijk wat groei en leidt het toch tot inflatie. Door de belastingverlaging hoeft de Amerikaanse economie niet in een recessie te komen in de VS, maar het zal niet goed aanvoelen voor de middenklasse en armer.

Trump heeft zich zoals verwacht (ook door hem zelf) door Poetin laten aftroeven, maar hoeft Alaska nog niet aan Rusland af te staan. Poetin heeft voorwaarden gesteld waaronder hij tot een vrede zou kunnen besluiten in Oekraïne en tot zijn onbeschrijflijk genoegen heeft hij geconstateerd dat Trump het bijna helemaal met hem eens is. Vrede op basis van de status quo heeft geen zin, Oekraïne moet wat extra land opgeven. Dat lijkt onvermijdelijk, als men nu vrede wil. Geen lid van de NAVO. Russisch officiële taal. En allemaal alleszins redelijk voor MAGA. Misschien is dat genoeg in combinatie met het stoppen van de sancties tegen Rusland. Maar voor Poetin is dit waarschijnlijk nog niet genoeg. Europa moet stoppen met wapens aan Oekraïne geven, maar daar verdient Amerika nu zo lekker aan (zoals de volgens Trump highly respected Secretary of the NATO (zoals staat in zijn verslag van de meeting in Alaska) aan zijn verstand heeft gepeuterd). Het leger van Oekraïne moet zwakker worden (hoogst onverstandig voor Oekraïne). Een en ander is in hoge mate onacceptabel voor Zelensky, maar zoals Trump en Poetin al stelden, Europa stelt militair niets voor en moet de gore bek eens wat beter leren dicht te houden. Alles moet wijken om Trump de Nobelprijs te kunnen geven.

Trump heeft het voor elkaar gekregen dat Poetin heeft aangegeven hoe hij op enigszins realistische wijze vrede wil krijgen. Dat is een enorme prestatie en brengt vrede dichterbij. Het kon alleen met enorme vleierij, zoals hij echt wel rond hem heen heeft gezien hoe men dat aanpakt. Een reuzenstap is de vrede zelfs dichterbij. Poetin kent zijn geschiedenis en weet dat na vier jaar talmen Amerika mee ging doen aan de Eerste en Tweede Wereldoorlog en zo betrekkelijk snel een eind forceerde aan de oorlogen. Een volgende president na Trump zal Europa oproepen oneindig veel gekochte Amerikaanse wapens in te zetten tegen Rusland. Afghanistan en Vietnam leerden dat na tien jaar de bevolking een uitzichtloze oorlog om niets niet langer pikt. Nog zeven jaar dus en dan verliest Rusland. Dus het is wel te begrijpen dat Poetin een roemrijk vredesakkoord wil tekenen. Meer dan 1000 doden per dag (over die landmijnen lopen is niet gezond) , dat is niet vol te houden voor een demografisch snel verouderend land met een groot tekort aan jonge mannen.

beurzen blij met verbeterende winstverwachtingen in de VS en vooruitzichten op renteverlaging

 Beurzen doen het vrij goed dit jaar ondanks de handelsoorlogen van Trump. Dat drukt de groei en zorgt voor veel onzekerheid. Maar dat is niet te zien in de volatiliteit van de rente en de VIX. Eigenlijk valt het allemaal best wel mee. De omzetten in de VS groeien harder dan verwacht, de cash flow ook en de winstontwikkeling van de Amerikaanse tech is magnificent. Genoeg om de winstvooruitzichten te laten verbeteren in de VS en om de somberheid over Europa wat te drukken. Dat is een beetje tegen het seizoen in, vaak krijg je nu in het jaar neerwaartse aanpassingen. De free cashflow is beter dan verwacht, ergens helpt Trump de winstgroei. 

Wel wordt het steeds duidelijker dat de groei zwakker wordt, maar dat leidt tot zonnige rentevoorspellingen. De FED gaat de rente met meer dan 1% verlagen, vooral als de trawanten van Trump de macht overnemen in de FED. De inflatie moet wel haast wat stijgen door die importheffingen maar met lagere grondstoffenprijzen hoeft de inflatie niet zo'n groot probleem te zijn. Hoopt men. Huurstijging blijft ook laag in de VS.

Die importheffingen leiden echter wel tot structureel minder groei (ca. 0,75% denk ik) en meer inflatie (ook 0,75% denk ik). Dat maakt het waarschijnlijk mogelijk voor de FED om de rente te verlagen. 

Er is optimisme over de liquiditeit

De invloed van die handelsoorlogen is kleiner dan verwacht. China groeit door en exporteert er nog lustig op los, deels via andere landen zoals Taiwan.

Wat me wel dwars zit is dat op sommige kwartaalrapportages wel heel erg negatief wordt gereageerd

Bijvoorbeeld ASML, Wolters Kluwer en DSM Firmenich hadden in mijn ogen prima cijfers. Maar ineens ziet men het onheil van AI en een lagere dollar op ons afkomen en dat leidt tot angsten voor de groei van ASML, want er dreigt naar men vreest een toekomst zonder geavanceerde chips (vooral bij Intel en Samsung). Oude gevestigde namen met prima winstgroei doen het ineens slecht. Men heeft liever financials en de goede tech, Amerikaanse tech. Unilever en Heineken, ABimbev, het is al tijden bezig aan een teleurstellende neergang. Misschien komen er betere tijden voor healthcare, dat wordt helemaal verguisd.

het begint duidelijk te worden dat groei VS structureel lager is door handelsoorlog Trump

Trump stelt zich een beetje op als een contraire belegger: als alle economen zeggen dat hoge importtarieven slecht zijn, dan zijn ze waarschijnlijk goed voor de economie. Trump verkondigt al decennia dat het nieuwe economische evangelie moet zijn dat er beautiful tariffs nodig zijn om de uitbuiting van Amerika te stoppen. En zo waar, langzaam komen er enkele economen (Pettis zegt dit het meest overtuigend in mijn ogen) die zegen dat tariffs mits goed uitgevoerd noodzakelijk zijn om de uit de hand lopende tekorten op de handelsbalans weer op een houdbaar pad te krijgen. Stop de profiteurs die de groei van hun economie hoog proberen te houden via (vaak gesubsidieerde) exporten. Daar zit namelijk wel wat in, dit soort politiek creëert instabiliteit en inefficiënties. We zagen dit rond 1990 in Japan en nu in China. Een klein deel van de economie is razend efficiënt en de rest is voor een verontrustend deel inefficiënt. In China zijn al dit soort semi/staatsbedrijven volgestopt met steeds meer schulden, niet meer extra gesubsidieerd door de gemeentes via verkoop van grond etc. wat nu niet meer lukt door de krimpende beroepsbevolking. Kommer en kwel dus voor grote delen van het Chinese bedrijfsleven dat rommel exporteert. Naburige landen die ook dit soort producten maken boos dat ze oneerlijke concurrentie krijgen. Trump boos door de hogere export naar de VS tegen afbraakprijzen. Geen stabiel systeem dus, nu er zo veel herrie over gemaakt wordt.

De handelsoorlog van Trump veroorzaakt in de VS naast onzekerheid ook in weliswaar kleinere mate van dit soort inefficiënties. Creativiteit wordt gesaboteerd via acties tegen woke universiteiten. Als Trump niets bijzonders had gedaan en de politiek van Biden had voortgezet met een extra accent op deregulering en enige belastingverlaging was een stijging van 0,5 tot 0,75% stijging mogelijk geweest van het structurele groeitempo van 2,25% van Biden. Door de handelsoorlog, oorlog tegen immigratie en onzekerheid lijkt het structurele groeitempo niet gestegen maar gedaald naar ongeveer 1,6-1,7% (zoals bijvoorbeeld Scott Grannis schrijft). De big beautiful bill kan tijdelijk een groei-impuls geven van 0,5-1%, maar die dreigt weg te lekken zodat er nauwelijks hogere groei komt dan 1,7% ondanks dat er via de big beautiful bill met geld gesmeten wordt om de groei aan te zwengelen. 

De handelsoorlog van Trump begint steeds duidelijker een mislukking te worden die leidt tot minder groei, meer inflatie en hogere overheidsschuld. Tot op heden viel de inflatie mee en was de economische groei een prachtige 1,5% in de eerste helft van 2025. In 2026 komt er meer inflatie door de handelsoorlog, meer door flink hogere prijzen voor gezondheidszorg en geen verdere afname van de huurstijging zoals gemeten wordt in de CPI.  Er is enige hulp van lagere olieprijzen, maar andere grondstoffenprijzen lijken juist gemiddeld extra te stijgen. De arbeidsmarkt is nu duidelijk aan het verzwakken (de FED gaat de rente echt wel verlagen in september) en de huizenmarkt is behoorlijk aan het afzwakken. 

zijn de vooroordelen van de beurs nu wijs of is het complacency

 Beleggers zitten vol vooroordelen en soms betalen die goed uit en soms zijn ze rampzalig. Ze zijn vaak nodig om een indruk te krijgen van de consensus. En zo werd me voorgehouden: de eerste stap van het beleggingsproces is identify the consensus, dan challenge the consensus en als dat niets oplevert ga dan voor persistence of trends. Dat laatste vraagt natuurlijk ook eerlijkheid om onder ogen te zien dat je weer van alles niet goed gezien hebt en sommige mensen hebben een uitstekend gevoel wanneer dat heel erg aan het worden is, bijvoorbeeld als de wall of worry heel hoog is, dan krijgt persistence of (new) trends meer kans. En sommige mensen zetten er op in dat de trends gewoon af en toe te achteloos te lang geaccepteerd worden (complacency), vaak met in achtneming van wat een normale cyclus zou moeten duren (helaas zijn veel cycli niet zo regelmatig als ik zou wensen). Kortom eigen oordeel is nodig en vaak helaas vooral geluk over een juiste keuze wat wel en niet belangrijk is. 

Wat zijn nu enkele van die vooroordelen in mijn ogen volgens de beurs?

1. De tariffs, importheffingen van Trump, doen niet zo veel kwaad. Ze leiden tot minder afzwakking van de groei dan verwacht en tot minder stijging van de inflatie dan verwacht. Tot op heden.

2. AI is goed, maar mijd de fallen angels. Er lijkt enige persistence of trend te zitten in verliezers en winnaars, al gaan de winnaars ook nog al eens flink omlaag. Daarna winnen de winnaars natuurlijk, zoals tot nog toe Nvidia. Het is oppassen of Apple een fallen angel gaat worden door AI.

3. Oorlog is eerder goed dan kwaad voor de winsten. Daar wordt wel af en toe enorm op ingezet, zodat ook de winnaars af en toe af moeten koelen

4.De grote overheidstekorten zorgen voor een stijging van de termijnpremies en zo voor een hoge(re) lange rente

5. Immigratie is eerder goed dan slecht voor de economie, zoals de cijfers van de begrotingsinstituten laten zien

De kiezers denken er vaak anders over. Velen hebben last van de onzekerheden van het beleid van Trump en vooral de onrechtvaardigheid die ervan afstraalt (discriminatie minderheden, wat afpakken uitkeringen/ zorgsubsidies  van lage inkomens).

Immigratie wordt bijna alom als slecht gezien, maar de praktijken van ICE gaan veel te ver, het lijkt de Gestapo wel. Dit is niet populair, zelfs niet bij republikeinen. Dat zal erger worden als de inflatie (voedsel) hierdoor extra stijgt en BNP minder groeit.

De angst voor AI is enorm. Het moet wel haast tot flink banenverlies leiden, ook van beter betaalde banen. Maar dat hindert de winsten niet.

Oorlog is natuurlijk terecht enorm slecht volgens de kiezer, maar de beurzen reageren vaak nauwelijks op bepaalde conflicten

De vraag is of Trump gelijk heeft dat tariffs goed zijn. Economen waren tot nog toe vrijwel unaniem met het veroordelen van tariffs. De laatste tijd komt er meer tegengas van bijvoorbeeld Pettis. De handelstekorten zijn uit de hand gelopen en leiden tot allerlei problemen, zie de productie-overschotten van China dat zo probeert de economie overeind te houden. Dat is duidelijk steeds meer onhoudbaar (zeer eens) en tariffs worden steeds meer verdedigd door mensen die neoliberale politiek erg vreselijk vinden en dat zijn er nogal wat. Het alternatief van protectionisme lijkt voorlopig nog steeds slechter, niet de beloofde heilstaat van betere zorg en hogere inkomens naderbij te brengen. 

Vooralsnog lijken de tariffs de groei in de VS met ongeveer ruim een half procent te verlagen (structureel groeitempo omlaag van ongeveer 2,2% in de VS naar 1,6%, terwijl AI het groeitempo naar bijna 3% had moeten brengen). Met de inflatie gaat het voorlopig beter dan verwacht, maar voor 2026 wordt dat moeilijker. Meer geleidelijke doorwerking van die tariffs in hogere prijzen en vooral fiks hogere kosten voor gezondheidszorg. Huurstijging lijkt gematigd te blijven en de olieprijzen ook. Maar per saldo toch langdurige doorwerking richting hogere inflatie vanwege de tariffs. Er wordt ook hard gepiept dat het beleid van Trump slecht is voor innovaties. Dat weet ik niet, maar lijkt me plausibel.